Church of Saint John the Baptist

Kościół św. Jana Chrzciciela w Mladém Bříšti to niewielka, ale bogata historycznie świątynia położona w regionie Vysočina we wschodnich Czechach. Choć z zewnątrz przypomina skromny wiejski kościół, jej korzenie sięgają średniowiecza, a bryła łączy elementy trzech epok: romańskiej, gotyckiej i barokowej.

Jak stara jest ta świątynia?

Najstarsze wzmianki o kościele w Mladém Bříšti pochodzą z 1226 roku – wtedy istniała tu romańska budowla, która wraz z sąsiednią plebanią (dawniej zamkiem) tworzyła obronny zespół. Po połowie XIV wieku obiekt przebudowano w stylu gotyckim. Ślad tamtych prac widać do dziś na fasadzie zachodniej, gdzie zachował się ostrołukowy gotycki portal z 1380 roku – jeden z najstarszych elementów architektonicznych całego założenia.

Kto stoi za barokowym wyglądem kościoła?

Kolejna, barokowa przebudowa jest przypisywana Janowi Blažejowi Santini-Aichlovi, jednemu z najsłynniejszych czeskich architektów przełomu XVII i XVIII wieku, znanemu z charakterystycznego stylu łączącego gotyk z barokiem. W 1726 roku zmieniono wygląd wieży. Efektem tych prac jest dzisiejsza bryła: jednonawowy, prostokątny kościół wzniesiony z kamienia łamanego, zamknięty pięciobocznym prezbiterium i wzmocniony przyporami.

Co warto zobaczyć na zewnątrz?

Po południowej stronie kościoła stoi kwadratowa kaplica Matki Boskiej z Lourdes, dobudowana do głównej bryły. Po stronie północnej wznosi się smukła, graniasta wieża z przyporami, której okna utrzymane są w stylu barokowo-gotyckim, charakterystycznym dla kręgu Santiniego. To połączenie surowego kamiennego muru, gotyckiego portalu i barokowej wieży sprawia, że kościół wygląda inaczej niż typowe wiejskie świątynie regionu.

Co znajduje się we wnętrzu?

W latach 30. XX wieku wnętrze kościoła wzbogacono o malowidła zaprojektowane przez Mikoláša Alše, jednego z najważniejszych czeskich malarzy przełomu XIX i XX wieku, kojarzonego głównie z malarstwem o tematyce narodowej i symbolicznej. Dzięki temu wnętrze, mimo niewielkich rozmiarów budowli, ma wyraźnie artystyczny charakter i łączy średniowieczną architekturę ze sztuką o kilka wieków młodszą.

Dla kogo jest to miejsce?

Kościół w Mladém Bříšti to propozycja dla osób zainteresowanych architekturą sakralną i śladami twórczości Santiniego na Vysočinie, a także dla tych, którzy planują trasę po mniej oczywistych, kameralnych zabytkach regionu, z dala od tłumów. Miejsce nie oferuje rozbudowanej infrastruktury turystycznej – jego wartością jest autentyczność i wielowarstwowa historia zamknięta w niewielkiej bryle.

Najczęstsze pytania

Jak stary jest kościół w Mladém Bříšti? Najstarsze wzmianki o świątyni w tym miejscu pochodzą z 1226 roku, choć obecna bryła jest efektem późniejszych przebudów gotyckich i barokowych.

Kto zaprojektował barokową przebudowę? Przebudowę przypisuje się Janowi Blažejowi Santini-Aichlovi, znanemu czeskiemu architektowi łączącemu w swoich projektach gotyk i barok.

Co jest najstarszym zachowanym elementem kościoła? Ostrołukowy gotycki portal na fasadzie zachodniej, pochodzący z 1380 roku.

Czy przy kościele zachowały się inne obiekty? Tak – obok znajduje się dawna plebania, która wcześniej pełniła funkcję zamku, tworząc z kościołem obronny zespół.