NextOnTrip

Zamek Królewski na Wawelu

Kraków, Polska 1 wizyt podróżników

Zapisz to miejsce i odkrywaj atrakcje w pobliżu z NextOnTrip

W aplikacji dodasz je do ulubionych, zobaczysz na mapie, co jeszcze warto odwiedzić w okolicy, i zdobędziesz odznakę za wizytę.

Aplikacja jest dostępna na iPhone'a i Androida.

O tym miejscu

Zamek Królewski na Wawelu to dawna rezydencja polskich królów, wznosząca się na wapiennym wzgórzu nad Wisłą w Krakowie. Łączy funkcję obronną z reprezentacyjną, a razem z katedrą tworzy zespół, który należy do najcenniejszych w kraju pod względem historii i kultury. Od 1930 roku działa tu muzeum, a sam Wawel uchodzi za symbol polskiej państwowości.

Jak powstał zamek na Wawelu?

Wzgórze było jedną z siedzib już pierwszych Piastów: Mieszka I, Bolesława Chrobrego i Mieszka II. Najstarszą częścią rezydencji jest kamienne, wczesnoromańskie palatium z około połowy XI wieku, którego relikty przetrwały w północnym skrzydle obecnego zamku. W XIV wieku siedzibę rozbudował Władysław Łokietek, a następnie jego syn Kazimierz Wielki wzniósł okazałą gotycką rezydencję. Za Władysława Jagiełły dostawiono gotycki pawilon nazywany wieżą Duńską.

Bryła, którą oglądamy dziś, to efekt renesansowej przebudowy. Około 1504 roku zapoczątkował ją król Aleksander Jagiellończyk, a od 1507 roku prowadził Zygmunt I Stary. Nad pracami czuwali kolejno m.in. Franciszek Florentczyk i Bartłomiej Berrecci. Pałac z rozległym arkadowym dziedzińcem ukończono około 1540 roku. Formy zaczerpnięte ze sztuki antycznej sprawiły, że budowla stała się przełomem w polskiej architekturze. Po pożarze w 1595 roku Zygmunt III Waza odnowił zniszczoną część północnego skrzydła w stylu wczesnobarokowym.

Od 1320 roku, kiedy koronował się tu Władysław Łokietek, na Wawelu odbywały się koronacje niemal wszystkich królów Polski. Wyjątkiem byli Stanisław Leszczyński i Stanisław August Poniatowski. Około 1610 roku dwór osiadł w Warszawie i odtąd monarchowie przyjeżdżali do Krakowa głównie na koronacje, śluby i pogrzeby.

Co zobaczyć w zamku?

Każdą wystawę zwiedza się osobno, dlatego dobrze jest wcześniej zdecydować, co interesuje cię najbardziej.

  • Reprezentacyjne Komnaty Królewskie (2. piętro) – okazałe sale dworu z biblijnymi seriami arrasów Zygmunta Augusta; na tym samym piętrze pokazywana jest kolekcja namiotów tureckich.
  • Prywatne Apartamenty Królewskie (1. piętro) – pokoje mieszkalne władców wraz z gabinetem porcelanowym.
  • Skarbiec Koronny – kosztowności i pamiątki historyczne; najcenniejszą z nich jest miecz koronacyjny Szczerbiec.
  • Zbrojownia – militaria od mieczy z czasów średniowiecza po bogato zdobione egzemplarze broni palnej.
  • Podziemia Zamku – wystawy Wawel Zaginiony i Lapidarium.

Co warto wiedzieć o arrasach Zygmunta Augusta?

Żaden inny monarcha nie zamówił tak dużego zespołu tkanin. Arrasy powstały w Brukseli w latach 1550–1560 na zlecenie króla. Zachowało się 136 sztuk: sceny z Księgi Rodzaju, werdiury ze zwierzętami w krajobrazie oraz tkaniny z monogramami władcy i herbami Polski i Litwy. Kolekcja ma burzliwe dzieje. W XVIII wieku zrabowała ją Rosja, do Polski wróciła po 1921 roku na mocy traktatu ryskiego, a w 1939 roku razem ze Szczerbcem trafiła do Kanady, skąd wróciła dopiero w latach 1959–1961. Arrasy nie tworzą osobnej trasy – ogląda się je w komnatach obu pięter.

Wawel to nie tylko zamek

Zamek tworzy jedną całość z katedrą wawelską, najważniejszą polską nekropolią. Pochowano w niej m.in. Władysława Łokietka, Kazimierza Wielkiego, Władysława Jagiełłę, królową Jadwigę, Kazimierza Jagiellończyka, Zygmunta Starego, Zygmunta Augusta i Zygmunta III Wazę. Na samo wzgórze i jego dziedzińce, w tym Dziedziniec Arkadowy, można wejść bez biletu na wystawy, choć dziedziniec bywa czasowo zamykany.

Wskazówki dla zwiedzających

  • Wystawy mają dzienne limity wejść, a bilet ma przypisaną godzinę wejścia. W sezonie i w weekendy kupuj bilety z wyprzedzeniem, najlepiej przez oficjalną stronę zamku.
  • Przy krótkim pobycie wybierz jedną lub dwie wystawy. Zamek, katedra i spacer po wzgórzu zajmą większą część dnia.
  • Wawel leży w centrum Krakowa, więc łatwo połączyć go ze spacerem po Starym Mieście i bulwarach wiślanych.

Najczęstsze pytania

Czy na Wawelu zobaczę insygnia koronacyjne?

Nie w komplecie. Korony i berła zniszczyli Prusacy, którzy w 1795 roku włamali się do Skarbca Koronnego. Ocalał m.in. Szczerbiec, miecz używany podczas koronacji, wystawiony dziś w Skarbcu Koronnym.

Kto zbudował zamek?

Gotycką rezydencję stworzył Kazimierz Wielki. Renesansowy pałac zaczął wznosić około 1504 roku Aleksander Jagiellończyk, a dokończył Zygmunt I Stary. Pracami kierowali m.in. Franciszek Florentczyk i Bartłomiej Berrecci.

Ilu turystów odwiedza Wawel?

W 2025 roku zamek wraz z oddziałami, Zamkiem Pieskowa Skała i Dworem w Stryszowie, odwiedziło około 3,4 mln osób, o 10% więcej niż w roku poprzednim.

Dlaczego Wawel jest tak ważny dla Polaków?

Przez wieki był siedzibą królów oraz miejscem ich koronacji i pochówków, dlatego uchodzi za symbol polskiej państwowości.

W pobliżu

Zbieraj odznaki za odwiedzane miejsca

Pobierz NextOnTrip, odkrywaj nowe miejsca i odznaczaj swoje trasy.