Statues of Saints Cyril and Methodius at Charles Bridge

Pomnik świętych Cyryla i Metodego stoi na północnej balustradzie Mostu Karola w Pradze — jednej z najsłynniejszych praskich przepraw przez Wełtawę, łączącej Stare Miasto z Małą Straną. To dzieło czeskiego rzeźbiarza Karela Dvořáka, jedna z trzydziestu rzeźb zdobiących balustrady mostu, a zarazem najmłodsza z nich.

Gdzie dokładnie stoi?

Grupa rzeźbiarska znajduje się po północnej stronie Mostu Karola, w ciągu charakterystycznego szpaleru posągów świętych, które od wieków towarzyszą pieszym przechadzającym się nad Wełtawą. Współrzędne miejsca to 50.0865289N, 14.4115178E — praktycznie w połowie długości mostu, w otoczeniu innych figur patronów Czech i Europy.

Skąd wzięła się ta rzeźba?

Miejsce, na którym dziś stoją Cyryl i Metody, nie było puste od początku istnienia mostu. Wcześniej zdobiła je rzeźba św. Ignacego Loyoli dłuta Ferdinanda Maxmiliana Brokoffa, jednego z czołowych barokowych rzeźbiarzy pracujących przy Moście Karola. Figura ta uległa zniszczeniu podczas powodzi w 1890 roku, która poważnie uszkodziła most i zmiotła kilka posągów do rzeki. Wolne miejsce czekało na nowego mieszkańca przez kilkadziesiąt lat.

Dopiero w 1928 roku ministerstwo oświaty i oświecenia narodowego zleciło Karelowi Dvořákowi stworzenie nowej kompozycji — tym razem poświęconej świętym Cyrylowi i Metodemu, braciom z Salonik uznawanym za apostołów Słowian. Rzeźbiarz pracował nad dziełem dziesięć lat; gotowy pomnik stanął na moście w 1938 roku. Dvořák świadomie dostosował styl swojej pracy do otaczających ją barokowych rzeźb, tak by nowa figura nie wyłamywała się z historycznego charakteru mostu, mimo że powstała już w XX wieku.

Co przedstawia kompozycja?

Centralną część grupy zajmują postaci obu braci: św. Metody ukazany jest w geście błogosławieństwa, a niżej od niego św. Cyryl trzyma księgę oraz model romańskiej rotundy — symbol krzewienia chrześcijaństwa i pisma wśród Słowian. U podstawy pomnika umieszczono postaci alegoryczne, reprezentujące trzy grupy narodowe związane z dziedzictwem obu świętych: Czechów, Morawian i Słowaków.

Cyryl i Metody to bracia z IX-wiecznych Salonik, bizantyjscy misjonarze wysłani do Wielkich Moraw, gdzie krzewili chrześcijaństwo w języku zrozumiałym dla miejscowej ludności. To im przypisuje się stworzenie głagolicy, pierwszego alfabetu słowiańskiego, oraz przekład tekstów liturgicznych na język starocerkiewnosłowiański. Za swoją misję są czczeni jako patroni Słowian, a od 1980 roku, decyzją Jana Pawła II, także jako współpatroni Europy. W Czechach 5 lipca, dzień ich święta, jest dniem wolnym od pracy.

Dlaczego warto się zatrzymać właśnie tutaj?

Pomnik Cyryla i Metodego wyróżnia się na tle pozostałych figur Mostu Karola nie tylko tematem, ale i czasem powstania — to ostatnia w pełni oryginalna rzeźba zamówiona specjalnie dla tej przeprawy, powstała już w niepodległej Czechosłowacji, a nie w epoce baroku. Dla zwiedzających most to dobry punkt, by zatrzymać się na chwilę i przyjrzeć się nie tylko samej rzeźbie, ale też panoramie Wełtawy oraz wieżom mostowym po obu stronach.

Najczęstsze pytania

Kto stworzył pomnik świętych Cyryla i Metodego na Moście Karola? Autorem jest czeski rzeźbiarz Karel Dvořák, który pracował nad kompozycją w latach 1928–1938.

Co stało w tym miejscu wcześniej? Wcześniej stała tu rzeźba św. Ignacego Loyoli autorstwa Ferdinanda Maxmiliana Brokoffa, zniszczona podczas powodzi w 1890 roku.

Co przedstawia rzeźba? Św. Metodego w geście błogosławieństwa i św. Cyryla z księgą oraz modelem romańskiej rotundy, a u podstawy alegoryczne postaci Czechów, Morawian i Słowaków.

Czym są znani święci Cyryl i Metody? To bizantyjscy misjonarze IX wieku, twórcy głagolicy i tłumacze tekstów liturgicznych na język starosłowiański, czczeni jako apostołowie Słowian i współpatroni Europy.