Statue of Pietà, Charles Bridge

Pieta na Moście Karola to jedna z trzydziestu barokowych rzeźb zdobiących słynny praski most, ustawiona po jego południowej stronie. Grupa przedstawia Marię trzymającą na kolanach ciało zdjętego z krzyża Chrystusa, w towarzystwie Marii Magdaleny i świętego Jana Ewangelisty — to klasyczny, znany z europejskiej sztuki sakralnej motyw opłakiwania.

Kto stworzył rzeźbę i kiedy powstała?

Obecna Pieta jest dziełem Emanuela Maxa, czeskiego rzeźbiarza działającego w połowie XIX wieku. Praska rada Starego Miasta zleciła mu realizację w 1858 roku, a gotowy pomnik trafił na most rok później, w 1859 roku. Powstał ze środków zebranych w publicznej zbiórce wśród mieszkańców miasta — to dość rzadki sposób finansowania mostowych rzeźb, z których większość ufundowały szlacheckie rody lub zakony.

Dlaczego w tym miejscu stoi akurat Pieta?

Miejsce, w którym dziś stoi rzeźba Maxa, ma dłuższą historię niż sama figura. Jeszcze w XV wieku stał tu drewniany krucyfiks, zniszczony przez powódź w 1496 roku. Pod koniec XVII wieku, w 1695 roku, barokowy rzeźbiarz Jan Brokoff wykonał w tym samym miejscu własną grupę Ukrzyżowania z opłakiwaniem Chrystusa. Ta wcześniejsza rzeźba przetrwała ponad półtora wieku, ale w 1848 roku, w czasie zamieszek rewolucyjnych w Pradze, została uszkodzona ostrzałem. Uznano wówczas, że nie nadaje się do dalszej ekspozycji na moście, i w 1859 roku przeniesiono ją do klasztoru sióstr miłosierdzia pod Petřínem, zastępując ją nową kompozycją Emanuela Maxa, którą można oglądać do dziś.

Co dokładnie przedstawia rzeźba?

Kompozycja skupia się na ciele Chrystusa spoczywającym na kolanach Marii — to centralny, najbardziej wyeksponowany element grupy. Obok, we wspólnym geście żałoby, stoją Maria Magdalena i święty Jan Ewangelista. Taki układ postaci, typowy dla przedstawień Piety w sztuce barokowej, ma podkreślać ludzki wymiar cierpienia i żałoby, w przeciwieństwie do bardziej triumfalnych scen religijnych, jakie znajdziemy przy innych mostowych figurach.

Jak Pieta wpisuje się w całość Mostu Karola?

Most Karola, łączący praskie Stare Miasto z Małą Straną, jest znany przede wszystkim dzięki alei trzydziestu posągów świętych i scen biblijnych, które powstawały głównie w XVII i XVIII wieku. Pieta należy do rzeźb nieco późniejszych, XIX-wiecznych, powstałych jako zamienniki wcześniejszych, zniszczonych dzieł — podobny los spotkał kilka innych figur na moście. Dla zwiedzających oznacza to, że spacerując wzdłuż balustrad, można natrafić zarówno na oryginalne barokowe arcydzieła, jak i na późniejsze uzupełnienia, które mimo młodszej metryki wpisują się w ten sam duchowy program mostu.

Jak zobaczyć rzeźbę podczas spaceru po moście?

Pieta stoi po południowej stronie mostu, więc najlepiej widać ją, idąc jego prawą krawędzią patrząc w stronę Malej Strany. Most bywa bardzo zatłoczony w środku dnia, zwłaszcza latem, dlatego warto zaplanować spacer wczesnym rankiem lub wieczorem — wtedy łatwiej też o dobre zdjęcie samej rzeźby bez tłumu w kadrze. Okolica należy do najczęściej odwiedzanych miejsc w Pradze, więc rzeźbę mija praktycznie każdy, kto przechodzi przez most w stronę Zamku Praskiego.

Najczęstsze pytania

Kto wykonał obecną rzeźbę Piety na Moście Karola? Rzeźbiarz Emanuel Max, na zlecenie władz praskiego Starego Miasta; pomnik powstał w latach 1858–1859.

Czy to pierwsza rzeźba w tym miejscu? Nie. Wcześniej, od 1695 roku, stała tu Pieta autorstwa Jana Brokoffa, uszkodzona ostrzałem w 1848 roku i przeniesiona do klasztoru pod Petřínem.

Kogo przedstawia rzeźba? Marię z ciałem zdjętego z krzyża Chrystusa na kolanach, w towarzystwie Marii Magdaleny i świętego Jana Ewangelisty.

Po której stronie mostu stoi Pieta? Po stronie południowej, wśród pozostałych barokowych posągów zdobiących Most Karola.