Statue of Wenceslaus I, Charles Bridge

Pomnik świętego Wacława na Moście Karola to XIX-wieczna rzeźba stojąca na południowej stronie najsłynniejszego praskiego mostu — mimo angielskiej nazwy „Wenceslaus I" przedstawia nie średniowiecznego króla, lecz Wacława, księcia czeskiego i patrona kraju. To jeden z licznych pomników zdobiących Most Karola, ale zarazem dzieło zupełnie innej epoki i innego autora niż większość otaczających go barokowych rzeźb.

Kto jest przedstawiony na pomniku?

Wbrew nazwie „Wenceslaus I" rzeźba nie ukazuje żyjącego w XIII wieku króla czeskiego Wacława I, lecz świętego Wacława — księcia czeskiego zamordowanego w 935 roku, patrona i symbolu czeskiej państwowości. Po czesku pomnik nazywa się po prostu Socha svatého Václava, czyli „pomnik świętego Wacława". Święty przedstawiony jest w stroju rycerskim, w zbroi, z chorągwią i tarczą w dłoniach — w pozie modlitwy w intencji narodu czeskiego, którego pozostaje duchowym opiekunem.

Kto stworzył ten pomnik i kiedy?

Autorem rzeźby jest Josef Kamil Böhm, praski rzeźbiarz, który wykonał ją w latach 1858–1859 na podstawie szkicu malarza Josefa Führicha. To istotna różnica w porównaniu z większością rzeźb Mostu Karola: podczas gdy główny zespół pomników powstawał w epoce baroku, na przełomie XVII i XVIII wieku, pomnik świętego Wacława jest dziełem znacznie późniejszym, XIX-wiecznym uzupełnieniem galerii mostowych figur.

Gdzie dokładnie stoi pomnik?

Rzeźba znajduje się na południowej stronie Mostu Karola — mostu łączącego praskie Stare Miasto z Małą Straną, wzniesionego z inicjatywy Karola IV w XIV wieku w miejsce starszego mostu Judyty. Most Karola słynie z bogatego zestawu figur świętych i patronów ustawionych wzdłuż obu jego balustrad; pomnik świętego Wacława jest jedną z nich, choć — jak wspomniano — dołączył do zespołu później niż większość sąsiednich rzeźb.

Czym różni się od innych praskich pomników świętego Wacława?

Praga ma kilka pomników świętego Wacława i łatwo je pomylić. Najbardziej znany stoi na placu Wacława przed Muzeum Narodowym — to konna rzeźba Josefa Václava Myslbeka z początku XX wieku. Inny, barokowy pomnik autorstwa Jana Jiříego Bendla z lat 1678–1680 pierwotnie stał właśnie na placu Wacława, a w 1879 roku został przeniesiony na Wyszehrad, do Štulcovych sadów, gdzie dziś można oglądać jego kopię z 1959 roku. Opisywany tu pomnik na Moście Karola to zupełnie inne, samodzielne dzieło — ani przeniesione z placu Wacława, ani z Wyszehradu, lecz stworzone od razu z myślą o moście.

Dlaczego warto go zobaczyć?

Most Karola jest jedną z najczęściej odwiedzanych atrakcji Pragi, a spacer wzdłuż jego balustrad to naturalna okazja, by przyjrzeć się bliżej poszczególnym figurom, w tym pomnikowi świętego Wacława. Dla osób interesujących się historią miasta to dodatkowy trop do dalszego zwiedzania — przy okazji można porównać tę rzeźbę z innymi wizerunkami świętego Wacława rozsianymi po Pradze i prześledzić, jak zmieniał się sposób przedstawiania patrona Czech na przestrzeni wieków.

Najczęstsze pytania

Czy to pomnik króla Wacława I, czy świętego Wacława? To pomnik świętego Wacława — księcia czeskiego i patrona kraju, zamordowanego w 935 roku. Angielska nazwa „Wenceslaus I" bywa myląca, ale czeska nazwa (Socha svatého Václava) jednoznacznie wskazuje na świętego, a nie na późniejszego króla Wacława I z XIII wieku.

Kto i kiedy wykonał tę rzeźbę? Rzeźbiarz Josef Kamil Böhm, w latach 1858–1859, na podstawie szkicu Josefa Führicha — a więc ponad sto lat później niż większość barokowych pomników Mostu Karola.

Czy to ten sam pomnik, co na placu Wacława lub na Wyszehradzie? Nie. To osobne, niezależne dzieło stojące na Moście Karola. Pomnik na placu Wacława to XX-wieczna rzeźba konna Myslbeka, a pomnik na Wyszehradzie to kopia (z 1959 roku) XVII-wiecznego oryginału Bendla, który do 1879 roku stał na dawnym placu Wacława.

Gdzie dokładnie na moście stoi pomnik? Na południowej stronie Mostu Karola, wśród innych figur zdobiących balustrady mostu łączącego Stare Miasto z Małą Straną.