Zamek Vokšice

Zamek Vokšice to niewielka, barokowo-empirowa rezydencja w miejscowości Šlikova Ves, w Kraju Hradeckim, na skraju Raju Czeskiego (Český ráj) niedaleko Jičína. Budynek od blisko czterech stuleci wiąże się z rodem Šliků, który zarządzał tutejszym majątkiem, i do dziś pozostaje w rękach prywatnych, zamknięty dla zwiedzających.

Skąd wzięła się nazwa Vokšice?

Wieś o tej nazwie pojawia się w dokumentach już w 1327 roku jako część majątku Velíš, należącego wówczas do króla Jana Luksemburskiego, który zastawił go Benešowi Starszemu z Vartenberka. Sama wieś z czasem zanikła — w XVI wieku w jej miejsce powstał folwark, który po prostu przejął dawną nazwę Vokšice.

Jak majątek trafił w ręce rodu Šliků?

Przełom nastąpił po śmierci Albrechta z Wallensteinu. W 1635 roku hrabia Jan Šlik przejął okoliczne dobra i przeniósł zarząd całego rozległego majątku ze zrujnowanego zamku Velíš właśnie do Vokšic. Niewielka warownia, a właściwie dwór, pełniła wówczas funkcję siedziby administracyjnej rodu.

Kiedy powstał obecny zamek?

Dopiero na przełomie XVII i XVIII wieku, około 1700 roku, František Josef Šlik kazał wznieść w Vokšicach właściwy zamek — prosty, jednopiętrowy budynek w stylu barokowym, złożony z dwóch skrzydeł zwróconych na wschód, z ryzalitem akcentującym środek fasady. To on, a nie wcześniejszy dwór administracyjny, jest bezpośrednim poprzednikiem dzisiejszej bryły.

Jak zmieniał się wygląd zamku?

Budynek nie pozostał w niezmienionej formie. Około 1820 roku przebudowano go i rozbudowano w duchu empirowym, nadając mu bardziej reprezentacyjny, klasycyzujący charakter. Kolejny etap rozbudowy przyniósł rok 1831, kiedy dostawiono młodsze skrzydło.

Co stało się z zamkiem w XX wieku?

Po 1948 roku, wraz z przejęciem władzy przez komunistów, zamek został skonfiskowany rodowi Šlików, podobnie jak wiele innych rezydencji szlacheckich w Czechosłowacji. Przez kolejne dziesięciolecia budynek nie miał gospodarza dbającego o jego stan i podupadał. Dopiero po 1989 roku, w ramach restytucji majątku, zniszczony i zaniedbany zamek wrócił w ręce potomków rodziny Šliků.

Czy zamek Vokšice można dziś zwiedzić?

Obiekt pozostaje własnością prywatną i nie jest udostępniony do zwiedzania — to jedna z tych rezydencji Raju Czeskiego, które można oglądać jedynie z zewnątrz, z drogi lub okolicznych pól. Warto o tym pamiętać, planując wycieczkę w te strony, żeby nie liczyć na wejście do wnętrza.

Gdzie leży Šlikova Ves?

Šlikova Ves i sam zamek leżą w Kraju Hradeckim, w okolicach Jičína, na terenie znanym jako Raj Czeski — region pełen skalnych miast, zamków i dworów, chętnie odwiedzany przez turystów szukających spokojniejszej, bardziej kameralnej strony północno-wschodnich Czech.

Najczęstsze pytania

Czy zamek Vokšice można zwiedzać od środka? Nie. Budynek jest własnością prywatną i pozostaje zamknięty dla zwiedzających — dostępny jest jedynie widok z zewnątrz.

Z jakim rodem kojarzony jest zamek? Przede wszystkim z rodem Šlików, który przejął tutejszy majątek w 1635 roku i to z jego inicjatywy około 1700 roku powstał obecny zamek.

Kiedy powstał zamek w obecnym kształcie? Zasadniczy, barokowy korpus zamku wzniesiono około 1700 roku z polecenia Františka Josefa Šlika, a rozbudowano go w stylu empire około 1820 i w 1831 roku.

Co stało się z zamkiem po 1948 roku? Został skonfiskowany rodowi Šlików przez władze komunistyczne i podupadał przez kolejne dziesięciolecia, aż po 1989 roku wrócił do rodziny, choć w zaniedbanym stanie.

Gdzie dokładnie znajduje się zamek? W miejscowości Šlikova Ves w Kraju Hradeckim, w okolicach Jičína, na obszarze Raju Czeskiego.