Svatý Filip a Jakub

Kościół Świętych Filipa i Jakuba stoi w samym centrum wsi Mlékosrby, w kraju hradeckim we wschodnich Czechach. To niewielka, ale historycznie ważna świątynia — pełni funkcję nie tylko parafialnego kościoła, lecz także rodowej krypty grzebalnej szlacheckiego rodu Kinských.

Jak dawna jest ta świątynia?

Pierwsza pisemna wzmianka o kościele w Mlékosrbach pochodzi z 1528 roku, więc miejsce kultu istniało tu już w czasach przedbarokowych. Budynek, który dziś można zobaczyć, powstał jednak znacznie później — w 1709 roku, gdy ród Kinských wznosił na swoich dobrach całą serię nowych wiejskich kościołów (proces ten trwał od 1703 do 1720 roku). Mlékosrbski kościół jest jednym z efektów tej fundacyjnej fali.

Co zobaczysz w środku?

Wnętrze zdominowane jest przez wyposażenie barokowe, pochodzące głównie z pierwszej połowy XVIII wieku — ołtarze, obrazy religijne i detale stolarki utrzymane są w stylu odpowiadającym czasowi budowy kościoła. Warto zwrócić uwagę na instrumentarium muzyczne: pierwsze organy, wykonane w 1792 roku przez praskiego organmistrza Pavla Františka Horáka, zastąpiono w 1894 roku nowym instrumentem autorstwa Josefa Vanickiego. Obecne organy pochodzą właśnie z tego okresu.

Na wieży kościoła wiszą trzy dzwony. Najstarszy z nich jest zabytkiem samym w sobie — odlał go w 1474 roku praski mistrz ludwisarski Hanuš, a więc dzwon jest starszy niż sam barokowy budynek o ponad dwa i pół wieku.

Skąd krypta rodu Kinských?

W 1818 roku do południowej strony kościoła dobudowano kryptę grobową rodu Kinských, którzy byli fundatorami i patronami świątyni. To właśnie tutaj w 1831 roku pochowano Leopolda Josefa Kinskiego (1764–1831), przedstawiciela chlumeckiej gałęzi rodu. Obecność rodowej krypty nadaje kościołowi dodatkowy, memoriałowy wymiar — to nie tylko miejsce modlitwy mieszkańców wsi, ale też mauzoleum jednej z ważnych czeskich rodzin arystokratycznych.

Jak zmieniał się wygląd kościoła?

Kolejnym przełomowym momentem w historii budynku był rok 1882, kiedy przeprowadzono gruntowną przebudowę w stylu neoromańskim. To właśnie wtedy dodano wieżę, która nadała kościołowi sylwetkę znaną do dziś. Połączenie barokowego korpusu z neoromańską wieżą i wyposażeniem sprawia, że budynek jest interesującym świadectwem kilku różnych epok architektonicznych nałożonych na siebie w ciągu niemal czterech stuleci.

Dla kogo warto odwiedzić Mlékosrby?

Kościół w Mlékosrbach to propozycja dla osób zainteresowanych architekturą sakralną prowincjonalnych Czech oraz historią lokalnej szlachty. Nie jest to duża atrakcja turystyczna w skali kraju, ale dla miłośników baroku, historii rodu Kinských czy po prostu spokojnej wycieczki po wschodnioczeskiej wsi może być ciekawym punktem na trasie.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał obecny budynek kościoła? Obecna barokowa budowla pochodzi z 1709 roku, choć pierwsza wzmianka o kościele w tym miejscu sięga 1528 roku.

Czyja krypta znajduje się w kościele? W kościele znajduje się krypta rodu Kinských, dobudowana w 1818 roku od strony południowej. Pochowano w niej między innymi Leopolda Josefa Kinskiego (zm. 1831).

Jak stary jest najstarszy dzwon? Najstarszy z trzech dzwonów pochodzi z 1474 roku i został odlany przez praskiego mistrza ludwisarskiego Hanuša.

Co zmieniło się w 1882 roku? Przeprowadzono neoromańską przebudowę kościoła, w ramach której dodano wieżę nadającą budynkowi obecny wygląd.