Zámek Libějovice

Zámek Libějovice to barokowy zespół pałacowy leżący około pół kilometra na zachód od wsi Libějovice, w powiecie Strakonice w kraju południowoczeskim, wzniesiony z inicjatywy rodu Buquoyów i później rozbudowany przez Schwarzenbergów.

Kto i kiedy wzniósł zamek w Libějovicích?

Budowę rozpoczął w 1696 roku hrabia Filip Emanuel Buquoy, jednak pożar w trakcie prac opóźnił jej zakończenie — barokowy korpus pałacu ukończono ostatecznie dopiero w latach 1747–1754. Powstała wówczas jednopiętrowa budowla na planie zbliżonym do litery E, o wymiarach około 63 na 27 metrów, zwieńczona niewielką wieżyczką zegarową. Warto dodać, że w samej wsi Libějovice stoi też inny, starszy obiekt określany jako „stary zamek", przebudowany w latach 1715–1718 przez Karela Kajetána Buquoya — to jednak odrębna budowla, nie mylona z opisywanym tu pałacem.

Jak zmienił zamek ród Schwarzenbergów?

W 1801 roku ostatni z buquoyskich właścicieli, Jan Josef Buquoy, sprzedał majątek księciu Josefowi ze Schwarzenbergu. Nowi właściciele przeprowadzili w latach 1816–1817 gruntowną przebudowę: dodano drugie piętro, a elewacje otrzymały formę późnoempirową. Przy tej okazji pałac stracił swoją charakterystyczną wieżyczkę — zegar z niej przeniesiono do nowego trójkątnego frontonu na fasadzie południowej. We wnętrzach znajdowała się prywatna kaplica, w której wisiały obrazy przedstawiające Świętą Rodzinę oraz scenę Ukrzyżowania, nawiązującą stylistycznie do twórczości Rubensa.

Co stało się z zamkiem w XX wieku?

Rok 1924 przyniósł przełom niekorzystny dla rezydencji — w ramach reformy rolnej właściciele zostali zmuszeni do sprzedaży majątku, a cenne wyposażenie wnętrz wywieziono na zamek w Hluboké. W latach 1924–1945 obiekt należał do zakonu redemptorystów, którzy dobudowali przy nim kościół i klasztor. Po 1948 roku, już w czasach komunistycznych, budynek przejęła Straż Graniczna — działał tu ośrodek szkolenia przewodników psów, w tym hodowla wilczaka czechosłowackiego.

Co otacza zamek?

Wokół pałacu rozciąga się park w stylu angielskim, założony w 1842 roku i zajmujący około 44 hektarów. Rosną w nim rzadkie gatunki drzew, między innymi dąb węgierski, japońska zelkowa oraz orzech czarny. Park od dłuższego czasu nie jest jednak systematycznie pielęgnowany i miejscami zarasta samosiejkami. W pobliżu, między miejscowościami Lomec a Lázeň, prowadzi malownicza, czterorzędowa aleja lipowa, która przebiega także w sąsiedztwie zamku.

W jakim stanie jest zamek dzisiaj?

Przez dekady po 1990 roku budynek niszczał, pozbawiony stałego gospodarza. Zmiana nastąpiła w 2020 roku, gdy majątek kupiła grupa młodych ludzi, którzy założyli stowarzyszenie „Zachráníme zámek z.s." i rozpoczęli stopniową odbudowę obiektu. Zespół pałacowy pozostaje wpisany do rejestru zabytków kultury i wchodzi w skład krajobrazowej strefy zabytkowej Libějovicko-Lomecko, obejmującej okoliczne dobra dawnego majątku.

Czy zamek można zwiedzać?

Obiekt nie funkcjonuje jako klasyczna atrakcja turystyczna z ustalonymi godzinami otwarcia — trwa w nim rekonstrukcja, a dostęp do wnętrz nie jest swobodny. Osoby zainteresowane aktualnym stanem prac i ewentualnymi możliwościami zwiedzania powinny kontaktować się bezpośrednio ze stowarzyszeniem zajmującym się ratowaniem zamku.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się zamek Libějovice? Około pół kilometra na zachód od wsi Libějovice, w powiecie Strakonice, w kraju południowoczeskim.

Kto zbudował zamek i kto był jego kolejnym właścicielem? Budowę zainicjował w 1696 roku hrabia Filip Emanuel Buquoy, a w 1801 roku majątek odkupił od rodu Buquoyów książę Josef ze Schwarzenbergu, którego potomkowie rozbudowali pałac o drugie piętro.

Czy zamek jest otwarty dla zwiedzających? Nie jest to obiekt z regularnym ruchem turystycznym — trwa jego rekonstrukcja prowadzona od 2020 roku przez prywatnych właścicieli i lokalne stowarzyszenie, a dostęp do wnętrz jest ograniczony.

Co warto zobaczyć w okolicy zamku? Otaczający pałac XIX-wieczny park angielski z rzadkimi gatunkami drzew oraz pobliską czterorzędową aleję lipową między Lomcem a Lázní.