Milčany

Milčany to ruiny średniowiecznego zamku położone w powiecie Česká Lípa, na zachód od miasteczka Holany, między dwoma stawami – Holanským a Milčanským. Dziś z niegdyś obronnej budowli zostało niewiele – większość murów pochłonęła woda i wieloletnia eksploatacja kamieniołomu – ale samo miejsce, wciśnięte między dwa zbiorniki wodne w Kraju Machy, wciąż przyciąga turystów szukających mniej oczywistych celów wycieczek.

Skąd wzięła się nazwa Milčany?

Nazwa zamku nawiązuje do Milczan – słowiańskiego plemienia z Górnych Łużyc, sąsiadującego niegdyś z ziemiami czeskimi. To dość rzadki przypadek, gdy nazwa czeskiej budowli obronnej odsyła wprost do sąsiedniego ludu łużyckiego, a nie do fundatora czy cechy terenu.

Jak wyglądała historia zamku?

Zanim powstał zamek znany dziś jako Milčany, w sąsiednim stawie na wyspie stała starsza siedziba rycerska, prawdopodobnie nosząca tę samą nazwę – zniknęła ona na przełomie XIV i XV wieku. Nowy zamek, który przejął nazwę po poprzedniku, wzniesiono w latach 1391–1402. W 1402 roku jako właściciel udokumentowany jest Jindřich z Dubé. W 1437 roku zamek kupił Zikmund Děčínský z Vartenberka od Chvala Berki z Dubé. Według jednej z hipotez budowla mogła zostać zniszczona w 1444 roku podczas najazdu wojsk Sześciomiasta Łużyckiego. Już w XV wieku zamek zaczął podupadać, a źródła z lat 1543–1622 opisują go jako opuszczony.

Co zachowało się do dziś?

Milčany był zamkiem jednoczłonowym, wzniesionym w stylu gotyckim z piaskowca. Wielowiekowa eksploatacja kamieniołomu w tym miejscu poważnie naruszyła pierwotny układ budowli i obniżyła teren o 3–4 metry. Do naszych czasów przetrwał płytki fosa po stronie północno-zachodniej oraz fragment południowego muru, na którym widać ślady wcześniejszych prac renowacyjnych. Część reliktów zalega dziś pod wodami Milčanského rybníka. Od 1965 roku ruiny są chronione jako zabytek kultury (numer rejestrowy 41829/5-2952), a ich właścicielem jest Republika Czeska.

Jak dotrzeć do ruin?

Do Milčan prowadzi czerwony szlak turystyczny łączący Holany ze Stvolínkami, przechodzący w pobliżu ruin. To wygodna trasa dla osób zwiedzających okolicę pieszo, łącząca zabytek z innymi atrakcjami regionu, w tym stawami i pobliskimi wzniesieniami.

Co warto zobaczyć w okolicy?

Bezpośrednio przy zamku rozciąga się Milčanský rybník, założony w 1864 roku i znany lokalnie jako Velká Nohavice – część większego systemu stawów holańskich. Oferuje piaszczyste plaże w cieniu drzew, kąpielisko, wypożyczalnię łódek, plac zabaw oraz kempingi, w tym Kemp Milčany z ośmioma czteroosobowymi domkami i miejscami dla przyczep i namiotów. W okolicy znajdują się też ruiny zamku Hostíkovec oraz wzniesienia przyrodnicze Vlhošť i Ronov, a cały teren leży w granicach Kraju Kokořínsko-Máchova.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie leżą ruiny zamku Milčany? W powiecie Česká Lípa, na zachód od Holan, między stawami Holanský a Milčanský.

Kiedy zbudowano zamek Milčany? W latach 1391–1402, na miejscu starszej siedziby rycerskiej, która zniknęła na przełomie XIV i XV wieku.

Co zostało z zamku do dziś? Płytka fosa od strony północno-zachodniej i fragment południowego muru; reszta uległa zniszczeniu głównie wskutek wieloletniego wydobycia kamienia, a część reliktów leży pod wodą stawu.

Od kiedy ruiny są chronione jako zabytek? Od 1965 roku, pod numerem rejestrowym 41829/5-2952.

Jak dojść do ruin pieszo? Czerwonym szlakiem turystycznym prowadzącym z Holan do Stvolínek, który przebiega w pobliżu Milčan.