St Paul's Church, Shadwell

St Paul's Church w Shadwell to kościół anglikański przy ulicy The Highway we wschodnim Londynie, od wieków nazywany „Kościołem Kapitanów Morskich”. Leży niedaleko Tamizy, w dzielnicy, której historię ukształtowały statki, marynarze i doki, dlatego to jedno z lepszych miejsc, by poczuć morską przeszłość miasta.

Skąd przydomek „Kościół Kapitanów Morskich”?

Przydomek wziął się od ludzi, którzy się tu modlili i byli chowani. Według tradycji na przykościelnym cmentarzu spoczywa około 75 kapitanów statków. Shadwell był domem dla żeglarzy i tych, którzy żyli z rzeki, więc parafia naturalnie skupiała ludzi morza i ich rodziny.

Kiedy powstał kościół?

Pierwsza kaplica pochodzi z 1656 roku, a znaczną część pieniędzy wyłożył Thomas Neale. Następnie parafianie złożyli petycję do parlamentu i Shadwell stał się odrębną parafią pod koniec lat 60. XVII wieku lub w 1670 roku, zależnie od źródła. Kościół konsekrowano 12 marca 1671 roku.

Co łączy go z kapitanem Jamesem Cookiem?

To najbardziej znana opowieść związana z budynkiem. James Cook mieszkał w okolicy i był aktywnym parafianinem. W tym kościele ogłaszano zapowiedzi jego małżeństwa z Elizabeth Batts, a w 1763 roku ochrzczono tu jego syna, również Jamesa. Na tablicy honorowej przed kościołem widnieje nazwisko Cooka, więc podczas wizyty łatwo to powiązanie dostrzec.

Co działo się z budynkiem później?

Budowla nie przetrwała w niezmienionej formie. W 1811 roku kościół zamknięto, ponieważ groził zawaleniem. W 1820 roku został gruntownie odbudowany według projektu architekta Johna Waltersa, dlatego dzisiejszy gmach to w dużej mierze budowla z początku XIX wieku, stojąca na znacznie starszym miejscu.

Zmieniło się też otoczenie. W latach 40. XIX wieku część cmentarza zajęła spółka London Dock Company, budując basen Shadwell New Basin. To dobry przykład tego, jak mocno kościół był związany z gospodarką portową. Po zakończeniu pochówków pozostałą część cmentarza urządzono w 1886 roku jako ogólnodostępny ogród.

Jaki status ma kościół?

St Paul's jest budynkiem Kościoła Anglii wpisanym do rejestru zabytków w kategorii Grade II*, co oznacza, że uznano go za szczególnie ważny historycznie.

Gdzie jest i co jest w pobliżu?

Kościół stoi przy The Highway, głównej drodze biegnącej wzdłuż północnej strony dawnych doków. Ulice Shadwell wytyczono pierwotnie między Ratcliff Highway a Wapping Wall, więc kościół to dobry punkt startowy spaceru po tej części gminy Tower Hamlets. Niedaleko stoi nadrzeczny pub Prospect of Whitby, również powiązany z lokalnymi opowieściami o żeglarzach.

Wskazówki dla zwiedzających

• Zobacz tablicę honorową przed kościołem i odszukaj nazwisko Cooka.
• Przejdź się po ogrodzie na dawnym cmentarzu, który stał się publiczny pod koniec XIX wieku.
• Połącz wizytę ze spacerem nad Tamizą i po okolicznych ulicach dawnych doków.
• Sprawdź godziny otwarcia przed wizytą, bo wejście do środka może zależeć od nabożeństw i wydarzeń.

Najczęstsze pytania

Dlaczego mówi się o nim Kościół Kapitanów Morskich? Bo według tradycji na jego cmentarzu pochowano około 75 kapitanów statków.

Czy James Cook naprawdę był związany z tym kościołem? Tak. Ogłaszano tu zapowiedzi jego ślubu, a w 1763 roku ochrzczono tu jego syna Jamesa.

Czy obecny kościół to oryginalny budynek? Nie. Pierwsza kaplica pochodzi z 1656 roku, kościół konsekrowano w 1671, ale w 1811 go zamknięto, a w 1820 gruntownie odbudowano.

Czy kościół jest zabytkiem? Tak, ma status Grade II*.

Czy mogę wejść na teren dawnego cmentarza? Dawny cmentarz zamieniono w 1886 roku w ogród publiczny, więc to przyjemne miejsce na odpoczynek podczas spaceru po Shadwell.