Zamek w Mořicach

Zamek w Mořicach to barokowy pałac stojący we wsi Mořice, w powiecie Prostějov, w kraju ołomunieckim na Morawach. Budynek powstał na miejscu średniowiecznej warowni, przetrwał pożar na początku XIX wieku i przebudowę w duchu empiru, a dziś służy mieszkańcom jako biblioteka, kamienica mieszkalna i gospoda.

Co stało w tym miejscu przed zamkiem?

Zanim powstał obecny pałac, w Mořicach istniała tvrz — obronna siedziba rycerska, po raz pierwszy odnotowana w źródłach w 1384 roku. Jej najstarsze relikty, prawdopodobnie sięgające jeszcze XIII wieku, zachowały się częściowo na północ od dzisiejszego budynku i są dziś jedynym namacalnym śladem tamtego, znacznie starszego etapu osadnictwa.

Kiedy zbudowano dzisiejszy zamek?

Obecny, barokowy zamek wzniesiono w miejscu dawnej tvrzy pod koniec XVII wieku, prawdopodobnie około 1700 roku. Prace przy bryle budynku trwały jeszcze przez kolejną dekadę — dokumenty potwierdzają, że wieża, która dziś dominuje nad całym założeniem, została ukończona w 1709 roku.

Co zmienił pożar z 1807 roku?

W 1807 roku zamek strawił pożar, niszcząc znaczną część zabudowy. Odbudowa nie nastąpiła od razu — prace remontowe ruszyły dopiero po 1816 roku, a nadano im wówczas nowy, klasycystyczno-empirowy charakter. To właśnie ta powojenna, a właściwie popożarowa przebudowa ukształtowała wygląd elewacji, jaki można oglądać dzisiaj.

Kto władał zamkiem na przestrzeni wieków?

Do 1620 roku dobra mořickie należały do rodu Žerotínów. Po udziale w powstaniu stanowym przeciwko Habsburgom majątek został skonfiskowany, a nowym właścicielem stał się Maxmilián, książę Liechtensteinu. W 1784 roku cesarz Józef II skasował zakon paulinów, w którego posiadaniu wcześniej znajdował się zamek, a obiekt przeszedł na rzecz funduszu religijnego. Kolejna istotna zmiana nastąpiła w 1885 roku, gdy dobra mořickie odkupił dla arcybiskupstwa ołomunieckiego arcybiskup Fürstenberg. Kościelna własność utrzymała się do 1924 roku, kiedy pozostały majątek ziemski rozparcelowano między mieszkańców Mořic, Němčic, Nezamyslic i Vrchoslavic.

Jak zamek wygląda i do czego służy dzisiaj?

Charakterystycznym elementem budynku pozostaje wysoka, dominująca wieża widoczna z dużej części wsi. Wewnątrz zamku nie ma dziś muzeum ani ekspozycji zabytkowych wnętrz — pomieszczenia zaadaptowano na potrzeby biblioteki gminnej, mieszkań lokatorskich oraz gospody. Zwiedzanie ma charakter okazjonalny i nie jest to obiekt z regularnie otwartą trasą turystyczną, co warto uwzględnić, planując wizytę.

Co warto zobaczyć w okolicy?

Tuż przy zamku stoi kościół św. Marcina, uznawany za ciekawy przykład lokalnej architektury sakralnej — to naturalny, sąsiedni punkt na krótkim spacerze po Mořicach, uzupełniający wizytę przy samym zamku.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się zamek w Mořicach? We wsi Mořice, w powiecie Prostějov, w kraju ołomunieckim, na Morawach w Czechach.

Czy zamek w Mořicach można zwiedzać? Dostęp do wnętrz jest okazjonalny — zamek nie funkcjonuje jako stała atrakcja turystyczna z regularnymi godzinami otwarcia, ponieważ mieszczą się w nim biblioteka, mieszkania i gospoda.

Kto zbudował zamek? Obecny, barokowy budynek powstał pod koniec XVII wieku na miejscu starszej średniowiecznej tvrzy odnotowanej już w 1384 roku; wieżę ukończono w 1709 roku.

Dlaczego zamek ma empirowy charakter? Po pożarze z 1807 roku zamek odbudowano dopiero po 1816 roku, nadając mu wówczas formę w stylu empirowym, która widoczna jest do dziś.

Kto był właścicielem zamku? Kolejno m.in. ród Žerotínów (do 1620), książęta Liechtensteinu, zakon paulinów, fundusz religijny, a od 1885 do 1924 roku arcybiskupstwo ołomunieckie.