Hôtel de Sorans

Hôtel de Sorans to XVIII-wieczna kamienica pałacowa w historycznym centrum Besançon, jednym z najlepiej zachowanych przykładów mieszczańskiej architektury rezydencjonalnej regionu Franche-Comté. Budynek stoi przy rue Ernest Renan, w obrębie La Boucle — zakola Doubs, które od wieków stanowi serce starego miasta.

Gdzie stoi Hôtel de Sorans i jak go rozpoznać?

Adres to okolice numeru 52 przy rue Ernest Renan, tuż obok skrzyżowania z rue Casenat. To gęsto zabudowana część starówki, więc kamienicę najłatwiej rozpoznać po klasycystycznej fasadzie i charakterystycznej bramie prowadzącej w głąb działki, gdzie znajdują się dwa dziedzińce rozdzielające trzy skrzydła zabudowań. Spacerując po La Boucle, warto zwrócić uwagę na proporcje elewacji — to typowy układ osiemnastowiecznego hôtelu particulier, czyli miejskiej rezydencji zamożnego rodu.

Kto zbudował ten pałacyk i dlaczego akurat tutaj?

Budowę zlecił Antoine-François de Rosières, markiz de Sorans, a prace prowadzono głównie w latach 1730–1740, z datą ukończenia szacowaną na 1737 rok. Za projekt odpowiadał architekt Jean-Pierre Galezot, który już w 1731 roku przygotował plan powiększenia działki pod nową rezydencję. Nowy budynek powstał na miejscu znacznie starszej kamienicy zwanej Hôtel Casenat, sięgającej XVI wieku — to nie był pusty plac, lecz przebudowa istniejącej posiadłości na potrzeby ambicji nowego właściciela.

Co zostało z dawnego Hôtel Casenat?

Z szesnastowiecznego budynku najdłużej przetrwał kominek z wyrytą datą 1565. Usunięto go dopiero w latach 60. XIX wieku, a element trafił do zbiorów muzeum w Dole, gdzie można go zobaczyć do dziś. To rzadki przypadek, gdy fragment znacznie starszej konstrukcji przetrwał rozbiórkę i jest dostępny do oglądania w zupełnie innym mieście.

Jak zmieniali się właściciele i sam budynek?

W 1775 roku posiadłość należała już do hrabiego de Beaufort, co pokazuje, że rezydencja szybko zmieniała rąk wśród lokalnej arystokracji. Osiem lat później, w 1783 roku, ogród hôtelu, leżący po drugiej stronie rue Renan, ustąpił miejsca nowej zabudowie — typowy los miejskich ogrodów w gęstniejącym mieście. Kolejna duża zmiana nastąpiła w drugiej połowie XIX wieku, gdy dobudowano okazałą klatkę schodową i wprowadzono nowe elementy dekoracyjne wnętrz, częściowo zacierając pierwotny, osiemnastowieczny charakter niższych kondygnacji.

Czy budynek jest chroniony i można go zwiedzać?

Od 20 kwietnia 1994 roku fasady i dachy, główna klatka schodowa, klatka schodowa drugiego budynku gospodarczego, sklepiona stajnia oraz kominek z okapem na parterze korpusu frontowego figurują w rejestrze zabytków (inscription monuments historiques). Sam Hôtel de Sorans pozostaje jednak budynkiem prywatnym — obecnie mieści mieszkania — więc zwiedzanie ogranicza się do oglądania elewacji i bramy z poziomu ulicy. To wystarczy, by docenić proporcje i detale kamiennego wystroju, szczególnie w połączeniu ze spacerem po sąsiednich uliczkach La Boucle.

Najczęstsze pytania

Czy do Hôtel de Sorans można wejść? Nie — to prywatna kamienica mieszkalna, dostępna do oglądania wyłącznie z zewnątrz, od strony rue Ernest Renan.

Kiedy powstał budynek? Główne prace budowlane przypadły na lata 1730–1740, a ukończenie rezydencji datuje się na 1737 rok.

Co warto zobaczyć w okolicy? La Boucle to najstarsza część Besançon otoczona zakolem Doubs — spacerem można stąd dojść do katedry św. Jana oraz w stronę cytadeli Vaubana wpisanej na listę UNESCO.

Czy z dawnego XVI-wiecznego budynku coś ocalało? Tak, kominek z datą 1565 przetrwał do lat 60. XIX wieku i dziś znajduje się w muzeum w Dole.