Church of Saint George in Velké Opatovice

Kościół świętego Jerzego w Velké Opatovice stoi w centrum tego morawskiego miasteczka w powiecie Blansko i jest głównym zabytkiem sakralnym całej okolicy. Obecna, klasycystyczna bryła pochodzi z końca XVIII wieku, ale historia miejsca sięga znacznie dalej w przeszłość, a we wnętrzu można znaleźć elementy liczące sobie ponad pięćset lat.

Od kiedy stoi tu świątynia?

Pierwsza pisemna wzmianka o kościele w Velké Opatovice pochodzi z 1392 roku. Pierwotna budowla powstała w stylu gotyckim, przy czym sklepieniem pokryte było prawdopodobnie tylko prezbiterium – reszta wnętrza miała zapewne płaski, drewniany strop. Obok kościoła stała osobna dzwonnica, w której w 1497 roku zawieszono dzwon poświęcony świętemu Witowi. Ten sam dzwon, mimo upływu ponad pięciu wieków, wisi do dziś w wieży obecnej świątyni – to najstarszy zachowany element całego założenia.

Pod koniec XVII wieku gotycki kościół przebudowano w duchu baroku. Ta wersja budowli nie przetrwała jednak zbyt długo: w 1790 roku stary kościół rozebrano, a na jego miejscu w latach 1790–1791 wzniesiono nową świątynię, którą poświęcono świętemu Jerzemu i której kształt architektoniczny zachował się do dziś w formie zbliżonej do klasycyzmu.

Co warto zobaczyć wewnątrz?

Wystrój kościoła w dużej mierze zawdzięczamy pracowni rzeźbiarza Ondřeja Schweigla, z której pochodzą ołtarz główny oraz ambona. Sam ołtarz wykonał mistrz František Kösler z Brna, używając techniki sztucznego marmuru – czyli barwionego, polerowanego stiuku imitującego szlachetny kamień, popularnej w kościołach tamtej epoki ze względu na niższy koszt i łatwość obróbki w porównaniu z prawdziwym marmurem.

Największą niespodzianką dla odwiedzających bywa jednak dzieło znacznie młodsze. W głębi prezbiterium umieszczono monumentalną płaskorzeźbę przedstawiającą świętego Jerzego w walce ze smokiem, o wymiarach aż 4 na 4 metry. Powstała ona w latach 1951–1952 dzięki akademickiemu rzeźbiarzowi Karlowi Otáhalowi i stanowi rzadki przykład dużej formy sakralnej sztuki z okresu powojennego, która trafiła do wnętrza tak niewielkiego, wiejskiego kościoła.

Czy kościół żyje tradycjami przez cały rok?

Tak – w okresie Bożego Narodzenia świątynia w Velké Opatovice ustawia szopkę bożonarodzeniową, której najstarsze figury pochodzą jeszcze z lat sześćdziesiątych XX wieku. To lokalna tradycja pielęgnowana od dekad i dodatkowy powód, by odwiedzić kościół zimą, gdy na co dzień bywa on zamknięty poza godzinami nabożeństw.

Najczęstsze pytania

Jak stary jest kościół świętego Jerzego w Velké Opatovice? Pierwsza wzmianka o świątyni w tym miejscu pochodzi z 1392 roku, ale obecny budynek wzniesiono w latach 1790–1791 na miejscu starszego, gotyckiego i później barokowego kościoła.

Co jest najstarszym elementem kościoła? Najstarszym zachowanym elementem jest dzwon z 1497 roku, pierwotnie zawieszony w osobnej dzwonnicy stojącej obok wcześniejszej świątyni, a dziś znajdujący się w wieży obecnego kościoła.

Kto zaprojektował wystrój wnętrza? Ołtarz główny i ambonę wykonano w pracowni rzeźbiarza Ondřeja Schweigla, a sam ołtarz z techniki sztucznego marmuru stworzył mistrz František Kösler z Brna.

Co przedstawia rzeźba w prezbiterium? To płaskorzeźba o wymiarach 4 na 4 metry, ukazująca świętego Jerzego walczącego ze smokiem, dzieło rzeźbiarza Karla Otáhala z lat 1951–1952.

Gdzie dokładnie znajduje się kościół? Kościół stoi w Velké Opatovice, w powiecie Blansko, w kraju południowomorawskim, w Czechach.