Alderney Road Jewish Cemetery

Cmentarz żydowski przy Alderney Road (Jewish Cemetery) to jedna z najstarszych żydowskich nekropolii w Londynie, ukryta w dzielnicy Mile End w gminie Tower Hamlets. Obiekt jest wpisany do rejestru zabytków w kategorii Grade II i stanowi rzadki ślad wczesnej społeczności aszkenazyjskiej w stolicy Anglii.

Czym jest cmentarz przy Alderney Road?

To nieczynne miejsce pochówku założone pod koniec lat 90. XVII wieku; za rok założenia podaje się zwykle 1696 lub 1697. Działkę, zwaną wówczas Colt Yard, kupił żydowski pośrednik handlowy Benjamin Levy. Uznaje się go za najstarszy cmentarz aszkenazyjski w Wielkiej Brytanii.

Dlaczego powstał?

Po tym, jak w 1656 roku Żydom pozwolono ponownie osiedlać się w Anglii, przybysze aszkenazyjscy chowali zmarłych początkowo na cmentarzu sefardyjskim w Mile End, otwartym w 1657 roku. Gdy gmina aszkenazyjska się rozrosła, potrzebowała własnej nekropolii, i właśnie tę rolę pełnił teren przy Alderney Road. Leży on na północ i zachód od starszego cmentarza sefardyjskiego i przylega do niego.

Jak długo był używany?

W 1749 roku gmina powiększyła teren, a pochówki trwały tu do zamknięcia cmentarza w 1852 roku. Od tamtej pory to cichy, zabytkowy teren, a nie czynna nekropolia.

Kto tu spoczywa?

Na cmentarzu pochowano kilka postaci ważnych dla historii brytyjskich Żydów:

• Aaron Hart, pierwszy naczelny rabin Wielkiej Brytanii.
• rabin Hayim Samuel Jacob de Falk, znany jako Baal Szem z Londynu.
• Judith Levy, wspominana czasem jako „księżna z Richmond Green".

Co można zobaczyć?

Większość nagrobków ma inskrypcje po hebrajsku, a część z nich zwietrzała z upływem czasu. W starszej, północnej części biegnie centralna aleja, przy której stoi wiele pięknych nagrobków skrzyniowych zamożnych i znanych członków gminy. Granitowa tablica na miejscu upamiętnia założycieli, czytelników świeckich i rabinów wspólnoty.

Najczęstsze pytania

Czy można zwiedzać cmentarz żydowski przy Alderney Road? Cmentarz jest zamknięty dla ogółu odwiedzających. Wejście możliwe jest wyłącznie po wcześniejszym umówieniu, więc wizytę trzeba zaplanować z wyprzedzeniem.

Jaka stacja jest najbliżej? Najbliżej jest stacja Stepney Green.

Czy obiekt jest chroniony? Tak. Historic England wpisała go na listę zabytków w kategorii Grade II, doceniając jego wartość historyczną i architektoniczną.

Czy to ten sam cmentarz co sefardyjski obok? Nie. Sąsiedni cmentarz Velho służył społeczności sefardyjskiej i jest starszy. Teren przy Alderney Road założono dla gminy aszkenazyjskiej, choć oba miejsca leżą obok siebie.

Dlaczego warto o nim wiedzieć

Dla osób zainteresowanych historią londyńskich Żydów ten niewielki cmentarz to namacalne ogniwo łączące z pierwszymi pokoleniami, które osiedliły się na East Endzie po 1656 roku. Nagrobki skrzyniowe, hebrajskie epitafia i nazwiska dawnych rabinów opowiadają o społeczności, która ponad trzy wieki temu budowała swoje instytucje w Mile End. Choć bramy są zwykle zamknięte, warto znać to miejsce, poznając dziedzictwo Tower Hamlets razem z innymi zabytkowymi cmentarzami i synagogami wschodniego Londynu.