Česká Olešná Castle

Zamek Česká Olešná to niewielka empirowa rezydencja położona około trzech kilometrów na północ od Strmilova, w powiecie Jindřichův Hradec w kraju południowoczeskim. Budowla stoi nad brzegiem stawu zamkowego i choć od zewnątrz robi wrażenie kameralnego dworu, jej historia sięga późnego średniowiecza i obejmuje kolejne fale przebudów – od gotyckiej warowni, przez renesansową siedzibę i barokową rezydencję, aż po klasycystyczny pałacyk, jaki można oglądać dziś.

Jak zaczęła się historia Česká Olešná?

Wieś Česká Olešná po raz pierwszy pojawia się w źródłach pisanych w 1349 roku. Warowna siedziba – tvrz – jest tu wzmiankowana od drugiej połowy XV wieku, a konkretnie od 1464 roku. Wiadomo, że na początku XVI stulecia, w 1513 roku, twierdzę trzymali bracia Hynek i Jindřich z Vydří. Ta wczesna, obronna faza obiektu nie zachowała się w formie widocznej dzisiaj, ale to właśnie ona wyznaczyła miejsce, w którym później wyrosła kolejna rezydencja.

Kto przebudował dawną twierdzę w rezydencję?

W połowie XVII wieku majątek należał do rodziny Allmannów, która przeprowadziła barokową przebudowę siedziby, nadając jej charakter bardziej reprezentacyjnej rezydencji niż obronnej twierdzy. Przez kolejne dziesięciolecia właściciele się zmieniali – wśród nich wymienia się rody Allmannów, Moschlitzów i Trautmannsdorffów, typowych dla regionu drobnej szlachty i mieszczańskiej arystokracji, inwestujących w majątki ziemskie południowych Czech.

Przełomowy moment nastąpił w 1810 roku, gdy posiadłość kupił francuski emigrant Josef Laboriette de Saisao. To on nadał budowli obecny, empirowy charakter – dobudował jedno piętro, wzniósł narożną wieżę i założył przypałacowy park krajobrazowy, zachowując przy tym renesansowy rdzeń starszej budowli. Przed śmiercią w 1827 roku Laboriette zapisał zamek hrabinie Teresie Trautmannsdorff, która jedenaście lat później, w 1838 roku, przekazała go swojemu synowi Josefowi.

Co działo się z zamkiem w XX wieku?

W 1892 roku Česká Olešná trafiła w ręce przemysłowca Karela Brdlíka. Jego potomkowie zarządzali majątkiem aż do 1951 roku, kiedy komunistyczne państwo znacjonalizowało posiadłość. W kolejnych dekadach budynek służył celom zupełnie innym niż rezydencjonalne – mieściły się w nim pomieszczenia gospodarcze państwowego gospodarstwa rolnego, w latach 1956–1967 działał tu dom spokojnej starości, a później placówka opieki społecznej. Dopiero w 1995 roku zamek wrócił w ręce prywatne. Od 2013 roku należy do rodziny Sýkorów, która prowadzi jego stopniową renowację. Od 1963 roku obiekt figuruje na liście czeskich zabytków kultury.

Jak wygląda zamek dzisiaj?

Współczesna bryła to dwuskrzydłowy, kilkukondygnacyjny budynek z charakterystyczną narożną wieżą nakrytą dachem mansardowym – efekt przebudowy z początku XIX wieku. Zamek stoi nad stawem, otoczony pozostałościami dawnego parku krajobrazowego. Pozostaje własnością prywatną i nie jest udostępniony do zwiedzania – trwają w nim prace renowacyjne, więc najlepiej podziwiać go z zewnątrz, spacerując wzdłuż stawu lub okolicznych dróg w kierunku Strmilova.

Najczęstsze pytania

Czy zamek Česká Olešná można zwiedzać? Nie – obiekt jest własnością prywatną, znajduje się w trakcie renowacji i nie jest otwarty dla turystów. Można go jednak oglądać z zewnątrz, na przykład znad stawu.

Jak daleko jest do Strmilova? Zamek leży około trzech kilometrów na północ od Strmilova, w powiecie Jindřichův Hradec.

Czy to była kiedyś twierdza obronna? Tak, w miejscu obecnej rezydencji od drugiej połowy XV wieku istniała warowna tvrz, wzmiankowana już w 1464 roku.

Kto nadał zamkowi obecny wygląd? Empirowy charakter budowli zawdzięczamy francuskiemu emigrantowi Josefowi Laboriette de Saisao, który przebudował ją po 1810 roku.

Od kiedy zamek jest zabytkiem? Od 1963 roku Česká Olešná figuruje na liście czeskich zabytków kultury.