Church of Saint John the Baptist

Kościół św. Jana Chrzciciela w Semilach to barokowa świątynia stojąca na cmentarzu na wzgórzu Koštofrank, jedna z najstarszych budowli w mieście i obiekt wpisany na listę zabytków kultury Republiki Czeskiej. Choć dziś pełni funkcję kościoła cmentarnego, jego historia sięga czasów, gdy był głównym miejscem kultu dla części mieszkańców Semil.

Jak dotrzeć?

Kościół znajduje się na terenie cmentarza na wzgórzu Koštofrank w Semilach, w północno-czeskim kraju libereckim. To niewielka, spokojna lokalizacja z dala od głównego ruchu turystycznego miasta, co samo w sobie jest atutem dla osób szukających mniej oczywistych zabytków regionu. Semily leżą w dolinie rzeki Jizery, więc warto łączyć wizytę tutaj ze zwiedzaniem centrum miasta i jego pozostałych zabytków sakralnych.

Co zobaczysz?

Historia miejsca jest nietypowa jak na tak niewielki obiekt. Pierwotny kościół stojący w tym miejscu był drewniany i powstał jeszcze w XVI wieku. Nie przetrwał jednak próby czasu — w 1691 roku strawił go pożar. Z tamtej budowli zachował się dzwon z datą 1590, który do dziś wisi na wieży kościoła parafialnego w mieście, będąc namacalnym śladem najstarszej historii semilskiego chrześcijaństwa.

Ciekawy jest też epizod związany z okresem reformacji. Gdy główny kościół parafialny pw. św. Piotra i Pawła w Semilach przejęli utrakwiści, to właśnie świątynia na Koštofranku pełniła funkcję kościoła parafialnego dla miejscowej mniejszości katolickiej. Po bitwie na Białej Górze role się odwróciły — kościół stracił status parafialnego, stał się zwykłą kaplicą i przez pewien czas podupadał.

Obecny, murowany kształt świątynia zawdzięcza przebudowie po 1723 roku, zakończonej w 1735 roku — drewnianą konstrukcję zastąpiono wtedy trwałym budynkiem, który przetrwał do dziś. Gdy kościół św. Piotra i Pawła wrócił w ręce katolików, kościół na Koštofranku zaczął pełnić funkcję świątyni cmentarnej, jaką znamy dzisiaj.

Wewnątrz warto zwrócić uwagę na pięcioboczne prezbiterium, do którego później dobudowano zakrystię, a nad nią w 1825 roku oratorium. Na suficie prezbiterium znajduje się malowidło przedstawiające św. Jana Chrzciciela głoszącego kazanie tłumom — powstało w 1761 roku, a jego autorem jest praski malarz Antonín František Hampisch. Główny ołtarz w stylu rokokowym, zdobiony marmurową polichromią, nie powstał specjalnie dla tego kościoła — przeniesiono go tu w 1851 roku z kaplicy św. Jana Nepomucena w semilskim zamku.

Kiedy przyjechać?

Kościół pełni funkcję cmentarną, więc najlepiej odwiedzać go w ciągu dnia, w spokojnych godzinach, z szacunkiem dla odwiedzających groby bliskich. To miejsce dobre na krótki, kontemplacyjny przystanek podczas dłuższego zwiedzania Semil i okolic doliny Jizery — nie wymaga dużo czasu, ale nagradza uwagę zwróconą na detale architektoniczne i historyczne.

Najczęstsze pytania

Czy obecny budynek kościoła jest oryginalny? Nie do końca — pierwotna, drewniana świątynia z XVI wieku spłonęła w 1691 roku. Obecny, murowany kościół powstał po 1723 roku i został ukończony w 1735 roku.

Co przetrwało z najstarszego kościoła? Dzwon z 1590 roku, który dziś znajduje się na wieży kościoła parafialnego w Semilach.

Jaką funkcję pełni kościół dzisiaj? Jest kościołem cmentarnym, stojącym na terenie cmentarza na wzgórzu Koštofrank.

Co jest najciekawszym elementem wnętrza? Malowidło sufitowe z 1761 roku autorstwa Antonína Františka Hampischa oraz rokokowy ołtarz przeniesiony w 1851 roku z kaplicy zamkowej w Semilach.