Town hall of Menen

Ratusz w Menen (niderl. Stadhuis van Menen) stoi na Grote Markt, głównym rynku tego niewielkiego belgijskiego miasta tuż przy granicy z Francją, w prowincji Flandria Zachodnia. Budynek łączy w sobie funkcję siedziby władz miejskich z wyniosłą wieżą belfrying, wpisaną na listę światowego dziedzictwa UNESCO w ramach serii "Belfry Belgii i Francji".

Skąd wzięła się wieża?

Historia tego miejsca sięga znacznie dalej niż obecny budynek ratusza. Kamień węgielny pod belfry położono już w 1574 roku, a piątą kondygnację wieży ukończono w 1610 roku, wieńcząc ją kopulastym hełmem z otwartą latarnią. W latach 1611–1616 wieża zyskała zegar oraz pierwszy karylion, liczący 18 dzwonów. Sto lat później zastąpiono go większym zestawem 34 dzwonów – ten jednak nie przetrwał zawieruchy rewolucji francuskiej.

Wieża nie miała łatwego życia. Podczas oblężenia Menen w 1706 roku przez wojska księcia Marlborough ostrzał artyleryjski zniszczył zarówno budynek ławy miejskiej (schepenhuis), jak i sam hełm wieży wraz z zegarem i karylionem. Odbudowa trwała latami: w 1802 roku wieża otrzymała dzwon basowy, a w 1828 roku przeszła gruntowną restaurację.

Ratusz sprzed dwóch stuleci

Obecny gmach ratusza pochodzi z 1782 roku i powstał za panowania Habsburgów austriackich, którzy sprawowali wówczas władzę nad Niderlandami Południowymi. Pierwotnie w kompleksie mieściło się miejsce spotkań baliwa i ławników tzw. roede van Menen – jednego z pięciu okręgów kasztelanii Kortrijk – a także rezydencja pisarza miejskiego, więzienie oraz archiwum. Najstarszy pisemny zapis dotyczący tej instytucji sięga 1548 roku.

Bryła budynku tworzy zwarty, kwadratowy kompleks pomiędzy dwoma głównymi placami targowymi miasta, z szeroką fasadą łączącą elementy XVIII- i XIX-wiecznej architektury. Najnowsza, znacząca przebudowa zakończyła się w 2007 roku.

Współczesny karylion i renowacja wieży

Obecny karylion zainstalowano w 1962 roku – liczy on 49 dzwonów o łącznej wadze blisko pięciu ton. W 2001 roku dodano nowy klawiaturowy pulpit sterujący, umożliwiający wygodniejszą grę.

W 2020 roku rozpoczęto kompleksową renowację belfrying wraz z przylegającym ratuszem. Prace nad samą wieżą zakończono we wrześniu 2021 roku, a 21 sierpnia 2024 roku belfry oficjalnie otwarto dla zwiedzających jako punkt widokowy nad miastem.

Najczęstsze pytania

Czy ratusz w Menen można zwiedzać? Tak – belfry, będący integralną częścią kompleksu, po renowacji zakończonej w 2024 roku pełni funkcję wieży widokowej dostępnej dla turystów; warto wcześniej sprawdzić aktualne godziny i zasady zwiedzania.

Dlaczego wieża jest wpisana na listę UNESCO? Belfry w Menen należy do serii "Belfry Belgii i Francji" – wspólnego wpisu obejmującego dziesiątki średniowiecznych i nowożytnych wież miejskich symbolizujących niezależność komunalną w regionie.

Ile lat ma obecny budynek ratusza? Sam gmach ratusza pochodzi z 1782 roku, natomiast wieża belfrying jest znacznie starsza – jej budowę rozpoczęto w 1574 roku, choć w wyniku zniszczeń wojennych była wielokrotnie odbudowywana i przebudowywana.

Co znajdowało się w ratuszu poza siedzibą władz? Kompleks pełnił funkcje sądowo-administracyjne (siedziba baliwa i ławników), a dodatkowo mieścił rezydencję pisarza miejskiego, więzienie oraz archiwum miejskie.