Church of Saint Nicholas

Kościół świętego Mikołaja w Kryštofovych Hamrech to dziś adres bez budynku – świątynia, o której mowa, nie stoi na mapie Krušných hor od ponad sześćdziesięciu lat. Współrzędne 50,4596 N, 13,1368 E wskazują miejsce, które administracyjnie należy dziś do gminy Kryštofovy Hamry w powiecie Chomutov, a niegdyś leżało w granicach miasteczka Přísečnice.

Dlaczego kościoła już nie ma?

Kościół św. Mikołaja stał w samych Přísečnicach i był otoczony własnym cmentarzem. Wzniesiono go w stylu gotyckim, najprawdopodobniej z fundacji rodu Šumburków, którzy władali miastem od 1351 roku. Przez ponad dwa stulecia pełnił funkcję kościoła parafialnego – aż do 1583 roku, gdy w miasteczku powstał nowy kościół Marii Panny i przejął tę rolę. Od tego momentu św. Mikołaj stał się kościołem cmentarnym, wciąż ważnym dla mieszkańców.

Budynek przetrwał kolejne stulecia i przebudowy: w 1775 roku przeszedł barokową modernizację, a w 1811 roku był odbudowywany po pożarze, który strawił znaczną część miasta. Ostatecznie zburzono go w 1963 roku – oficjalnie z powodu utrudnień w ruchu drogowym, choć data ta zbiegła się w czasie z pierwszymi przygotowaniami do budowy zapory na rzece Přísečnice.

Kto spoczywał w kościelnych murach?

Kościół był miejscem pochówku lokalnej szlachty. W 1510 roku złożono w nim szczątki Bohuslava Hasištejnského z Lobkovic oraz kilku jego przodków. Podczas badań archeologicznych prowadzonych w 1973 roku, dekadę po rozbiórce świątyni, nie udało się jednoznacznie zidentyfikować tych szczątków.

Co stało się z całą Přísečnicą?

Rozbiórka kościoła w 1963 roku okazała się zapowiedzią znacznie większej operacji. Budowę zapory wodnej rozpoczęto w 1969 roku, a samo miasto Přísečnice formalnie zniesiono w 1974 roku – jego zabudowę wyburzono, dolinę zalano, a zbiornik napełniono wodą do 1976 roku. Ten sam los spotkał okoliczne osady Dolina, Kotlina i Rusová, leżące w strefie ochronnej zapory. Po dawnym miasteczku pozostały dziś głównie wspomnienia i archiwalne fotografie, a teren dawnego kościoła i cmentarza znajduje się w granicach dzisiejszej gminy Kryštofovy Hamry.

Czy warto tam jechać?

Turysta nie zobaczy tu murów ani wieży – to miejsce ma dziś wymiar bardziej historyczny niż wizualny. Dla osób zainteresowanych historią Krušných hor i losem miejscowości zatopionych pod wodami zbiornika Přísečnice to jednak ważny punkt na mapie regionu, który tłumaczy, dlaczego w rejestrach wciąż figuruje kościół, którego fizycznie już nie ma.

Najczęstsze pytania

Czy kościół świętego Mikołaja można dziś zwiedzić? Nie – budynek zburzono w 1963 roku, jeszcze przed zalaniem doliny Přísečnice, więc na miejscu nie ma już żadnej konstrukcji do zwiedzania.

Dlaczego kościół zburzono? Oficjalnym powodem było utrudnienie w ruchu drogowym, choć rozbiórka zbiegła się w czasie z przygotowaniami do budowy zapory wodnej na rzece Přísečnice.

Kim był Bohuslav Hasištejnský z Lobkovic? To przedstawiciel lokalnej szlachty pochowany w kościele w 1510 roku wraz z kilkoma przodkami; podczas badań archeologicznych w 1973 roku nie udało się jednoznacznie zidentyfikować jego szczątków.

Co znajduje się dziś w miejscu dawnej Přísečnicy? Dolina została zalana wodami zbiornika Přísečnice, którego budowę ukończono w 1976 roku; samo miasteczko formalnie przestało istnieć w 1974 roku.