Frymburk

Hrad Frymburk to malownicza średniowieczna ruina zamkowa wznosząca się na wzgórzu na zachód od miasteczka Nový Hrádek, w regionie Orlickich Gór i Podorlicka na wschodzie Czech. Zamek słynie przede wszystkim z potężnej okrągłej wieży o wyjątkowo dużej średnicy, która nie ma sobie równych wśród czeskich budowli obronnych, i przyciąga turystów pieszo wędrujących po okolicznych szlakach.

Kiedy powstał zamek i kto go założył?

Frymburk wzniesiono najprawdopodobniej na początku XIV wieku, choć imię fundatora nie zostało przekazane przez źródła historyczne. Pierwsza pisemna wzmianka o zamku pochodzi z 11 czerwca 1354 roku i dotyczy niejakiego Matyáša z Frymburka. Przez kolejne stulecia twierdza zmieniała właścicieli – należała między innymi do rodów Lipów, Dubów, Trčków z Lípy oraz Colloredo-Mansfeldów, czyli rodzin odgrywających istotną rolę w dziejach szlachty czeskiej.

Jak wyglądał zamek i co dziś można zobaczyć?

Sercem założenia była masywna, okrągła wieża o wyjątkowo grubych murach i średnicy sięgającej około 18–19 metrów – to najszersza tego typu wieża obronna w Czechach. Wieża posiadała pełną kondygnację parteru oraz pierwsze piętro, a całość otaczał górny wał zamkowy. Do kompleksu należały również dwa długie budynki pałacowe usytuowane przy północnym i południowym wale, brama wejściowa od strony zachodniej oraz przedzamcze pełniące funkcję gospodarczą i obronną. Dziś z tych elementów pozostały ruiny, ale monumentalna bryła wieży wciąż dominuje nad okolicą i jest widoczna z daleka.

Dlaczego zamek został zniszczony?

Losy Frymburku odzwierciedlają burzliwą historię Czech w XVII wieku. Twierdza spłonęła podczas powstań chłopskich w 1626 i 1629 roku, a w 1638 roku została ponownie spalona, tym razem przez wojska szwedzkie w trakcie wojny trzydziestoletniej. Ostatecznie w 1659 roku pozostałości zamku zostały celowo rozebrane, co przypieczętowało jego los jako trwałej ruiny.

Jak dotrzeć do zamku?

Do ruin Frymburku nie prowadzi droga dojazdowa – zamek dostępny jest wyłącznie pieszo. Najwygodniejsza trasa prowadzi z Nového Hrádku szlakiem czerwonym, alternatywnie można dojść szlakiem zielonym od miejsca pielgrzymkowego Rokole. Spacer prowadzi przez lasy Podorlicka i stanowi popularny cel wycieczek jednodniowych dla mieszkańców regionu oraz turystów odwiedzających Orlickie Góry.

Czy można zwiedzić wnętrze ruin?

Zamek jest dostępny dla zwiedzających jedynie okazjonalnie, przy okazji organizowanych wydarzeń kulturalnych. Osoby zainteresowane indywidualnym zwiedzeniem ruin mogą umówić się telefonicznie pod numerem +420 725 044 902. Poza takimi okazjami ruiny ogląda się głównie z zewnątrz, co jednak w pełni pozwala docenić skalę i wyjątkową konstrukcję głównej wieży.

Dlaczego warto odwiedzić Frymburk?

Frymburk wyróżnia się na tle wielu czeskich zamków przede wszystkim architekturą – kompaktowy plan założenia skupiony wokół ogromnej cylindrycznej wieży czyni go unikatowym przykładem czternastowiecznej sztuki fortyfikacyjnej. To także cel dla miłośników pieszych wędrówek, ponieważ dotarcie do ruin wymaga przejścia szlakiem przez malownicze tereny Podorlicka, co samo w sobie stanowi atrakcję niezależnie od stanu zachowania budowli.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się zamek Frymburk? Na wzgórzu na zachód od miasteczka Nový Hrádek, w regionie Orlickich Gór i Podorlicka, w powiecie Náchod.

Kiedy powstał zamek? Prawdopodobnie na początku XIV wieku; pierwsza pisemna wzmianka pochodzi z 1354 roku.

Co jest najbardziej charakterystyczną cechą zamku? Masywna okrągła wieża o średnicy około 18–19 metrów, uznawana za najszerszą wieżę fortyfikacyjną w Czechach.

Jak dojść do ruin? Wyłącznie pieszo – czerwonym szlakiem z Nového Hrádku lub zielonym szlakiem od miejsca pielgrzymkowego Rokole, samochodem nie da się dojechać na miejsce.

Czy można zwiedzić zamek od środka? Tylko okazjonalnie, podczas wydarzeń kulturalnych, lub po wcześniejszym umówieniu indywidualnego zwiedzania telefonicznie.