Church of Saint Andrew

Kościół świętego Ondřeja w Kolovratach stoi na niewielkim cmentarzu przy ulicy Mírová, w praskiej dzielnicy Kolovraty. To barokowa świątynia rzymskokatolicka, filialny kościół, a zarazem najstarszy zabytek całej okolicy – jego korzenie sięgają średniowiecza, mimo że dzisiejszy wygląd nadano mu dopiero w XVIII wieku.

Jak długa jest historia tego miejsca?

Pierwsza pisemna wzmianka o kościele w Kolovratach pochodzi z 1363 roku, choć parafię w tym miejscu założono już wcześniej, bo w 1352 roku. Pierwotna budowla była gotycka, a niewykluczone, że jeszcze starsza, romańska konstrukcja stała tu jeszcze przed nią. Przez kolejne stulecia kościół pełnił funkcję świątyni parafialnej dla okolicznych mieszkańców, zanim doczekał się gruntownej przebudowy.

Co zmieniło się w XVIII wieku?

W 1717 roku kościół został znacząco rozbudowany w kierunku północnym. Prace prowadził Václav Budil, budowniczy z pobliskich Říčan. To właśnie wtedy świątynia zyskała formę, która w dużej mierze przetrwała do dziś – nowe prezbiterium ustawiono pod kątem 90 stopni względem pierwotnej, średniowiecznej orientacji budynku. Taki układ, rzadko spotykany, jest bezpośrednim śladem tamtej przebudowy i pozwala dziś odczytać historię kościoła niemal jak w warstwach.

Co warto zobaczyć wewnątrz?

Na głównym ołtarzu znajduje się obraz przedstawiający świętego Ondřeja, namalowany w 1961 roku przez Jakuba Husníka. W kościele zachowały się też niewielkie organy pochodzące z połowy XIX wieku. Nad całością czuwa niska wieża, w której wisi duży dzwon odlany w 1546 roku przez ludwisarza Stanislava Klatovskiego ze Starego Miasta Praskiego – to jeden z najstarszych elementów wyposażenia świątyni, o kilkaset lat starszy niż barokowa przebudowa.

Jaki status ochrony ma kościół?

Od 31 grudnia 1964 roku kościół świętego Ondřeja jest wpisany na listę czeskich zabytków kultury pod numerem 41274/1-1999. Status ten potwierdza jego wartość historyczną i architektoniczną nie tylko dla samych Kolovrat, ale i dla całej wschodniej części Pragi.

Dla kogo to ciekawy przystanek?

Kościół najbardziej doceni ten, kto szuka spokojnych, mniej oczywistych miejsc na trasie po Pradze – kameralny cmentarny teren, drewniana bryła wieży i dzwon starszy od większości praskich zabytków sakralnych tej wielkości tworzą klimat zupełnie inny niż w centrum miasta. To dobry punkt dla osób interesujących się historią osadnictwa na wschodnich krańcach Pragi oraz architekturą wiejskich kościołów filialnych.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał kościół świętego Ondřeja w Kolovratach? Pierwsza pisemna wzmianka pochodzi z 1363 roku, a parafię założono w 1352 roku. Pierwotna budowla była gotycka, możliwe że wcześniej stała tu jeszcze starsza, romańska świątynia.

Co zmieniło się podczas przebudowy w 1717 roku? Kościół rozbudowano w kierunku północnym pod kierunkiem budowniczego Václava Budila z Říčan, a nowe prezbiterium ustawiono obrócone o 90 stopni względem pierwotnej orientacji budynku.

Jak stary jest dzwon w wieży kościoła? Duży dzwon pochodzi z 1546 roku i został odlany przez ludwisarza Stanislava Klatovskiego ze Starego Miasta Praskiego – to najstarszy zachowany element wyposażenia kościoła.

Czy kościół jest zabytkiem? Tak, od 31 grudnia 1964 roku figuruje na liście czeskich zabytków kultury pod numerem 41274/1-1999.