Zapisz to miejsce i odkrywaj atrakcje w pobliżu z NextOnTrip
W aplikacji dodasz je do ulubionych, zobaczysz na mapie, co jeszcze warto odwiedzić w okolicy, i zdobędziesz odznakę za wizytę.
Aplikacja jest dostępna na iPhone'a i Androida.
O tym miejscu
Pomnik Poległych Stoczniowców 1970 w Gdańsku to trzy ogromne stalowe krzyże z kotwicami, stojące na placu Solidarności tuż przy historycznej Bramie nr 2 Stoczni Gdańskiej. Jest jednym z najważniejszych symboli polskiej drogi do wolności i miejscem, które trzeba zobaczyć, odwiedzając miasto.
Co upamiętnia pomnik w Gdańsku?
Monument oddaje hołd robotnikom zabitym w grudniu 1970 roku, gdy w miastach wybrzeża wybuchły protesty przeciwko podwyżkom cen żywności. Władze komunistyczne odpowiedziały użyciem broni. Pierwsze ofiary padły niedaleko dzisiejszego miejsca pomnika, przy bramie stoczni. Źródła różnie podają łączną liczbę zabitych w tych dniach, ale pamięć o nich pozostaje w Gdańsku bardzo żywa.
Jak wygląda pomnik?
Konstrukcja robi wrażenie już z daleka. Trzy krzyże ze stali nierdzewnej wznoszą się na 42 metry, a ich nieregularna, jakby pęknięta w pionie forma przywodzi na myśl rozdarcie i ból. Na poprzeczkach zawieszono mosiężne kotwice. Kotwica jest znakiem nadziei i jednocześnie nawiązuje do morskiego, stoczniowego charakteru miejsca.
W dolnej części krzyży umieszczono kilka brązowych płaskorzeźb przedstawiających sceny z życia stoczni i robotniczego Wybrzeża oraz napisy. Wśród nich jest fragment wiersza „Który skrzywdziłeś” Czesława Miłosza oraz cytat z Psalmu 29. Pod pomnikiem zwykle płoną znicze i leżą kwiaty.
Kto go zaprojektował i kiedy powstał?
Ostateczny projekt przygotowali Bogdan Pietruszka, rzeźbiarze Elżbieta Szczodrowska i Robert Pepliński oraz architekt Wiesław Szyślak. Pomnik odsłonięto 16 grudnia 1980 roku, w dziesiątą rocznicę tragicznych wydarzeń. Przez cały ten czas władze nie zgadzały się na upamiętnienie ofiar. Zmieniło się to dopiero po strajku sierpniowym: prawo do wzniesienia pomnika znalazło się wśród postulatów strajkujących stoczniowców, obok żądań płacowych i prawa do tworzenia wolnych związków zawodowych.
Uroczystość odsłonięcia zgromadziła w Gdańsku tłumy, a sam monument stał się natychmiast symbolem Solidarności.
Dlaczego warto tu przyjść?
- Historia w jednym miejscu. Obok pomnika znajdują się Brama nr 2 stoczni, symbol strajku z 1980 roku, oraz Europejskie Centrum Solidarności z wystawą o ruchu, który zmienił Europę.
- Skala i symbolika. Dopiero z bliska widać, jak wysokie są krzyże i jak dużo detali kryją płaskorzeźby.
- Miejsce refleksji. Plac jest otwarty cały czas, a pomnik pozostaje miejscem uroczystości państwowych i spokojnych, prywatnych wizyt.
- Łatwy dojazd. Pomnik leży w pobliżu Głównego Miasta i dworca, więc łatwo włączyć go w spacer po Gdańsku.
Najczęstsze pytania
Gdzie dokładnie stoi pomnik? Na placu Solidarności w Gdańsku, przy Bramie nr 2 Stoczni Gdańskiej, niedaleko miejsca, gdzie w grudniu 1970 roku padły pierwsze ofiary.
Ile mierzy pomnik? Każdy z krzyży ma 42 metry wysokości.
Co oznaczają kotwice? To symbol nadziei oraz nawiązanie do morskiej, stoczniowej tożsamości miejsca.
Kiedy odsłonięto pomnik? 16 grudnia 1980 roku, w dziesiątą rocznicę Grudnia 1970.
Czy wejście jest płatne? Pomnik stoi na otwartym placu i można go oglądać swobodnie o każdej porze.
Co zobaczyć w pobliżu? Wizytę warto połączyć z pobliskim Europejskim Centrum Solidarności i terenem historycznej stoczni.
W pobliżu
Zbieraj odznaki za odwiedzane miejsca
Pobierz NextOnTrip, odkrywaj nowe miejsca i odznaczaj swoje trasy.