Moulin du Nord

Moulin du Nord to drewniany wiatrak typu koźlak (na pivocie) w Steenvoorde, w departamencie Nord we francuskiej Flandrii. Miejscowa nazwa flamandzka — Noordmeulen — dosłownie znaczy "wiatrak północny" i do dziś jest używana zamiennie z francuską. Obiekt stoi przy Chemin du Moulin du Nord, na skraju miasta, i jest jednym z kilku historycznych wiatraków, które przetrwały w gminie Steenvoorde.

Gdzie stoi Moulin du Nord i jak go rozpoznać?

Wiatrak znajduje się na niewielkim wzniesieniu przy drodze noszącej jego imię, w otwartym krajobrazie typowym dla Flandrii Francuskiej — płaskim, wietrznym terenie, idealnym dla budowli tego typu. Konstrukcja jest w całości drewniana: korpus wiatraka opiera się na trzech drewnianych belkach ("kobylicach") ułożonych na kostkach z cegły, co pozwala całej górnej części obracać się w stronę wiatru — to klasyczna konstrukcja koźlakowa (moulin sur pivot). Dolna część korpusu jest osłonięta sześciokątną osłoną krytą drewnianym poszyciem (tavaillons), co chroni mechanizm przed wilgocią i wiatrem.

Jaka jest historia tego wiatraka?

Podczas prac restauracyjnych na jednej z belek odkryto wyrytą datę, która wskazuje, że wiatrak powstał najpewniej w 1576 roku — co czyni go jednym z najstarszych zachowanych obiektów tego typu w regionie. Przez wieki służył lokalnej społeczności do produkcji mąki: miał dwie pary kamieni młyńskich — jedną do mielenia zboża na mąkę pszenną, drugą do produkcji mieszanek zbożowych na paszę dla zwierząt. Wiatrak pracował nieprzerwanie aż do 1959 roku, kiedy zaprzestano produkcji na skalę gospodarczą.

Po latach nieużytkowania budynek trafił pod ochronę jako monument historyczny w 1977 roku. W 1975 roku właścicielem obiektu stała się gmina Steenvoorde, co umożliwiło przeprowadzenie gruntownej renowacji w latach 1978–1983. Prace przywróciły wiatrakowi sprawność mechaniczną i pozwoliły zachować oryginalną konstrukcję z XVI wieku.

Co można zobaczyć dzisiaj?

Moulin du Nord jest obecnie punktem edukacyjno-turystycznym, dostępnym w ramach lokalnych szlaków pieszych i rowerowych, m.in. trasy zwanej "La Ronde des Moulins" (Runda Wiatraków), która łączy kilka historycznych młynów na terenie gminy Steenvoorde. Odwiedzający mogą zobaczyć z bliska konstrukcję koźlakową, drewniane skrzydła i mechanizm mielący, a informacje na miejscu tłumaczą technikę pracy XVI-wiecznego młynarza.

Warto pamiętać, że w samym Steenvoorde znajduje się więcej niż jeden historyczny wiatrak — osobnym, odrębnym obiektem jest Drievenmeulen, inny zabytkowy młyn w tej gminie. Oba wiatraki są częścią tej samej trasy turystycznej, ale mają odrębną historię i konstrukcję.

Najczęstsze pytania

Jak stary jest Moulin du Nord? Data wyryta na jednej z belek konstrukcyjnych, odkryta podczas renowacji, wskazuje na rok 1576 jako najbardziej prawdopodobny czas powstania wiatraka.

Czy Moulin du Nord to ten sam obiekt co Drievenmeulen? Nie. To dwa odrębne, historyczne wiatraki w Steenvoorde — każdy z własną konstrukcją i historią. Moulin du Nord (Noordmeulen) i Drievenmeulen znajdują się w tej samej gminie, ale nie należy ich mylić.

Do czego służył wiatrak? Był wiatrakiem koźlakowym z dwiema parami kamieni młyńskich — mielił zboże na mąkę pszenną oraz przygotowywał mieszanki na paszę dla zwierząt. Działał do 1959 roku.

Czy wiatrak jest chroniony prawnie? Tak, Moulin du Nord jest wpisany na listę monumentów historycznych od 1977 roku, a w latach 1978–1983 przeszedł kompleksową renowację finansowaną przez gminę, która stała się jego właścicielem w 1975 roku.