Vysoký Chlumec Castle

Zamek Vysoký Chlumec wznosi się na wzgórzu nad miejscowością Vysoký Chlumec, około 8 km na południowy zachód od Sedlčan, w środkowych Czechach. To jeden z niewielu czeskich zamków, który nigdy nie doczekał się barokowej przebudowy na rezydencję pałacową — dzięki temu do dziś zachował gotycki charakter obronnej twierdzy.

Jak dotrzeć do zamku Vysoký Chlumec?

Miejscowość leży w powiecie Příbram, w łatwym zasięgu samochodem z Sedlčan czy Příbramu. Sam zamek stoi na wysokim wzniesieniu nad rynkiem, więc widać go już z daleka — spacer od centrum miasteczka pod bramę zajmuje kilkanaście minut. Warto od razu nastawić się na oglądanie z zewnątrz: obiekt jest prywatną rezydencją i nie jest udostępniony do zwiedzania wewnątrz.

Co warto wiedzieć o historii zamku?

Zamek powstał najprawdopodobniej pod koniec panowania Karola IV, a pierwsza pisemna wzmianka o nim pochodzi z 1382 roku, gdy funkcję kasztelana pełnił niejaki Zbyněk. Już w 1385 roku obiekt trafił w ręce Purkarta z Janovic, faworyta króla Wacława IV, a ród Janoviców władał nim aż do 1469 roku, kiedy to sprzedano go Friedrichowi Ojířowi z Očedělic.

Prawdziwy przełom nastąpił w 1474 roku, gdy zamek kupiła Anna Švihovská, wdowa po Janie Popelu z Lobkovic — od tego momentu na kilka stuleci związał się z rodem Lobkowiczów. W latach 60. XVII wieku pojawił się plan przebudowy Vysokého Chlumca na okazałą rezydencję pałacową, jednak nigdy go nie zrealizowano. Przeprowadzono jedynie mniejszą modernizację zachodniego wjazdu w 1678 roku: starą bramę zastąpiono nową, wczesnobarokową, a most zwodzony zamieniono na murowany.

Pod koniec wojny trzydziestoletniej zamek zajęły i spustoszyły wojska szwedzkie. Ponieważ później nikt nie przekształcił go w barokowy pałac — co było wówczas standardową praktyką na wielu czeskich zamkach — Vysoký Chlumec zachował do dziś swój średniowieczny, gotycki wygląd. Od 1965 roku obiekt jest chroniony jako zabytek kultury.

Co zobaczysz na miejscu?

Największą wartością Vysokého Chlumca jest bryła: zwarta, gotycka architektura obronna bez późniejszych, „upiększających" nawarstwień, które zmieniły wygląd wielu innych czeskich zamków. Z zewnątrz można podziwiać mury, wieżę i wczesnobarokową bramę z 1678 roku. Ponieważ wnętrza są niedostępne — zamek jest zamieszkałą rezydencją prywatną — zwiedzanie ogranicza się do obejścia dookoła i oglądania sylwetki budowli na tle wzgórza.

Dobrą alternatywą na dłuższy pobyt w okolicy jest skansen w Vysokém Chlumcu — Muzeum Budownictwa Wiejskiego Środkowego Powltawia, prezentujące tradycyjną architekturę regionu. To sensowne uzupełnienie wycieczki, skoro sam zamek można oglądać wyłącznie z zewnątrz.

Kiedy przyjechać?

Zamek jako budowla widoczna jest przez cały rok, ale sezon turystyczny w regionie, a zwłaszcza godziny otwarcia pobliskiego skansenu, przypada głównie od maja do października — wtedy najłatwiej połączyć spacer pod zamek ze zwiedzaniem skansenu i spokojnym spacerem po miasteczku.

Najczęstsze pytania

Czy można zwiedzić wnętrza zamku Vysoký Chlumec? Nie. Zamek jest prywatną, zamieszkaną rezydencją i nie jest udostępniony do zwiedzania — obecnie mieszka w nim rodzina Arco-Zinneberg, a plany otwarcia dla turystów nie są przewidywane.

Kto był właścicielem zamku? Przez wieki zamek należał do rodu Lobkowiczów (od 1474 roku), a w 1992 roku został im zwrócony w ramach restytucji majątku. W 1998 roku kupili go małżonkowie Arco-Zinneberg wraz z okolicznym majątkiem.

Dlaczego zamek zachował gotycki wygląd? Bo — w przeciwieństwie do wielu innych czeskich zamków — nigdy nie przeszedł barokowej przebudowy na pałac. Plany z lat 60. XVII wieku nie zostały zrealizowane, więc bryła pozostała średniowieczna.

Co warto zobaczyć w okolicy? Poza samym zamkiem wartym zobaczenia z zewnątrz, w Vysokém Chlumcu znajduje się skansen prezentujący tradycyjne budownictwo wiejskie środkowego Powltawia, czynny głównie od maja do października.