Karl Josef Heidler von Heilborn

Obelisk Heidlera to sześciometrowy pomnik w Parku Miejskim w Mariańskich Łaźniach, wzniesiony ku czci Karla Josefa Heidlera von Heilborn — lekarza uzdrowiskowego, który przez cztery dekady kształtował rozwój tego czeskiego kurortu.

Kim był Karl Josef Heidler von Heilborn?

Karl Josef Heidler urodził się 26 stycznia 1792 roku w Falknowie nad Ochrzą (dziś Falkenau an der Eger). W 1818 roku objął w Mariańskich Łaźniach nowo utworzone stanowisko krajowego lekarza zdrojowego, przejmując tę funkcję po doktorze Nehrze — twórcy pierwszych podstaw uzdrowiska. Heidler pracował w tej roli aż do przejścia na emeryturę w 1857 roku, a więc niemal cztery dekady, i był autorem co najmniej dwudziestu pięciu publikacji z zakresu medycyny uzdrowiskowej. Za swoje zasługi 12 lutego 1858 roku został wyniesiony do stanu szlacheckiego przez cesarza Franciszka Józefa I, otrzymując tytuł "Edler" i predykat "von Heilborn". Zmarł 13 maja 1866 roku w Pradze wskutek udaru; jego ciało przewieziono do Mariańskich Łaźni, gdzie 18 maja 1866 roku spoczął obok żony Teresy (1795–1861).

Jaki był związek Heidlera z Goethem?

Podczas pobytów Johanna Wolfganga Goethego w Mariańskich Łaźniach w latach 1821–1823 Heidler zaprzyjaźnił się z poetą, pomagając mu przy kolekcjonowaniu minerałów oraz udzielając porad medycznych. Więź między nimi była na tyle bliska, że Goethe został ojcem chrzestnym nowo narodzonego syna Heidlera.

Jak wygląda obelisk i gdzie stoi?

Pomnik znajduje się w Parku Miejskim (Sadach Václava Skalníka), poniżej Kolumnady Uzdrowiskowej, w północnej części Mariańskich Łaźni. Obelisk o wysokości 6,3 metra wzniesiono z bloków drobnoziarnistego greisenu topazowego, ustawionych na niskim cokole. Na froncie umieszczono niegdyś brązową płaskorzeźbę z motywem wawrzynu i wstęgi, a całość wieńczył ostrokątny element, który dziś już nie zachował się. Na przedniej ścianie widnieje łacińsko-niemiecki napis poświęcony "wysoce zasłużonemu Dr. Karlowi Josefowi Heidlerowi", a na tylnej — niemieckie podziękowanie od fundatorów.

Kto ufundował pomnik i kiedy powstał?

Obelisk odsłonięto w 1858 roku z okazji czterdziestej rocznicy działalności Heidlera w uzdrowisku. Ufundowali go wdzięczni polscy pacjenci kuracyjni, co świadczy o tym, jak szeroki i międzynarodowy był krąg osób korzystających z jego opieki lekarskiej w Mariańskich Łaźniach.

Co stało się z pomnikiem później?

Po drugiej wojnie światowej rozważano rozbiórkę obelisku na materiały budowlane, do czego ostatecznie nie doszło. W 1996 roku przeprowadzono jego renowację, jednak obecnie pomnik ponownie znajduje się w złym stanie technicznym.

Jak dotrzeć do obelisku?

Park Miejski leży w samym centrum Mariańskich Łaźni, tuż poniżej głównej Kolumnady Uzdrowiskowej, więc obelisk łatwo włączyć do spaceru po deptaku zdrojowym. Warto połączyć go ze zwiedzaniem pomników innych postaci związanych z historią uzdrowiska, które również stoją w obrębie parku.

Najczęstsze pytania

Kim był Karl Josef Heidler von Heilborn? Lekarzem uzdrowiskowym, który od 1818 do 1857 roku pełnił funkcję krajowego lekarza zdrojowego w Mariańskich Łaźniach i w 1858 roku otrzymał tytuł szlachecki za swoje zasługi.

Gdzie stoi obelisk Heidlera? W Parku Miejskim (Sadach Václava Skalníka) w Mariańskich Łaźniach, poniżej Kolumnady Uzdrowiskowej.

Kiedy powstał pomnik i kto go ufundował? Odsłonięto go w 1858 roku z okazji 40. rocznicy pracy Heidlera w uzdrowisku; ufundowali go wdzięczni polscy pacjenci kuracyjni.

Czy pomnik zachował się w oryginalnej formie? Częściowo — brakuje ostrokątnego zwieńczenia, a mimo renowacji z 1996 roku obelisk jest dziś w złym stanie.