Dub Château

Zamek Dub (czes. zámek Dub, czasem określany jako Dub Château) to niewielka, prywatna rezydencja w południowych Czechach, około 10 km na północ od Prachatic, w gminie Dub w kraju południowoczeskim. W przeciwieństwie do wielkich zamków turystycznych regionu, Dub pozostaje kameralnym miejscem rodzinnym, które dopiero od kilkudziesięciu lat na nowo otwiera się dla zwiedzających.

Gdzie leży zamek i jak wygląda?

Budynek stoi na niewielkim wzniesieniu przy wsi Dub, otoczony niewielkim parkiem krajobrazowym z drugiej połowy XIX wieku, odgrodzonym od placu wiejskiego neogotyckim murem. Bryła zamku ma formę jednopiętrowego, czteroskrzydłowego założenia zbudowanego wokół wewnętrznego dworu, na planie wydłużonego prostokąta. Główna, południowa fasada zwraca uwagę kolumnową werandą z wieżyczką zegarową nad wejściem – element charakterystyczny dla neogotyckiej przebudowy z połowy XIX wieku, inspirowanej formami gotyku normandzkiego. W elewacjach połączono ceglane, formowane detale z terakotą oraz gładkie, tynkowane płaszczyzny ścian.

Jak zmieniał się obiekt na przestrzeni wieków?

Od średniowiecznej warowni do renesansowej siedziby

Początki osady sięgają czasów sprzed wojen husyckich, a pierwsza wzmianka o samym Dubie pochodzi z 1274 roku. Ufortyfikowaną siedzibę – tvrz – odnotowano tu formalnie w 1543 roku, gdy właścicielem był Diviš Boubínský z Újezda. Po 1570 roku majątek przeszedł w ręce rodu Leskovců. Na przełomie XVI i XVII wieku Pavel Kavka z Říčan wraz z żoną Anežką z Hodějova przebudowali dawną warownię w zamkniętą, czteroskrzydłową rezydencję z wewnętrznym dziedzińcem – ten układ przetrwał, w zarysie, do dziś. W kolejnych dekadach majątek zmieniał właścicieli wielokrotnie: w 1689 roku dobra scalił hrabia Karel Filip Buquoy, a w latach 1741–1839 przez ręce kolejnych posiadaczy (m.in. Erasmusa Zuckera, Jana Františka Armanda, Jana Zádubského, Jakuba Veitha, Ondřeja Neuholda czy Jana Nádherného) przewinęło się kilku właścicieli.

Neogotycka metamorfoza XIX wieku

Decydującą przebudowę zamek zawdzięcza Móricowi Hönigsteinowi, który władał majątkiem w latach 1839–1865. To on zlecił praskiemu profesorowi szkoły technicznej, architektowi Josefowi Niklasowi, przekształcenie starszej budowli w neogotycką rezydencję – prace trwały w latach 1854–1860. Mimo gruntownej przebudowy zachowały się fragmenty starszej, renesansowej kamieniarki, w tym wtórnie użyte okienne obramienia z herbami rodów Říčanów i Hodějovských. Po Hönigsteinie zamek należał kolejno do rodzin Odkolków i Bromowskich, aż do II wojny światowej.

Co dziś można zobaczyć wewnątrz?

Wnętrza kryją dwa osobliwe eksponaty, które regularnie przyciągają uwagę zwiedzających: podłogę w dawnej kuchni ułożoną w motyw starogreckiego meandra oraz fortepian z sali koncertowej – egzemplarz z serii, której wyprodukowano zaledwie osiem sztuk. W udostępnionych salach prezentowane są też wystawy strojów z epoki secesji i I Republiki Czechosłowackiej oraz fotografie zabytkowych drzew, przygotowane we współpracy z wydziałem leśnym Uniwersytetu Mendla. Burzliwa historia majątku i jego mieszkańców posłużyła też za tło literackie – jeden z czeskich pisarzy XIX wieku oparł na wydarzeniach z Dubu fabułę swojej powieści.

Kto zarządza zamkiem dzisiaj?

Od 1998 roku, po odzyskaniu majątku w ramach restytucji, właścicielami są Jana-Marie i Jaroslav di Battaglia. Zamek pozostaje w rękach prywatnych, ale jest otwarty dla turystów przez cały rok, a właściciele osobiście oprowadzają wycieczki i prowadzą prace konserwatorskie. Obiekt jest wpisany na listę czeskich zabytków kultury (kulturní památka) i bywa wynajmowany na koncerty, wystawy, śluby oraz spotkania towarzyskie.

Najczęstsze pytania

Czy zamek Dub jest otwarty dla zwiedzających? Tak, przez cały rok, zwykle w godzinach 9:00–17:00. Ze względu na rodzinny charakter obiektu zaleca się wcześniejszy telefoniczny kontakt i rezerwację zwiedzania.

Jak daleko jest zamek od Prachatic? Około 10 km na północ od Prachatic, w niewielkiej wsi Dub.

Co jest największą atrakcją wnętrz? Unikatowa podłoga z motywem greckiego meandra w dawnej kuchni oraz rzadki fortepian w sali koncertowej, jeden z zaledwie ośmiu wyprodukowanych egzemplarzy.

Czy to ten sam zamek, co inne miejscowości o nazwie Dub w Czechach? Nie – w Czechach istnieje kilka wsi o nazwie Dub. Ten opis dotyczy zamku w Dubie w powiecie Prachatice, w kraju południowoczeskim, jedynej miejscowości Dub, w której zachował się zamek o tej historii i architekturze.