BlackFriars

Blackfriars w Newcastle upon Tyne to zabytkowy klasztor dominikanów z XIII wieku, wpisany na brytyjską listę zabytków z najwyższą kategorią Grade I. Leży w centrum miasta, tuż obok miejscowego Chinatown, i należy do najlepiej zachowanych średniowiecznych zespołów klasztornych w północnej Anglii.

Czym jest Blackfriars?

Nazwa „Blackfriars" odnosi się do czarnych płaszczy noszonych przez dominikanów. Klasztor powstał w XIII wieku; najczęściej podawaną datą jest rok 1239, a fundatorem według opracowań był zamożny kupiec z Newcastle, sir Peter Scott. Zabudowa klasztorna z krużgankiem przetrwała do dziś, choć jej losy były burzliwe.

Jak potoczyły się losy klasztoru?

W 1538 roku, w czasie kasaty klasztorów w Anglii, zakon został rozwiązany. Budynki nie zniknęły jednak z krajobrazu miasta. Przez kolejne stulecia pomieszczenia wokół dawnego krużganka służyły cechom rzemieślniczym oraz jako przytułek. Dzięki tej ciągłości użytkowania znaczna część średniowiecznej substancji dotrwała do czasów współczesnych. W latach 1978–1981 kompleks gruntownie odrestaurowano i nadano mu nowe funkcje: znalazły się tu restauracja, pracownie rzemieślnicze oraz punkt informacji turystycznej.

Co można tu zobaczyć i zrobić?

Najbardziej znaną częścią kompleksu jest restauracja mieszcząca się w dawnym refektarzu, czyli sali, w której zakonnicy jadali wspólne posiłki. Często określa się ją jako najstarszą specjalnie zbudowaną jadalnię w Wielkiej Brytanii; to opinia powtarzana w przewodnikach, a nie rozstrzygnięty fakt, ale doskonale oddaje klimat miejsca. Restauracja działa tu od 2001 roku.

Na miejscu znajdziesz także:

• salę bankietową, w której organizowane są średniowieczne uczty przy świecach, serwowane przy wspólnych stołach,
• Parlour Bar, czyli bar w historycznym wnętrzu,
• szkołę gotowania oraz salę degustacyjną,
• szlak po średniowiecznym krużganku z rekonstrukcjami w rozszerzonej rzeczywistości, uruchomiony w 2025 roku.

Jak zaplanować wizytę?

Blackfriars leży w pieszej odległości od głównych punktów centrum Newcastle, dlatego łatwo połączyć je ze spacerem po mieście. Chinatown jest tuż obok, więc po zwiedzaniu można zjeść w jednej z okolicznych restauracji. Jeśli interesuje cię historia, rozważ wizytę z przewodnikiem lub wycieczkę tematyczną po klasztorze; jeśli wolisz doświadczenie smakowe, zarezerwuj stolik z wyprzedzeniem, zwłaszcza na wieczorne uczty.

Najczęstsze pytania

Czy Blackfriars to nadal czynny klasztor? Nie. Zakon rozwiązano w 1538 roku, a dziś budynki pełnią funkcje kulturalne, gastronomiczne i turystyczne.

Kto założył klasztor? Według dostępnych opracowań fundatorem był zamożny kupiec z Newcastle, sir Peter Scott, a początki obiektu datuje się na około 1239 rok.

Czy można tu zjeść posiłek? Tak. W dawnym refektarzu działa restauracja, a obok bar Parlour Bar. Organizowane są też średniowieczne bankiety.

Czy budynek jest zabytkiem? Tak, ma status Grade I, czyli najwyższą kategorię ochrony w Anglii.

Gdzie dokładnie leży? W centrum Newcastle upon Tyne, w sąsiedztwie dzielnicy Chinatown, na północnym wschodzie Anglii.

Blackfriars to dobry przystanek dla osób, które chcą zobaczyć w Newcastle coś więcej niż nowoczesne nabrzeże: autentyczne, odrestaurowane średniowiecze w samym sercu miasta, w którym historia wciąż jest częścią codziennego życia.