Church of the Resurrection of Christ (Slavkov u Brna)

Kościół Zmartwychwstania Pańskiego w Slavkovie u Brna to klasycystyczna świątynia z końca XVIII wieku, stojąca w samym centrum czeskiego miasteczka Slavkov u Brna (znanego też pod niemiecką nazwą Austerlitz), w powiecie Vyškov w kraju południowomorawskim. To jeden z ciekawszych przykładów architektury sakralnej epoki józefińskich reform kościelnych na Morawach, wyróżniający się prostą, ale monumentalną bryłą i ścisłym powiązaniem z sąsiednią plebanią.

Dlaczego akurat tu powstał nowy kościół?

Wcześniej w tym miejscu stała gotycka świątynia pod wezwaniem św. Jakuba, która w 1757 roku częściowo się zawaliła. Budynek uznano za niebezpieczny i po latach zdecydowano się na jego rozbiórkę. Fundatorem nowej świątyni był książę Wacław Antoni Kounic-Rietberg, ówczesny pan na zamku w Slavkovie, jedna z najbardziej wpływowych postaci w monarchii habsburskiej tamtego okresu. To z jego inicjatywy między 1786 a 1789 rokiem wzniesiono obecny kościół.

Kto zaprojektował świątynię?

Za projekt odpowiadał Ferdinand Hetzendorf von Hohenberg, wiedeński architekt dworski, znany z realizacji na zlecenie cesarskiego dworu. Jego projekt odzwierciedlał nowe podejście do architektury kościelnej, promowane w duchu oświeceniowych reform józefińskich – z naciskiem na prostotę bryły i funkcjonalność wnętrza zamiast bogatego baroku poprzednich dekad.

Jak wygląda bryła kościoła?

Świątynia ma formę jednonawową, o długości około 33,5 metra i szerokości 17,5 metra. Po obu dłuższych bokach nawy znajdują się po trzy płytkie wnęki ołtarzowe, a bryłę rozświetlają charakterystyczne półkoliste okna termalne, typowe dla architektury klasycystycznej tego okresu. Kościół tworzy zwarty zespół urbanistyczny razem z plebanią – jej dwa skrzydła rozchodzą się od strony północnej, w bezpośrednim sąsiedztwie wieży kościelnej.

Co warto wiedzieć o ochronie zabytku?

Cały zespół kościelno-farny wpisano na czeską listę zabytków kultury w 1958 roku. W latach 1995–2016 przeprowadzono kompleksową renowację, obejmującą zarówno wnętrze, jak i elewacje budynku, dzięki czemu świątynia zachowała się w dobrym stanie do dziś.

Gdzie dokładnie znajduje się kościół?

Slavkov u Brna leży na południowo-wschodnich krańcach aglomeracji brneńskiej, w kraju południowomorawskim, i jest miastem powszechnie kojarzonym z bitwą pod Austerlitz z 1805 roku. Kościół Zmartwychwstania Pańskiego stoi w historycznym centrum miasteczka, w bliskim sąsiedztwie tamtejszego zamku – dawnej rezydencji rodu Kouniców.

Najczęstsze pytania

Jak nazywa się ten kościół po czesku? Kostel Vzkříšení Páně – dosłownie Kościół Zmartwychwstania Pańskiego.

W jakim kraju leży Slavkov u Brna? To miasto w Czechach, w kraju południowomorawskim, a nie miejscowość o podobnie brzmiącej nazwie w Polsce – warto na to zwrócić uwagę, bo nazwy bywają mylące.

Kiedy powstał obecny budynek kościoła? Wzniesiono go w latach 1786–1789, na miejscu wcześniejszego gotyckiego kościoła św. Jakuba, który się zawalił.

Kto zlecił budowę świątyni? Książę Wacław Antoni Kounic-Rietberg, właściciel pobliskiego zamku w Slavkovie.

Czy kościół jest zabytkiem? Tak, cały zespół kościelno-farny figuruje na liście zabytków kultury od 1958 roku, a w latach 1995–2016 przeszedł gruntowną renowację.