St Cynwyd's Church

Kościół św. Cynwyda (St Cynwyd's Church) stoi w Llangynwyd, w hrabstwie miejskim Bridgend w południowej Walii. To zabytkowa świątynia o średniowiecznym rodowodzie, wpisana na listę zabytków Cadw w stopniu II*, czyli wśród obiektów uznanych za szczególnie cenne w skali kraju.

Gdzie leży kościół i jak go znaleźć?

Świątynia znajduje się we wsi Llangynwyd, na południe od Maesteg, w okolicy Bridgend County Borough. Współrzędne to około 51,587 N, 3,651 W. Kościół otacza cmentarz ogrodzony kamiennym murem, a do wejścia od strony południowej prowadzi ścieżka wzdłuż nagrobków.

Jak stara jest świątynia?

Według tradycji miejsce związane jest z postacią św. Cynwyda i sięga VI wieku. Budowla jest wzmiankowana w 1173 roku. Przebudowę w XIII wieku poświadczają fragmenty starszego kościoła przechowywane we wnętrzu przedsionka. Obecny budynek datuje się na XIV wiek, a kwadratowa wieża pochodzi z XV wieku.

Co zmieniły renowacje?

Prace remontowe odnotowano w 1688 roku oraz w latach 1891–1893. Druga restauracja, prowadzona przez architekta G. E. Hallidaya z Cardiff, kosztowała 3000 funtów. Sfinansowała ją Olive Talbot z zamku Margam. Podczas przebudowy usunięto z nawy galerię przypominającą pomost.

Dlaczego kościół był celem pielgrzymek?

W średniowieczu kościół wiązano z kultem krucyfiksu. Rzeźbiona scena Ukrzyżowania na przegrodzie tęczowej (rood screen) uchodziła za cudowną. Przyciągała pielgrzymów, a lokalni bardowie poświęcali jej wiersze. Dziś miejsce jest opisywane w wykazach brytyjskich miejsc pielgrzymkowych.

Legenda z cmentarza

Na przykościelnym cmentarzu, według miejscowego podania, spoczywają Ann i Wil, bohaterowie walijskiej legendy miłosnej związanej z poetą Wilem Hopcynem. Dla wielu odwiedzających to jeden z powodów, by zatrzymać się przy kościele.

Co jeszcze warto wiedzieć?

Świątynia należy do parafii Llangynwyd with Maesteg w diecezji Llandaff. Na terenie cmentarza chronione są osobno także grupy nagrobków i grobowców oraz mury ogrodzenia, wpisane do rejestru zabytków. Przy wizycie warto zwrócić uwagę na wieżę, przedsionek z pozostałościami wcześniejszej budowli oraz układ cmentarza.

Najczęstsze pytania

Czy kościół jest zabytkiem chronionym? Tak, ma status Grade II* nadany przez Cadw.

Z którego wieku pochodzi obecny budynek? Obecny kościół datuje się na XIV wiek, wieża na XV wiek, a fragmenty z XIII wieku zachowały się w przedsionku.

Kiedy kościół restaurowano? W 1688 roku oraz w latach 1891–1893.

Z jaką legendą wiąże się to miejsce? Z historią Ann i Wila oraz poety Wila Hopcyna, której echa łączy się z tutejszym cmentarzem.

W jakiej diecezji leży kościół? W diecezji Llandaff, w obrębie parafii Llangynwyd with Maesteg.