Church of the Holy Guardian Angels

Kościół Świętych Aniołów Stróżów stoi na głównym rynku miasteczka Kostelec nad Černými lesy w Czechach i jest jednym z niewielu punktów, które od razu przyciągają wzrok każdego, kto tu trafia. Barokowa bryła świątyni, choć niewielka, dominuje nad zabudową rynku i od niemal trzystu lat pozostaje religijnym centrum miasteczka.

Jak dotrzeć?

Kostelec nad Černými lesy leży w kraju środkowoczeskim, niedaleko Kolína, i kościół znajduje się dosłownie w samym centrum miejscowości — na rynku, więc nie da się go przeoczyć po dotarciu do miasta. Najwygodniej jest dojechać samochodem lub autobusem lokalnym z Kolína albo Pragi; parking znajduje się w pobliżu rynku, a od niego do wejścia do świątyni to kilkadziesiąt kroków. Zwiedzanie samego placu przed kościołem zajmuje chwilę, warto jednak zaplanować dłuższy spacer po okolicznych uliczkach.

Co zobaczysz?

Obecny kościół wzniesiono w latach 1735–1737 jako barokową świątynię parafialną. Za autora projektu uznaje się architekta Tomáša Vojtěcha Budila, twórcę wielu budowli wznoszonych na zlecenie rodu Liechtensteinów w tym regionie — to właśnie oni sprawowali wówczas patronat nad Kostelcem. Budowla ma jednonawowy układ: prostokątną nawę, prezbiterium i zakrystię ustawione na jednej osi, a całość uzupełniają boczne kaplice, które poszerzają wnętrze i dają dodatkowe miejsce na ołtarze i obrazy.

Charakterystyczna wieża, która dziś wyznacza sylwetkę kościoła widoczną z daleka, nie pochodzi z pierwotnej budowy — dobudowano ją dopiero w latach 1889–1894 przy zachodnim wejściu do świątyni. To właśnie ta wieża sprawia, że kościół tak wyraźnie zaznacza się na tle niskiej zabudowy rynku.

Wewnątrz uwagę przyciąga ołtarz główny, ufundowany w 1739 roku kosztem Marii Teresy Sabaudzkiej. Przedstawia on scenę, która nadaje kościołowi jego wezwanie — Anioła Stróża czuwającego nad młodym pielgrzymem. To wyjątkowo czytelny i symboliczny motyw, dobrze wpisujący się w barokową estetykę wnętrza.

Na zewnątrz warto przyjrzeć się fasadzie: zdobią ją pilastry wykonane z czerwonego piaskowca oraz nisze z figurami świętych, co nadaje elewacji lekkości mimo masywnej, barokowej bryły budynku. Kościół jest wpisany do Centralnego Rejestru Nieruchomych Zabytków Kultury Republiki Czeskiej pod numerem 39512/2-800, co potwierdza jego wartość jako zabytku architektury sakralnej regionu.

Świątynia przeszła w ostatnich latach dwa większe remonty — prace konserwatorskie w latach 2008–2009 oraz rekonstrukcję fasady w latach 2014–2015. Dzięki temu detale kamieniarki i tynku, które łatwo niszczeją pod wpływem wilgoci i mrozu typowego dla środkowoczeskiego klimatu, zachowały się w dobrym stanie i można je dziś oglądać niemal w pierwotnej formie.

Kiedy przyjechać?

Kościół najlepiej ogląda się w pogodny dzień, kiedy słońce podkreśla barwę czerwonego piaskowca na fasadzie i pozwala dostrzec detale rzeźb w niszach. Rynek w Kostelcu nad Černými lesy jest spokojnym miejscem przez cały rok, więc nie ma tu tłumów typowych dla większych czeskich miast — to dobry przystanek w trasie łączącej Pragę z południowo-wschodnią częścią kraju.

Najczęstsze pytania

Kto zbudował kościół w Kostelcu nad Černými lesy? Świątynię wzniesiono w latach 1735–1737, a jej projekt przypisuje się architektowi Tomášowi Vojtěchowi Budilowi, związanemu z budowlami rodu Liechtensteinów.

Skąd pochodzi wieża kościoła? Wieża przy zachodnim wejściu nie jest częścią pierwotnej budowli — dobudowano ją w latach 1889–1894, czyli ponad sto lat po wzniesieniu kościoła.

Co przedstawia ołtarz główny? Ołtarz główny z 1739 roku, ufundowany przez Marię Teresę Sabaudzką, ukazuje Anioła Stróża opiekującego się młodym pielgrzymem — motyw nawiązujący do wezwania kościoła.

Czy kościół jest zabytkiem? Tak, obiekt figuruje w Centralnym Rejestrze Nieruchomych Zabytków Kultury Republiki Czeskiej pod numerem 39512/2-800, a w latach 2008–2015 przeszedł kompleksowe prace konserwatorskie.