Zamek Kojšice w Petrovicích u Sušice

Zamek Kojšice to opuszczona rezydencja szlachecka w osadzie Kojšice, części gminy Petrovice u Sušice na Szumawie, w powiecie klatowskim. Budynek stoi na miejscu średniowiecznej twierdzy i przez wieki zmieniał właścicieli i wygląd, aż popadł w ruinę, w jakiej trwa do dziś.

Kto i kiedy założył siedzibę w Kojšicích?

Pierwszym znanym panem na Kojšicích był Racek z Kojšic, wymieniany w źródłach w 1424 roku jako sługa arcybiskupa praskiego Konráda z Vechty, a później mincerz w Kutnej Horze. To on stał za powstaniem warownej siedziby, która z czasem przekształciła się w renesansową, a potem barokową rezydencję. Twierdza zmieniała formę wraz z kolejnymi właścicielami, ale nigdy nie miała charakteru dużego zamku obronnego — była raczej ufortyfikowanym dworem szlacheckim.

Jak zmieniali się właściciele Kojšic?

W pierwszej połowie XVII wieku majątek należał do rodu Částolárów z Dlouhé Vsi. W 1676 roku ostatnia dziedziczka tej linii sprzedała Kojšice wraz z folwarkiem i twierdzą Barborze Helenie Hozlauerové z Hozlau. W połowie XVIII wieku posiadłość przeszła w ręce rodu Dohalských z Dohalic, którzy władali nią do początku XIX wieku. Kolejny właściciel, Václav Veith, po 1829 roku rozbudował siedzibę o skrzydło południowe ze sklepioną salą. Prawdziwą metamorfozę przeszedł budynek za czasów Emanuela Forstera, który kupił majątek w 1873 roku i w latach 1877–1890 przebudował go w duchu neoromantyzmu, nadając mu obecny, malowniczy kształt z wieżową galerią.

Co działo się z zamkiem w XX wieku?

Na początku XX wieku Kojšice trafiły do rodziny Heintschel-Heineggów, potomków uszlachcionego w 1883 roku przemysłowca. Ostatni z tego rodu, Georg Oskar Felix Emanuel von Heintschel-Heinegg, członek NSDAP, został po wojnie skazany i stracony w 1946 roku za zbrodnie wojenne. Majątek przeszedł wówczas na własność państwa i został przekazany sokolskiej organizacji sportowej z Sušicy. Po 1989 roku Sokol Sušice odzyskał obiekt w ramach restytucji, jednak nie dysponował środkami na jego odnowienie, co przyspieszyło degradację budynku.

Jak wygląda zamek dzisiaj?

Obecnie budynek ma niemal prostokątny rzut o wymiarach około 12,5 na 14,5 metra, dach czterospadowy oraz charakterystyczną wschodnią elewację z galerią, wieżyczką i blankowaniem, dodanymi podczas przebudowy w XIX wieku. Wnętrza parteru zachowały sklepienia kolebkowe, a sala w skrzydle południowym ma sklepienie odcinkowe. Zamek jest jednak mocno zdewastowany — porasta go samosiejka drzew i krzewów, elewacja północna się osypuje, a cały obiekt grozi zawaleniem. Obecnym właścicielem jest Jaroslav Průcha, ale budynek pozostaje niedostępny dla zwiedzających i widoczny właściwie tylko z zewnątrz, spoza ogrodzenia.

Gdzie leży Kojšice i jak tam dotrzeć?

Kojšice to niewielka osada wchodząca w skład gminy Petrovice u Sušice, położonej na Szumawie, w regionie Pošumaví, w powiecie klatowskim. Okolica ma charakter typowo wiejski, z dala od głównych tras turystycznych — dojazd najwygodniej zaplanować własnym samochodem od strony Sušicy lub Petrovic.

Najczęstsze pytania

Kto założył siedzibę w Kojšicích? Racek z Kojšic, wymieniany w 1424 roku jako sługa arcybiskupa praskiego, a później mincerz w Kutnej Horze.

Kto najbardziej zmienił wygląd zamku? Emanuel Forster, który kupił majątek w 1873 roku i w latach 1877–1890 przebudował go w stylu neoromantycznym.

Czy zamek można dziś zwiedzać? Nie, obiekt jest niedostępny dla zwiedzających, silnie zdewastowany i grozi mu zawalenie.

Kto jest właścicielem zamku obecnie? Według dostępnych informacji właścicielem jest Jaroslav Průcha; wcześniej obiekt należał do Sokoła Sušice.

Gdzie dokładnie znajdują się Kojšice? To część gminy Petrovice u Sušice w powiecie klatowskim, w regionie Pošumaví na Szumawie.