church of the Holy Saviour

Kościół Zbawiciela (czes. Kostel u Salvátora, Kostel svatého Salvátora) to niewielka z zewnątrz, ale przestronna w środku świątynia przy ulicy Salvátorská na praskim Starym Mieście, tuż przy granicy z Josefovem. To dziś największy kościół protestancki w Pradze — a jego historia sięga czasów, gdy w mieście liczną grupę stanowili niemieccy luteranie.

Skąd wzięła się ta świątynia?

Na początku XVII wieku w Pradze mieszkała spora niemieckojęzyczna społeczność wyznania luterańskiego, której brakowało własnego, dużego miejsca modlitwy. Grunt pod budowę kościoła w ich imieniu kupił hrabia Jáchym Ondřej Šlik. Budowę prowadzono w latach 1611–1615 pod kierunkiem budowniczego J. Christofena z Graubünden, a za autora projektu uznaje się włoskiego architekta Giovanniego Marię Filippiego. Powstała wówczas budowla gotycko-renesansowa.

Dlaczego luteranie stracili kościół tak szybko?

Radość z nowej świątyni nie trwała długo — zaledwie sześć lat. Po bitwie na Białej Górze w 1620 roku i towarzyszącej jej rekatolicyzacji Czech luteranie zostali wypędzeni z kraju, a kościół skonfiskowano. W 1626 roku przekazano go katolickiemu zakonowi paulinów, którzy wznieśli przy nim klasztor połączony ze świątynią krytym korytarzem.

Co zmieniało się w budynku po pożarze?

W 1689 roku kościół strawił pożar. Odbudowano go częściowo w stylu barokowym, a w 1720 roku dodano charakterystyczną, smukłą wieżę. W połowie XVIII wieku wnętrze wzbogaciły rokokowe sztukaterie, a w 1777 roku kolejnych przeróbek dokonał budowniczy Jan Prachner. Po józefińskich reformach kościelnych z 1784 roku świątynię zamknięto i przez pewien czas mieściła się w niej mennica.

Jak kościół wrócił do ewangelików?

Budynek odzyskał sakralny charakter dopiero w 1863 roku, gdy wykupili go i wyremontowali czescy ewangelicy. Powtórne poświęcenie wnętrza odbyło się w 1865 roku. Od tego czasu kościół należy do Czeskobraterskiego Kościoła Ewangelickiego i do dziś pełni funkcję parafialną, będąc największą świątynią protestancką w mieście.

Co warto zobaczyć w środku?

Wnętrze zaskakuje jasną, stosunkowo prostą kolorystyką w połączeniu z barokowymi emporami biegnącymi wzdłuż ścian. Uwagę przyciąga dominujący fresk na suficie, przedstawiający Zbawiciela otoczonego aniołami. Dzięki znakomitej akustyce kościół od lat pełni też funkcję sali koncertowej — odbywają się tu koncerty muzyki sakralnej i klasycznej.

Czy można zwiedzać kościół poza nabożeństwami?

Tak, świątynię można zwiedzać przed nabożeństwami, przed koncertami lub po wcześniejszym umówieniu się. W niedziele o godzinie 10:00 odbywa się nabożeństwo ewangelickie, w którym mogą uczestniczyć również turyści.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się kościół? Przy ulicy Salvátorská 1, na praskim Starym Mieście (Praha 1), niedaleko granicy z dzielnicą Josefov.

Do jakiego wyznania należy dziś kościół? Do Czeskobraterskiego Kościoła Ewangelickiego — to obecnie największy kościół protestancki w Pradze.

Czy w kościele odbywają się koncerty? Tak, dzięki dobrej akustyce regularnie organizowane są tu koncerty muzyki sakralnej i klasycznej.

Czy to ten sam kościół, co św. Salvátora przy Klementinum? Nie — to dwa różne obiekty. Ten kościół stoi przy ulicy Salvátorská w Josefovie/na Starym Mieście, podczas gdy kościół przy Klementinum znajduje się na placu Křižovnické náměstí przy moście Karola.