Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Planej

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny to okazała, trójnawowa świątynia stojąca na południe od rynku w Planej, w powiecie Tachov, w kraju pilzneńskim. Łączy w sobie ślady kilku epok architektonicznych – od średniowiecza po barok – i należy do najważniejszych zabytków sakralnych zachodnich Czech.

Gdzie stoi kościół i jak wygląda?

Budynek wznosi się przy ulicy Kostelní, na południe od głównego placu miasteczka Planá. Bryła kościoła ma formę mohutnej, trójnawowej bazyliki, w której obok siebie widać elementy romańskie, gotyckie i barokowe. To właśnie barokowa przebudowa z XVIII wieku nadała świątyni jej dzisiejszy, dominujący charakter, choć starsze warstwy budowli pozostały czytelne w bryle i wnętrzu.

Jak zaczęła się historia świątyni?

Początki kościoła sięgają połowy XIII wieku, a więc czasu, gdy samo miasto Planá po raz pierwszy pojawiło się w źródłach pisanych – w 1251 roku. W kolejnym stuleciu świątynię rozbudowano w duchu gotyku, dodając nawy boczne, dzięki czemu zyskała bardziej okazały, trójnawowy układ. Na początku XVI wieku nad główną nawą wzniesiono późnogotyckie sklepienie żebrowe, które w dużej mierze przetrwało do dziś.

Co zmieniła barokowa przebudowa?

Obecny wygląd kościoła to przede wszystkim zasługa dwóch etapów barokowej przebudowy prowadzonej w XVIII wieku. W latach 1745–1747 prace nadzorował budowniczy Tomáš Pötzl, nadając świątyni bardziej jednolity, barokowy charakter. Druga faza, realizowana w latach 1765–1768, objęła przede wszystkim prezbiterium, które odnowiono i dostosowano do ówczesnego gustu.

Co stało się z wieżą kościoła?

Wieża kościoła ma burzliwą, stosunkowo niedawną historię. Pierwotna, północna wieża groziła zawaleniem i w 1902 roku została rozebrana. Zaledwie dwa lata później, w 1904 roku, w jej miejscu wzniesiono nową wieżę w stylu neobarokowym. Dzisiejsza konstrukcja mierzy 48 metrów wysokości, a wieńczy ją ośmioboczna nadbudowa z galeryjką oraz cebulasty hełm. Po renowacji przeprowadzonej w 1995 roku wnętrze wieży zaadaptowano na miejską galerię.

Kto spoczywa w kościele i jaki ma on status zabytku?

W prezbiterium znajduje się grobowiec rodu Šlików, dawnych właścicieli dóbr plańskich, którzy przez dziesięciolecia władali także pobliskim zamkiem w Planej. Sam kościół, wraz z sąsiadującą plebanią, znajduje się pod ochroną konserwatorską jako zabytek kultury od 1964 roku.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie stoi kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Planej? Przy ulicy Kostelní, na południe od rynku w miasteczku Planá, w powiecie Tachov.

Ile lat ma ta świątynia? Jej początki sięgają połowy XIII wieku – podobnie jak pierwsza wzmianka o samym mieście Planá, pochodząca z 1251 roku.

Skąd wzięła się dzisiejsza, barokowa forma kościoła? Nadały ją dwie fazy przebudowy prowadzonej w XVIII wieku: w latach 1745–1747 pod kierunkiem Tomáša Pötzla oraz w latach 1765–1768, gdy odnowiono prezbiterium.

Czy wieża kościoła jest oryginalna? Nie do końca – pierwotną wieżę, grożącą zawaleniem, rozebrano w 1902 roku, a obecną, neobarokową, wzniesiono zaledwie dwa lata później, w 1904 roku. Po renowacji w 1995 roku mieści się w niej miejska galeria.

Kto jest pochowany w kościele? W prezbiterium znajduje się grobowiec rodu Šlików, dawnych panów na Planej, związanych także z tutejszym zamkiem.