Skalka Castle

Zamek Skalka to barokowa rezydencja we wsi Podbřezí, w skład której wchodzi też osada Lhota Netřeba, położona około 6 km na południowy wschód od Dobruški w północno-wschodnich Czechach. Obiekt stoi na skalistym cyplu nad doliną potoku Zlatý potok, od którego zresztą wziął swoją nazwę.

Jak zaczęła się historia Skalki?

Pierwsza pisemna wzmianka o warownej siedzibie w Podbřezí pochodzi z 1360 roku, kiedy to jako właścicieli wymienia się Ješka i Půtę ze Skalki. Przez kolejne dwa stulecia posiadłość zmieniała właścicieli, aż w 1567 roku wróciła w ręce potomków pierwotnego rodu — Ostrovskych ze Skalki. To właśnie oni, pod koniec XVI wieku, przebudowali dawną warowną siedzibę w renesansowy zamek.

Skąd wziął się obecny, barokowy wygląd budowli?

Gdy ród Ostrovskych wygasł, majątek przejęli Mladotowie ze Solopysk. Za ich czasów zamek rozebrano niemal od podstaw i wzniesiono od nowa w stylu barokowym. W 1739 roku Antonín Josef Mladota wraz z żoną ukończył budowę nowego barokowego zamku z kaplicą, powstałego dokładnie w miejscu dawnej średniowiecznej siedziby. To właśnie ta bryła — z niewielkimi późniejszymi zmianami — przetrwała do dziś.

Co działo się z zamkiem w XIX i XX wieku?

W 1800 roku Skalkę kupił Gundakar Colloredo-Mansfeld i włączył ją do rozległych dóbr opočieńskich — odtąd budynek pełnił jedynie funkcję siedziby zarządcy folwarku, tracąc rangę samodzielnej rezydencji. Sytuacja zmieniła się po reformie rolnej w 1925 roku, gdy majątek nabyło małżeństwo Martinców. Zamek pozostawał w ich rękach do 1948 roku, kiedy przeszedł na własność państwa czechosłowackiego. Wówczas urządzono w nim muzeum poświęcone twórczości pisarza Aloisa Jiráska, nawiązujące do jego powieści "Temno".

Czy można dziś zwiedzać zamek Skalka?

Obiekt nie jest ogólnodostępny dla zwiedzających — pozostaje zamknięty dla ruchu turystycznego, co odróżnia go od wielu innych rezydencji regionu Podorlicko udostępnianych sezonowo. Mimo to sama bryła zamku, malowniczo osadzona na skalistym wzniesieniu nad Zlatým potokiem, stanowi wyraźny punkt orientacyjny w krajobrazie i jest dobrze widoczna z okolicznych szlaków spacerowych prowadzących przez Podbřezí, Lhotę i Netřebę.

Co warto wiedzieć o okolicy — Lhocie Netřebie?

Lhota Netřeba to niewielka osada wchodząca w skład gminy Podbřezí, obok innych przysiółków, takich jak Škutina, Chábor, Studánka czy Přímy. Elektryczność dotarła tutaj stosunkowo późno, bo dopiero w 1927 roku, co dobrze oddaje wiejski, spokojny charakter tej części Podorlicka. Dla podróżnych szukających kontaktu z historią regionu bez tłumu turystów, okolice zamku Skalka i sąsiadujące osady stanowią ciekawy przystanek na trasie po wschodnich Czechach — bliżej natury niż typowych atrakcji masowej turystyki.

Najczęstsze pytania

Czy zamek Skalka można zwiedzać od środka? Nie — obiekt jest niedostępny dla zwiedzających i nie prowadzi się w nim regularnej działalności turystycznej.

Jak stary jest zamek Skalka? Pierwsza wzmianka o warownej siedzibie w tym miejscu pochodzi z 1360 roku, jednak obecny, barokowy kształt budowli powstał w 1739 roku, po gruntownej przebudowie zleconej przez ród Mladotów ze Solopysk.

Skąd wzięła się nazwa "Skalka"? Nazwa nawiązuje do skalistego cypla nad doliną Zlatego potoku, na którym posadowiono zamek.

Jakie muzeum działało kiedyś w zamku? Po 1948 roku urządzono tam muzeum poświęcone twórczości Aloisa Jiráska, nawiązujące do jego powieści "Temno".