Kostel Panny Marie Královny míru (Lhotka)

Kostel Panny Marie Královny míru to rzymskokatolicki kościół parafialny w praskiej dzielnicy Lhotka (Praha 4), zbudowany w 1937 roku według projektu architekta Rudolfa Václava Svobody. Wyróżnia się charakterystyczną, prostopadłościenną wieżą i stoi w otoczeniu ogrodu, odgraniczonego murem z dwiema bramami — dziś jest naturalnym punktem orientacyjnym całej okolicy.

Skąd wzięła się świątynia na Lhotce?

Kościół należy do grupy dwunastu praskich świątyń wzniesionych jako wotum w związku z losem kolumny maryjnej, która przez wieki stała na Rynku Staromiejskim. Pomnik ten upamiętniał obronę Pragi przed wojskami szwedzkimi pod koniec wojny trzydziestoletniej, ale po powstaniu Czechosłowacji w 1918 roku tłum obalił go, błędnie odczytując jako symbol habsburskiego panowania nad miastem. Budowa kościołów takich jak ten na Lhotce miała być swoistym zadośćuczynieniem za to zniszczenie — dziś zresztą na Rynku Staromiejskim stoi już wierna replika dawnej kolumny, odsłonięta w 2020 roku.

Jaki styl architektoniczny reprezentuje kościół?

Budowla łączy w sobie elementy nowoczesnego konstruktywizmu z neoklasycystycznym porządkiem — to typowe zestawienie dla architektury sakralnej międzywojennej Czechosłowacji, szukającej nowego języka formalnego dla tradycyjnej funkcji świątyni. Dwunawowe wnętrze i surowa, geometryczna bryła z wysoką wieżą sprawiają, że kościół od razu wyróżnia się na tle okolicznej zabudowy Lhotki.

Co warto zobaczyć wewnątrz?

Centralnym elementem prezbiterium jest kolumna z figurą Marii — wierna kopia posągu, który wieńczył dawną kolumnę staromiejską. Rzeźbę wykonał snycerz Bohuslav Bek na podstawie modelu przygotowanego przez rzeźbiarza Břetislava Bendę, dzięki czemu wnętrze kościoła na Lhotce zachowuje bezpośrednią więź z historią zniszczonego praskiego pomnika.

Drugim wyjątkowym elementem wystroju jest plastyczna Droga Krzyżowa autorstwa rzeźbiarza Karela Stádníka. Czternaście stacji nie ogranicza się do klasycznej ikonografii męki Pańskiej — w symboliczny sposób odnosi się też do ludzkiego cierpienia na przestrzeni dziejów, w tym do tragicznych doświadczeń XX wieku, co czyni tę realizację rzadkim przykładem współczesnej sztuki sakralnej łączącej wymiar religijny z historycznym.

Czy kościół można zwiedzać?

Świątynia bierze udział w dorocznej akcji Noc kostelů (Noc Kościołów), kiedy to obiekty sakralne w całej Republice Czeskiej otwierają swoje drzwi dla zwiedzających poza zwykłymi godzinami nabożeństw — to dobra okazja, by zobaczyć wnętrze kościoła bez pośpiechu i z dodatkowym programem towarzyszącym.

Najczęstsze pytania

Kiedy zbudowano kościół na Lhotce? W 1937 roku, według projektu architekta Rudolfa Václava Svobody.

Dlaczego kościół powstał akurat w tym miejscu i czasie? Był jednym z dwunastu praskich kościołów wzniesionych jako wotum po zburzeniu w 1918 roku kolumny maryjnej na Rynku Staromiejskim.

Co jest najcenniejszym elementem wnętrza? Kolumna z kopią figury Marii ze zniszczonej kolumny staromiejskiej oraz rzeźbiona Droga Krzyżowa Karela Stádníka.

Jaki styl architektoniczny reprezentuje budynek? Łączy cechy konstruktywizmu z elementami neoklasycystycznymi, charakterystyczne dla międzywojennej architektury sakralnej w Czechosłowacji.

Czy przy kościele jest coś jeszcze wartego uwagi? Tak — otaczający go ogród oraz mur z dwiema bramami, które razem z wieżą tworzą rozpoznawalną sylwetkę widoczną z okolicy.