Church of Saints Cyril and Methodius in the Psychiatric Hospital in Kroměříž

Kościół świętych Cyryla i Metodego stoi w centralnej części kompleksu Szpitala Psychiatrycznego w Kromieryżu na Morawach — zakładu znanego pierwotnie jako Landes-Heilanstalt Kremsier. Świątynia katolicka powstała jako integralny element architektoniczny całego założenia leczniczego i dziś figuruje w rejestrze zabytków kultury Republiki Czeskiej.

Jak zaprojektowano kościół przy zakładzie psychiatrycznym?

Cały kompleks szpitalny, wraz z kościołem, zaprojektowano w stylu secesyjnym. Autorami projektu byli architekci Hubert Gessner i Josef Šálek. Gessner czerpał przy tym z rozwiązań swojego nauczyciela, profesora Ottona Wagnera, który w tym samym okresie projektował kościół dla podobnego zakładu opieki psychiatrycznej w XVI dzielnicy Wiednia. Oba obiekty łączy więc wspólny rodowód architektoniczny, choć powstały w różnych miastach i dla różnych inwestorów.

Jaką formę architektoniczną ma budynek?

Kościół wzniesiono na planie kwadratu, co w architekturze sakralnej tego okresu było rozwiązaniem stosunkowo rzadkim — większość świątyń trzyma się planu krzyża lub prostokąta z wydzielonym prezbiterium. Nad bryłą wznosi się podwójna kopuła konstrukcji betonowej, sięgająca 27 metrów wysokości. Taka wysokość sprawia, że kopuła kościoła dominuje nad resztą zabudowy szpitalnej i jest widoczna z dużej części kompleksu oraz jego okolic.

Kiedy konsekrowano świątynię?

Kościół konsekrowano w lipcu 1909 roku. Data ta nie była przypadkowa — w tym samym czasie odbyła się uroczystość przekazania całego zakładu leczniczego jego pierwszemu dyrektorowi. Otwarcie kościoła i oficjalne uruchomienie szpitala psychiatrycznego stanowiły więc część tej samej uroczystości, podkreślającej rangę całej inwestycji.

Czy kościół pełni funkcję religijną do dziś?

Tak. Świątynia nadal służy celom liturgicznym — msze święte o randze niedzielnej odprawiane są tu w każdą sobotę o godzinie 16:30. Opiekę duszpasterską nad kościołem sprawuje rzymskokatolicka parafia św. Maurycego w Kromieryżu.

Dlaczego warto zwrócić uwagę na ten kościół podczas zwiedzania Kromieryża?

Kościół świętych Cyryla i Metodego rzadko trafia na standardowe trasy turystyczne skupione wokół zamku i ogrodów kromieryskich, a mimo to stanowi jeden z ciekawszych przykładów architektury secesyjnej na Morawach. Fakt, że powstał jako część kompleksu szpitala psychiatrycznego, a nie jako samodzielna świątynia parafialna, czyni go rzadkim świadectwem epoki, w której nowoczesne zakłady lecznicze projektowano z takim samym rozmachem architektonicznym jak budynki publiczne czy sakralne w centrach miast. Widok betonowej kopuły wznoszącej się nad zabudową szpitalną pozostaje jednym z bardziej charakterystycznych akcentów architektonicznych w tej części Kromieryża.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się kościół świętych Cyryla i Metodego? Kościół stoi w centralnej części terenu Szpitala Psychiatrycznego w Kromieryżu, w miejscowości Kromieryż na Morawach (współrzędne: 49.2944364, 17.3781581).

Kto zaprojektował kościół i cały kompleks szpitalny? Projekt opracowali architekci Hubert Gessner i Josef Šálek, w stylu secesyjnym, nawiązując do rozwiązań profesora Ottona Wagnera.

Jaka jest wysokość kopuły kościoła? Podwójna, betonowa kopuła nad kościołem ma 27 metrów wysokości.

Kiedy odbywają się nabożeństwa? Msze święte odprawiane są w każdą sobotę o 16:30, z ważnością mszy niedzielnej, przez parafię św. Maurycego.

Czy budynek jest chroniony prawnie jako zabytek? Tak, kościół wraz z całym kompleksem szpitalnym wpisany jest do rejestru zabytków kultury Republiki Czeskiej.