Bachrovna

Bachrovna to zabytkowa willa w Kladnie, jeden z niewielu w mieście przykładów architektury mieszkalnej z połowy XIX wieku, ściśle związany z historią lokalnego przemysłu hutniczego i górniczego.

Co to za budynek?

Willę wzniesiono w latach 1850–1854 jako reprezentacyjny dom mieszkalny w stylu angielskiego neoromantyzmu, ozdobiony charakterystycznymi wieżyczkami i dekoracyjnymi elementami elewacji nawiązującymi do architektury zamkowej. Pierwotnie budynek nazywano po prostu Panským domem. Swoją dzisiejszą nazwę zawdzięcza Gottfriedowi Bacherowi, dyrektorowi kopalni, który był jednym z jej pierwszych ważnych mieszkańców — z czasem nazwisko przekształciło się w potoczne "Bachrovna".

W 1860 roku obiekt kupiła Pražská železářská společnost (Praskie Towarzystwo Żelazne), przekształcając go w oficjalną rezydencję dyrektorów zakładów górniczych i hutniczych działających w Kladnie. To właśnie w tym okresie willa zyskała rangę reprezentacyjnego budynku firmowego, w którym mieszkały i podejmowały gości najważniejsze osoby zarządzające miejscowym przemysłem. W 1887 roku budynek gruntownie rozbudowano — dobudowano wieżę oraz drugie piętro, nadając mu bardziej okazały, wieżowy charakter, jaki w dużej mierze zachował do dziś.

Dramatyczna karta w historii Kladna

Willa Bachrovna jest nierozerwalnie związana z jednym z najbardziej dramatycznych wydarzeń w historii miasta. 20 czerwca 1889 roku, podczas obchodów święta Bożego Ciała, doszło do gwałtownych zamieszek — rozgniewany tłum otoczył budynek, splądrował go i podpalił. Wydarzenia te przeszły do historii jako "Krwawe Boże Ciało w Kladnie" i na trwałe zapisały się w lokalnej pamięci zbiorowej jako symbol napięć społecznych towarzyszących rozwojowi przemysłu górniczego. Echo tych wydarzeń można znaleźć w literaturze — nawiązuje do nich powieść "Siréna" Marie Majerovej, a także film w reżyserii Karela Steklego, który przybliżył tę historię szerszej publiczności.

Willa w czasach współczesnych

W drugiej połowie XX wieku budynek zyskał nową funkcję kulturalną — od 1975 do 2006 roku mieściło się w nim Muzeum Poldi, poświęcone historii miejscowych hut i przemysłu metalurgicznego, ważnego elementu tożsamości Kladna jako miasta przemysłowego. Po zamknięciu muzeum willa nie stała pusta — obecnie w jej wnętrzach swoje siedziby mają dwie prywatne firmy, a sam budynek pozostaje pod ochroną konserwatorską jako zabytek architektury.

Jak dotrzeć?

Bachrovna znajduje się przy ulicy Huťská w Kladnie, w bezpośrednim sąsiedztwie terenów dawnych hut, co czyni ją naturalnym punktem na trasie spaceru śladami przemysłowej historii miasta. Kladno leży ok. 25 km na zachód od Pragi i jest dobrze skomunikowane zarówno drogowo, jak i koleją, co pozwala łatwo połączyć wizytę z jednodniową wycieczką ze stolicy.

Co warto zobaczyć?

Sama bryła willi — z charakterystyczną wieżą i detalami nawiązującymi do stylu zamkowego — jest największą atrakcją, ponieważ wnętrza zajmują obecnie firmy i nie są ogólnodostępne dla zwiedzających. Warto jednak zatrzymać się przy budynku, by docenić jego architekturę na tle otoczenia i przypomnieć sobie burzliwą historię związaną z wydarzeniami z 1889 roku.

Najczęstsze pytania

Czy willę Bachrovna można zwiedzać od środka? Nie — obiekt jest obecnie użytkowany przez prywatne firmy, więc dostęp do wnętrz nie jest możliwy dla turystów. Można natomiast swobodnie obejrzeć budynek z zewnątrz.

Skąd wzięła się nazwa "Bachrovna"? Pochodzi od nazwiska Gottfrieda Bachera, dyrektora kopalni związanego z budynkiem w początkowym okresie jego historii.

Co wydarzyło się w willi w 1889 roku? Podczas obchodów Bożego Ciała doszło do zamieszek, w trakcie których tłum splądrował i podpalił budynek — wydarzenie znane jako "Krwawe Boże Ciało w Kladnie".

Jaką funkcję pełniła willa w XX wieku? W latach 1975–2006 mieściło się w niej Muzeum Poldi poświęcone historii hutnictwa w Kladnie.