Holanova Turyně

Holanova Turyně to niewielka, ale wyjątkowo malownicza tvrz ukryta w lasach nad Wełtawą, we wsi Plešiště, wchodzącej w skład gminy Krásná Hora nad Vltavou w powiecie Příbram.

Co to za miejsce?

To zespół dworski zbudowany wokół masywnej, pierwotnie gotyckiej wieży. Oprócz samej wieży na terenie zachował się budynek mieszkalny, drewniany spichlerz oraz ślady fos i wałów obronnych, które niegdyś otaczały całą siedzibę. Cały kompleks figuruje w centralnym rejestrze zabytków nieruchomych Republiki Czeskiej – to potwierdzenie, że mimo skromnych rozmiarów obiekt ma realną wartość historyczną. Obecna forma budowli pochodzi najprawdopodobniej z XVI–XVII wieku, choć rdzeń wieży sięga korzeniami epoki gotyku.

Jak dotrzeć?

Tvrz leży na uboczu, w lesie na stromym zboczu nad doliną Wełtawy, w pobliżu wsi Plešiště (współrzędne 49.6149655, 14.3249909). Najwygodniej dojechać samochodem do Krásnej Hory nad Vltavou, a stamtąd lokalną drogą w kierunku Plešiště – ostatni odcinek warto pokonać pieszo, ścieżką prowadzącą przez las. To dobry cel na krótką wycieczkę pieszą lub rowerową łączoną ze zwiedzaniem samej Krásnej Hory.

Co zobaczysz?

Obiekt jest własnością prywatną i nie jest udostępniony do zwiedzania wewnątrz, dlatego atrakcją jest tu przede wszystkim widok z zewnątrz. Warto przyjrzeć się bryle masywnej wieży, która mimo upływu stuleci zachowała swój obronny charakter, a także drewnianemu spichlerzowi stojącemu obok. W terenie wciąż da się rozpoznać przebieg dawnej fosy – tradycja mówi, że pierwotnie prowadził przez nią zwodzony most. Pod dachem wieży widoczne są ślady po dawnej drewnianej konstrukcji, świadczące o kolejnych przebudowach obiektu na przestrzeni wieków. Samo położenie – na wysokim, zalesionym stoku nad rzeką – robi wrażenie nawet bez wchodzenia na teren posiadłości.

Legenda rycerzy-rozbójników

Z tvrzą związana jest lokalna legenda o rycerzach-rozbójnikach, którzy mieli tu rezydować wraz ze swoją zbrojną świtą. Miejscowe podania głoszą, że napadali oni na łodzie płynące Wełtawą z towarem, a zdobyty łup ukrywali właśnie w tej trudno dostępnej, ukrytej wysoko w lesie warowni. Choć trudno dziś zweryfikować te opowieści historycznie, dobrze oddają one charakter miejsca – odosobnionego, trudnego do zdobycia i doskonale nadającego się na kryjówkę.

Kiedy przyjechać?

Najlepszą porą na wyprawę jest wiosna i jesień, kiedy w lesie jest chłodniej, a przy okazji rzadszym listowiu łatwiej dostrzec bryłę wieży spomiędzy drzew. Latem warto wybrać się tu wczesnym rankiem lub późnym popołudniem, unikając upału na leśnych ścieżkach. Wycieczkę warto połączyć ze zwiedzaniem samej Krásnej Hory nad Vltavou oraz spacerem wzdłuż doliny Wełtawy.

Najczęstsze pytania

Czy można zwiedzić wnętrze tvrzy? Nie – obiekt jest własnością prywatną i nie jest udostępniony do zwiedzania. Można go oglądać wyłącznie z zewnątrz.

Skąd wzięła się nazwa „Holanova Turyně"? Nazwa łączy w sobie element osobowy (Holan) z lokalnym określeniem tvrzy jako „Turyně" – dokładna etymologia nie jest jednoznacznie ustalona, funkcjonuje jako tradycyjna nazwa miejscowa.

Jak stara jest ta budowla? Rdzeń wieży ma pochodzenie gotyckie, natomiast obecny kształt zespołu ukształtował się prawdopodobnie w XVI–XVII wieku.

Co warto zobaczyć w okolicy? Dobrym uzupełnieniem wycieczki jest sama Krásná Hora nad Vltavou oraz malownicza dolina Wełtawy, po której – jak głosi legenda – niegdyś pływały łodzie napadane przez mieszkańców tvrzy.