Klecany Castle

Zamek Klecany to dawna rycerska tvrz przebudowana z czasem w barokowo-empirową rezydencję, stojąca na prawym brzegu Wełtawy w Klecanach, około 5 km na północ od Pragi, w powiecie Praga-wschód. To rzadki przykład siedziby, która przez ponad sześć stuleci zmieniała właścicieli, funkcję i wygląd, a mimo to zachowała czytelny układ budowli wokół dziedzińca.

Jak zaczęła się historia obronnej siedziby w Klecanach?

Sama osada istniała już w 1309 roku — w dokumencie dotyczącym zakupu ziemi jako świadek występuje niejaki Lobek z Klecan. W 1332 roku majątek klecański wraz z kościołem odkupił praski mieszczanin Bohuslav Olbramovic. Pierwsza wzmianka o samej tvrzy pochodzi dopiero z 1380 roku — należała wtedy do rodziny Olbramoviców, patrycjuszy Starego Miasta Pragi, którzy utrzymali ją do końca lat 80. XIV wieku.

Na przełomie XIV i XV wieku właściciele zmieniali się kilkukrotnie. W 1418 roku tvrz trafiła w ręce staromiejskiego mieszczanina Mikuláša Meixnera z Jevíčka, przeciwnika husytów, który musiał uciekać z Czech — w 1429 roku Klecany przypadły więc Staremu Miastu Praskiemu. W 1616 roku posiadłość kupiła Elżbieta Lobkowicz i przyłączyła ją do swojego majątku Chvatěruby.

Kiedy tvrz stała się barokowym zamkiem?

Przekształcenie średniowiecznej warowni w rezydencję pałacową nastąpiło pod koniec XVII wieku — powstał wówczas trójskrzydłowy zamek w stylu barokowym. W 1691 roku majątek nabył Václav Vojtěch ze Šternberka, a w latach 1727–1803 należał do hrabiów Gallasów, później Clam-Gallasów. To właśnie w tym okresie Klecany dwukrotnie odwiedziła cesarzowa Maria Teresa — w 1754 i 1757 roku.

Jak zamek przetrwał pożary i XX wiek?

Budowla płonęła aż trzykrotnie: w 1827, 1857 i 1924 roku. Po pierwszym pożarze odbudowę dokończył nowy właściciel Antonín Balle, gospodarujący w Klecanach od 1847 roku — zamek otrzymał wtedy formę empirową, utrzymaną również po kolejnym pożarze w 1857 roku. W drugiej połowie XX wieku w budynku i na przyległych terenach stacjonowało wojsko. W latach 90. XX wieku obiekt kupiła prywatna firma, jednak między 1990 a 2003 rokiem popadał w coraz większą ruinę z powodu zaniedbania ze strony właściciela.

Jak zamek wygląda dzisiaj?

W 2003 roku nieruchomość przeszła w ręce obecnego właściciela, firmy BECK Group, a.s., która po 2004 roku przeprowadziła kompleksową rekonstrukcję zamku oraz otaczających go terenów. Budynek odzyskał zdolność do użytkowania i dziś składa się z czterech skrzydeł otaczających dziedziniec, z wyeksponowanym ryzalitem od frontu. Przez lata nieruchomość była wystawiana na sprzedaż, a lokalne media określały ją nawet jako jeden z najdroższych obiektów na rynku nieruchomości w Czechach. Zamek pozostaje własnością prywatną i nie jest udostępniony do zwiedzania.

Najczęstsze pytania

Czy zamek w Klecanach można zwiedzać? Nie. Od 2003 roku należy do prywatnej firmy BECK Group, a.s., która po gruntownej rekonstrukcji użytkuje go na własne potrzeby — obiekt nie jest otwarty dla turystów ani udostępniany do zwiedzania.

Jak stary jest zamek w Klecanach? Pierwsza wzmianka o obronnej tvrzy w tym miejscu pochodzi z 1380 roku, choć sama osada Klecany istniała już w 1309 roku. Obecny, pałacowy kształt budowla zyskała pod koniec XVII wieku.

Kto był właścicielem zamku w przeszłości? Kolejno władali nim m.in. patrycjusze Olbramoviców, Mikuláš Meixner z Jevíčka, Elżbieta Lobkowicz, Václav Vojtěch ze Šternberka oraz hrabiowie Gallasowie i Clam-Gallasowie w XVIII wieku.

Dlaczego zamek kilkukrotnie zmieniał wygląd? Budynek trawiły pożary w 1827, 1857 i 1924 roku. Po każdym z nich odbudowywano go od nowa, co ostatecznie nadało mu empirową formę zachowaną do dziś, po rekonstrukcji zakończonej po 2004 roku.