Korandův sbor

Korandův sbor to funkcjonalistyczny kompleks kościelno-mieszkalny Českobratrské církve evangelické (Kościoła Braci Czeskich) w Pilznie (Plzeň), stojący nad rzeką przy nabrzeżu Anglické nábřeží. Zbór nosi imię Václava Korandy, pierwszego pilzneńskiego kaznodziei husyckiego zmarłego w 1453 roku, i jest jedną z dwóch parafii ewangelickich działających w mieście od początku XX wieku.

Skąd wzięła się ta nazwa i historia miejsca?

Parafia powstała w 1921 roku jako druga wschodnia wspólnota Kościoła Braci Czeskich w Pilznie. Jej rozwój wiąże się nierozerwalnie z osobą pastora Karla Machotki, który był głównym inicjatorem budowy nowego kompleksu kościelnego w centrum miasta. Kamień węgielny pod budynek położono 16 czerwca 1935 roku, a całość wznoszono w latach 1934-1938 według projektu architekta Jaroslava Fišera. Powstał wówczas zespół budynków uznawany dziś za jeden z architektonicznie najcenniejszych przykładów międzywojennej zabudowy Pilzna.

Co zobaczysz na miejscu?

Kompleks zajmuje działkę między Anglické nábřeží a ulicą Prokopova i składa się z modlitewni na planie koła stojącej pośrodku parceli oraz trzech budynków zborowo-mieszkalnych wokół niej. Pięciopiętrowy budynek od strony nabrzeża prowadzi przez westybul do rotundy - okrągłej, monumentalnej przestrzeni z dwunastoma kolumnami, galerią i przeszklonym świetlikiem w kopule. W kompleksie oprócz samego kościoła znajdują się także kolumbarium, sala koncertowa oraz pomieszczenia biurowe i mieszkalne. Ciekawostką architektoniczną jest to, że w budynku mieszkalnym zainstalowano niegdyś drugą najstarszą windę w Pilznie.

Jak dotrzeć i kiedy przyjechać?

Kompleks leży w centralnej części Pilzna, w spacerowej odległości od historycznego rynku i innych zabytków miasta, co ułatwia połączenie zwiedzania z resztą trasy turystycznej po mieście. Modlitewnia bywa otwierana dla zwiedzających przy okazji ogólnokrajowej akcji Noc kościołów (Noc kostelů), kiedy można obejrzeć wnętrze rotundy bez konieczności uczestniczenia w nabożeństwie. Poza tym budynek pełni funkcję czynnego miejsca kultu i siedziby parafii, więc zwiedzanie warto planować z uwzględnieniem godzin nabożeństw i pracy biura zborowego.

Dlaczego warto się tu zatrzymać?

Korandův sbor to rzadki w Czechach przykład funkcjonalistycznej architektury sakralnej łączącej modlitewnię, mieszkania i przestrzeń kulturalną w jednym zwartym założeniu urbanistycznym. Rotunda z kolumnadą i szklaną kopułą wyróżnia się na tle typowej zabudowy śródmieścia Pilzna, a sam obiekt jest wpisany do katalogu zabytków jako świadectwo architektury lat 30. XX wieku i historii ruchu ewangelickiego na zachodzie Czech.

Najczęstsze pytania

Kto był patronem zboru? Václav Koranda, pierwszy husycki kaznodzieja w Pilznie, zmarły w 1453 roku.

Kiedy powstał kompleks? Parafia istnieje od 1921 roku, a obecny budynek wzniesiono w latach 1934-1938 według projektu architekta Jaroslava Fišera.

Co jest architektoniczną wizytówką obiektu? Rotunda na planie koła z dwunastoma kolumnami, galerią i przeszkloną kopułą, mieszcząca się w centrum kompleksu.

Kiedy można zwiedzić wnętrze? Najłatwiej przy okazji Nocy kościołów (Noc kostelů) lub po wcześniejszym uzgodnieniu z parafią, ponieważ obiekt jest czynnym miejscem kultu.