Pałac Sternbergów w Pradze

Pałac Sternbergów to barokowa rezydencja tuż przy bramie Zamku Praskiego, która od dziesięcioleci pełni funkcję jednej z głównych siedzib Galerii Narodowej w Pradze. Za skromną, cofniętą w głąb dziedzińca fasadą kryje się kolekcja europejskiego malarstwa dawnych mistrzów, dzięki której pałac stał się obowiązkowym punktem na trasie każdego, kto po zwiedzeniu Hradczan szuka czegoś więcej niż widoków na miasto.

Skąd wzięła się nazwa i kto zbudował pałac?

Budowę rozpoczęto na przełomie XVII i XVIII wieku z inicjatywy rodu Sternbergów, jednej z czeskich rodzin arystokratycznych związanych z dworem habsburskim. Za autora projektu uznaje się najczęściej Giovanniego Battistę Alliprandiego, włoskiego architekta czynnego wówczas w Pradze, choć badacze nie wykluczają udziału Jana Blažeja Santiniego-Aichela lub innych twórców pracujących w jego kręgu — dokumentacja z tamtego okresu jest niepełna. Śmierć fundatora sprawiła, że budowa nigdy nie została w pełni domknięta zgodnie z pierwotnym zamysłem, co widać do dziś w nieco asymetrycznym układzie skrzydeł wokół owalnego dziedzińca. Bogatą sztukaterię wnętrz przypisuje się włoskiemu sztukatorowi Giuseppe Donato Frisoniemu, a przy dekoracji malarskiej pracowali artyści tacy jak Michael Václav Halwax czy Jan Rudolf Bys.

Jak pałac stał się galerią sztuki?

Losy budynku jako miejsca wystawienniczego sięgają XIX wieku i działalności Towarzystwa Patriotycznych Przyjaciół Sztuki, organizacji, która zbierała i pokazywała dzieła malarstwa na długo przed powstaniem współczesnej Galerii Narodowej. To właśnie ta tradycja legła u podstaw obecnej funkcji pałacu — od 1947 roku mieści się tu jedna z najważniejszych kolekcji dawnego malarstwa europejskiego w Czechach. Warto pamiętać, że w bazie danych tego serwisu istnieje osobny wpis dotyczący tego samego obiektu pod nazwą „Šternberský palác” — to efekt powielenia danych źródłowych, a nie dwa różne miejsca.

Co można zobaczyć wewnątrz?

Stała ekspozycja, znana jako „Dawni Mistrzowie II”, prowadzi zwiedzających przez malarstwo włoskie XIV i XV wieku, niderlandzkie i niemieckie dzieła okresu nowożytnego oraz sztukę środkowoeuropejską XVII i XVIII wieku. Największą sławą cieszy się „Święto Różańcowe” Albrechta Dürera — ołtarzowy obraz namalowany w Wenecji w 1505 roku, sprowadzony do Pragi za czasów Rudolfa II, na którym artysta umieścił własny portret w tle sceny. Obok niego eksponowane są prace między innymi El Greca, Rembrandta, Rubensa i Goi, a także obrazy przedstawicieli rodziny Brueghlów oraz niderlandzkich malarzy takich jak Jan Gossaert czy Geertgen tot Sint Jans. Kolekcja obejmuje również średniowieczne ołtarze i bogaty zbiór czeskich miniatur.

Gdzie dokładnie znajduje się pałac i jak do niego trafić?

Pałac stoi na Hradczanach, na niewielkim placu przy wjeździe na teren Zamku Praskiego, w bezpośrednim sąsiedztwie klasztoru strahowskiego i pałacu arcybiskupiego. To lokalizacja, która pozwala łatwo połączyć wizytę z resztą wzgórza zamkowego — większość turystów trafia tu pieszo po zwiedzeniu katedry św. Wita lub w drodze na Hradczany od strony Malej Strany.

Najczęstsze pytania

Czy Pałac Sternbergów to część Zamku Praskiego? Nie administracyjnie — budynek należy do Galerii Narodowej w Pradze, ale stoi tuż przy głównym wejściu na teren zamkowy, dlatego często jest odwiedzany w ramach tej samej wycieczki.

Jakie dzieło jest największą atrakcją kolekcji? Najczęściej wymieniana jest „Święto Różańcowe” Albrechta Dürera, uznawane za jeden z najważniejszych obrazów niemieckiego renesansu poza Niemcami.

Czy w pałacu odbywają się wystawy czasowe? Tak, obok stałej ekspozycji „Dawni Mistrzowie” Galeria Narodowa regularnie organizuje tu wystawy czasowe poświęcone poszczególnym artystom lub okresom.

Ile czasu warto zarezerwować na zwiedzanie? Dla osób zainteresowanych malarstwem dawnym realistyczne jest od półtorej do dwóch godzin, choć sama architektura pałacu i dziedziniec można obejrzeć znacznie szybciej.