Hôtel d'Avelin

Hôtel d'Avelin to zabytkowy pałacyk miejski w Lille, stojący przy 22 rue Saint-Jacques, na rogu z rue des Jardins, tuż obok Place aux Bleuets. Choć nazwa sugeruje hotel w dzisiejszym rozumieniu, chodzi o francuski "hôtel particulier" — okazałą rezydencję miejską zamożnej rodziny, dziś podzieloną na prywatne apartamenty.

Kto zbudował ten pałac i kiedy?

Obecny budynek wzniesiono w 1777 roku według projektu architekta Michel-Josepha Lequeux, który zburzył stojący wcześniej w tym miejscu starszy hôtel Hangouart d'Avelin. Lequeux wzorował się na paryskim Hôtel de Saint-Florentin, tworząc pierwszą w Lille rezydencję w stylu neoklasycystycznym. Efekt — surowa, symetryczna elewacja i monumentalne wejście — do dziś wyróżnia budynek na tle otaczającej zabudowy Starego Miasta.

Do kogo należał pałac?

Pierwszymi właścicielami byli Hangouartowie, jeden z bogatszych rodów lilijskiej szlachty, od których pochodzi nazwa "d'Avelin". Majątek rodziny skonfiskowano w czasie rewolucji francuskiej, po czym budynek zmieniał właścicieli przez cały XIX wiek.

Dlaczego Ludwik XVIII zatrzymał się właśnie tutaj?

Najbardziej znany epizod w historii pałacu to noc z 22 na 23 marca 1815 roku. Uciekający z Paryża przed powracającym z Elby Napoleonem król Ludwik XVIII zatrzymał się wówczas w Lille u ówczesnego mera, zanim wyruszył dalej do Gandawy, gdzie schronił się na czas Stu Dni. Ten epizod na stałe wpisał budynek w historię Francji, a nie tylko samego Lille.

Kiedy miasto przejęło budynek?

W 1887 roku Hôtel d'Avelin stał się własnością miasta Lille. Władze urządziły tam siedzibę Rektoratu Akademii Lille, która funkcjonowała w tych murach aż do 2011 roku — czyli ponad sto dwadzieścia lat. Przez ten czas pałac pełnił funkcję administracyjną, pozostając jednocześnie jednym z ważniejszych zabytków architektury cywilnej miasta.

Co chroni wpis do rejestru zabytków?

Ochrona prawna objęła budynek na mocy arrêté z 14 marca 1944 roku. Wpisem do rejestru monuments historiques objęto elewacje od strony ulicy i od strony podwórza, dachy oraz monumentalne wejście — a więc najbardziej charakterystyczne i najlepiej zachowane elementy XVIII-wiecznej architektury.

Co znajduje się w budynku obecnie?

Miasto sprzedało pałac w 2014 roku. Nabywcą został deweloper Sofim, który zaplanował renowację i przekształcenie wnętrz w prywatne mieszkania, z zachowaniem chronionych elewacji i wystroju zewnętrznego. Prace remontowe ruszyły w 2020 roku. Dziś Hôtel d'Avelin funkcjonuje jako budynek mieszkalny, a jego fasada i wejście pozostają dostępne do podziwiania z zewnątrz, w ramach spaceru po historycznym centrum Lille.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się Hôtel d'Avelin? Pod adresem 22 rue Saint-Jacques w Lille, na rogu z rue des Jardins, w pobliżu Place aux Bleuets, w samym sercu historycznego centrum miasta.

Czy da się zwiedzić wnętrza pałacu? Nie — od czasu renowacji budynek pełni funkcję prywatnych apartamentów mieszkalnych, więc wnętrza nie są ogólnodostępne. Można natomiast obejrzeć chronioną elewację i monumentalne wejście z poziomu ulicy.

Skąd wzięła się nazwa "d'Avelin"? Pochodzi od rodziny Hangouart d'Avelin, właścicieli poprzedniego budynku w tym miejscu i pierwszych właścicieli obecnej rezydencji wzniesionej w 1777 roku.

Dlaczego budynek uznaje się za ważny dla historii Francji, a nie tylko Lille? Ze względu na nocleg króla Ludwika XVIII w marcu 1815 roku, w trakcie ucieczki przed Napoleonem powracającym z zesłania — wydarzenie bezpośrednio związane z epizodem Stu Dni.