Úlice Castle

Zamek Úlice to barokowa rezydencja w niewielkiej wsi Úlice w okresie Plzeň-sever, około 18 km na zachód od Pilzna i niemal 100 km od Pragi. To miejsce dla podróżnych, którzy szukają spokojnego, mniej turystycznego zakątka Czech i lubią odkrywać historię ukrytą w prowincjonalnym krajobrazie — zamek nie jest wielką atrakcją z tłumami, lecz ciekawym przystankiem na trasie po regionie plzeńskim.

Co zobaczysz na miejscu?

Budynek wzniesiono w latach 1760–1770 na miejscu starszej, obronnej osady. Ma dwuskrzydłowy układ na planie litery L, uzupełniony młodszą, jednokondygnacyjną przybudówką. Charakterystycznym elementem jest niewielka wieżyczka zwieńczona cebulastą kopułą, wyrastająca z mansardowego dachu — to ona najbardziej przyciąga wzrok z zewnątrz. Zamek otacza park, który wraz z budynkiem podlega ochronie jako pomnik kultury Republiki Czeskiej. Wnętrza nie są ogólnodostępne, więc zwiedzanie ogranicza się w praktyce do oglądania elewacji i przechadzki po terenie parkowym z zewnątrz.

Jaka jest historia zamku?

Historia miejsca sięga XIV wieku, kiedy wieś należała do rodu Úliców. Od XIV do XVII wieku dworem obronnym, który stał tu wcześniej, władali katoliccy szlachcice z rodu Úličtí z Plešnic. Obecny, barokowy budynek powstał dopiero w drugiej połowie XVIII wieku. W 1783 roku majątek odziedziczył Josef Václav Soyer, a w 1795 roku odkupił go przedsiębiorca zajmujący się produkcją szkła, Alois Haffenbrädl. Kolejnymi właścicielami byli czeski szlachcic Anastaz Herbig (od 1801 roku) oraz rodzina Macenauerów (od 1900 roku). W drugiej połowie XX wieku, w czasach komunistycznych, w budynku ulokowano siedzibę państwowego gospodarstwa rolnego (PGR) — typowy dla tego okresu los wielu czeskich dworów i zamków, które straciły funkcję rezydencjalną.

Jak dotrzeć i kiedy przyjechać?

Úlice leży w spokojnej, wiejskiej części okresu Plzeń-sever, dlatego najwygodniej dotrzeć tu samochodem — z Pilzna to około 20-minutowa jazda. Miejsce dobrze łączy się z innymi wyprawami po zachodnich Czechach, na przykład w drodze między Pilznem a mniejszymi miasteczkami regionu. Ze względu na to, że zamek jest obiektem prywatnym bez regularnych godzin otwarcia dla turystów, najlepiej zaplanować wizytę jako krótki przystanek w trasie, a nie główny cel wycieczki. Najprzyjemniej zwiedza się okolicę wiosną i latem, gdy zieleń parku podkreśla barokową architekturę budynku, choć jesienna aura także dobrze komponuje się z historycznym charakterem miejsca.

Dlaczego warto zajrzeć do Úlic?

To propozycja dla osób, które cenią nieoczywiste punkty na mapie i chcą zobaczyć, jak wyglądała prowincjonalna architektura szlachecka w Czechach — bez kolejek i biletów, w autentycznym, wiejskim otoczeniu. Zamek stanowi też dobry przykład tego, jak zmieniały się funkcje takich obiektów na przestrzeni wieków: od dworu obronnego, przez rezydencję szlachecką i mieszczańską, po siedzibę instytucji gospodarczej w czasach socjalizmu.

Najczęstsze pytania

Czy można zwiedzać wnętrza zamku w Úlicach? Nie, budynek jest obiektem prywatnym i nie jest ogólnodostępny dla turystów — można obejrzeć go z zewnątrz oraz przejść się po otaczającym parku.

Jak daleko jest z Pilzna do zamku Úlice? Około 18 km, czyli mniej więcej 20 minut jazdy samochodem w kierunku zachodnim.

Kto był właścicielem zamku w przeszłości? Od XIV wieku majątek należał m.in. do rodu Úliców i szlachty Úličtí z Plešnic, a w XVIII i XIX wieku zmieniał właścicieli — od Josefa Václava Soyera, przez przedsiębiorcę Aloisa Haffenbrädla, po rodziny Herbigów i Macenauerów.

Czy zamek jest chroniony prawnie? Tak, budynek wraz z przylegającym parkiem figuruje jako pomnik kultury Republiki Czeskiej.