Včelín

Včelín w Milíčevsi to niewielki, murowany budynek gospodarczy poświęcony pszczelarstwu, uznany za zabytek kultury Republiki Czeskiej. Znajduje się we wsi Milíčeves, będącej częścią gminy Slatiny w powiecie Jičín, w kraju hradeckim, i stanowi rzadki w Czechach przykład wyspecjalizowanej budowli rolniczej wzniesionej wyłącznie z myślą o hodowli pszczół.

Czym dokładnie jest ten obiekt?

Včelín to budynek gospodarstwa, w którym trzymano ule i prowadzono prace związane z pozyskiwaniem miodu. W odróżnieniu od zwykłych szop czy stodół, jego konstrukcja i wnętrze zostały od początku zaprojektowane pod potrzeby pszczelarza — stąd status rzadkiej, specjalistycznej budowli w skali całego kraju. Obiekt wchodził w skład większego gospodarstwa i pełnił też funkcję społeczną: był miejscem spotkań miejscowej ludności.

Kiedy powstał i kto go zbudował?

Budynek wzniesiono w latach 1860–1870 według projektu budowniczego Jana Krejcara. Jego właścicielem był prawdopodobnie Jan Smolař. Po pierwszej wojnie światowej gospodarstwo wraz z včelínem kupił Vladimír Syrovátko, wołyński Czech, który częściowo odremontował budynek i utrzymywał w nim pszczoły aż do lat pięćdziesiątych XX wieku.

Ile pszczół tu mieszkało?

W okresie największego wykorzystania w budynku mieściło się nawet 108 uli — liczba, która pokazuje skalę prowadzonej tu produkcji miodu. Za czasów Vladimíra Syrovátka było ich skromniej, około pięćdziesięciu rodzin pszczelich, ale wystarczająco, by včelín pozostawał czynnym gospodarstwem pasiecznym przez kolejne dekady.

Jak wygląda wnętrze budynku?

Tylna część včelínu mieściła pomieszczenia potrzebne do pracy z miodem — miejsce do jego odwirowywania oraz przechowywania. Taki układ funkcjonalny, łączący część z ulami i zaplecze techniczne pod jednym dachem, był typowy dla najlepiej zaprojektowanych budynków pszczelarskich XIX wieku i to właśnie on decyduje o wartości zabytkowej obiektu.

Dlaczego to miejsce jest wyjątkowe?

Wyspecjalizowane budynki wznoszone od podstaw z myślą o pszczelarstwie należą w Czechach do rzadkości — większość historycznych pasiek mieściła się w prowizorycznych szopach lub przybudówkach gospodarczych. Včelín w Milíčevsi jest jednym z niewielu zachowanych przykładów budowli zaprojektowanej specjalnie w tym celu, co przesądziło o wpisaniu go na listę zabytków kultury.

Najczęstsze pytania

Co to jest včelín? To murowany budynek gospodarczy przeznaczony do hodowli pszczół i pozyskiwania miodu, w odróżnieniu od zwykłych szop zaprojektowany specjalnie pod tę funkcję.

Kiedy zbudowano včelín w Milíčevsi? W latach 1860–1870, według projektu budowniczego Jana Krejcara.

Ile uli mieściło się w budynku? Pierwotnie nawet 108, choć za czasów późniejszego właściciela Vladimíra Syrovátka trzymano tu około pięćdziesięciu rodzin pszczelich.

Do kiedy prowadzono tu pasiekę? Vladimír Syrovátko utrzymywał pszczoły w budynku do lat pięćdziesiątych XX wieku.

Dlaczego obiekt jest zabytkiem? Ze względu na rzadko spotykaną w Czechach specjalizację architektoniczną — budynek od początku zaprojektowano wyłącznie pod potrzeby pszczelarstwa, z osobną częścią do przetwarzania miodu.