Žižkova mohyla

Žižkova mohyla to kopiec pamiątkowy w Žižkovym Poli na Wysoczyźnie Czesko-Morawskiej, wzniesiony ku czci husyckiego wodza Jana Žižki z Trocnova. Stoi na polu w miejscu tradycyjnie wskazywanym jako miejsce śmierci dowódcy w 1424 roku, kilka kilometrów od Přibyslavi.

Gdzie leży Žižkova mohyla?

Kopiec znajduje się przy wsi Žižkovo Pole, dawniej noszącej niemiecką nazwę Schönfeld, około 3 km na północ od miasta Přibyslav, w kraju Wysoczyzna (Vysočina). Stoi wśród otwartych pól, z dala od zabudowy, co nadaje temu miejscu spokojny, pomnikowy charakter. Właścicielem gruntu i samego kopca jest miasto Přibyslav.

Dlaczego kopiec postawiono właśnie tutaj?

Według tradycji Jan Žižka zmarł w tej okolicy 11 października 1424 roku, w trakcie oblężenia Přibyslavi — nie od rany bojowej, lecz w wyniku choroby, której dokładnej natury źródła nie precyzują. Dokładne miejsce jego śmierci pozostaje przedmiotem sporu historyków, jednak to właśnie pole koło Žižkova Pole na trwałe uznano za symboliczne miejsce ostatnich chwil wodza. Pośrodku pola stoi dodatkowo duży krzyż, oznaczający domniemane dokładne miejsce zgonu, niezależnie od samego kopca.

Kiedy i przez kogo zbudowano mohyłę?

Kopiec odsłonięto 20 września 1874 roku, w roku przypadającym na 450. rocznicę śmierci Žižki. Projekt przygotował Antonín Wiehl, architekt związany z nurtem czeskiego neorenesansu. Powstała wówczas budowla miała się stać trwałym, zbiorowym miejscem pamięci — nie tylko lokalnym pomnikiem, ale punktem odniesienia dla czeskiego ruchu patriotycznego końca XIX wieku.

Jak wygląda mohyła?

Podstawę kopca stanowi kwadratowy cokół o boku około 5 metrów, wymurowany z ciosanych kamiennych bloków. W jego konstrukcję wmurowano kamienie pamiątkowe przywiezione z miejsc ważnych dla historii husytyzmu oraz tablice pamiątkowe ufundowane przez rozmaite towarzystwa patriotyczne — zarówno z ziem czeskich, jak i zza granicy. Sam kopiec ziemny liczy kilkanaście metrów wysokości, a na jego szczycie umieszczono kamienny kielich — symbol ruchu husyckiego — sięgający niemal dwóch metrów.

Co warto wiedzieć, planując wizytę?

Žižkova mohyla leży poza głównymi szlakami turystycznymi regionu, dlatego odwiedzają ją przede wszystkim osoby zainteresowane historią husytyzmu oraz mieszkańcy okolic Přibyslavi. To dobry cel krótkiego wypadu z miasta — spaceru lub przejażdżki rowerowej przez pola Wysoczyzny, połączonego z odwiedzinami samej Přibyslavi, historycznie związanej z ostatnimi dniami życia Žižki.

Najczęstsze pytania

Kim był Jan Žižka, któremu poświęcony jest kopiec? Jan Žižka z Trocnova był husyckim wodzem wojskowym, jednym z najważniejszych dowódców czeskich wojen husyckich w XV wieku.

Kiedy zmarł Jan Žižka i jaki to ma związek z tym miejscem? Žižka zmarł 11 października 1424 roku, prawdopodobnie w okolicach Žižkova Pole, podczas oblężenia pobliskiej Přibyslavi — nie w walce, lecz wskutek choroby.

Kiedy odsłonięto mohyłę? Kopiec odsłonięto 20 września 1874 roku, w 450. rocznicę śmierci Žižki.

Kto zaprojektował mohyłę? Autorem projektu był architekt Antonín Wiehl, przedstawiciel czeskiego neorenesansu.

Z czego zbudowany jest kopiec? Kwadratowa podstawa o boku około 5 metrów wykonana jest z kamiennych bloków, z wmurowanymi kamieniami pamiątkowymi i tablicami różnych towarzystw patriotycznych, a szczyt wieńczy kamienny kielich husycki o wysokości blisko 2 metrów.

Do kogo należy mohyła? Grunt i sam kopiec są własnością miasta Přibyslav.