church of Saint John the Baptist and Saint John the Evangelist

Kościół św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty to gotycki kościół klasztorny w samym sercu Brna, przy ulicy Minoritské, znany mieszkańcom po prostu jako „kostel Svatých Janů" (kościół Świętych Janów). Świątynia powstała w połowie XIII wieku jako część klasztoru franciszkanów-minorytów i od niemal ośmiu wieków pozostaje jednym z religijnych punktów orientacyjnych starego miasta.

Jak stara jest ta świątynia?

Budowę kościoła datuje się na lata 1251–1256, co czyni go jednym z najstarszych zachowanych obiektów sakralnych w Brnie. Historia budynku nie była jednak spokojna — świątynia dwukrotnie ucierpiała w pożarach, w 1262 i 1306 roku, co wymuszało kolejne naprawy i przebudowy średniowiecznej substancji.

Skąd wzięła się obecna, barokowa forma?

Gruntowna przemiana wyglądu kościoła nastąpiła w XVIII wieku. Prace barokowe rozpoczęto w 1722 roku od przebudowy prezbiterium. Trzy lata później, w 1725 roku, wieżę doprowadzono do formy, którą można oglądać do dziś. Ostatnim etapem była przebudowa nawy i fasady w latach 1729–1733. To właśnie te barokowe interwencje nadały kościołowi charakter, jaki rozpoznają dzisiejsi zwiedzający — mimo że jego korzenie sięgają średniowiecza.

Dlaczego kościół nosi imię dwóch Janów?

Wezwanie świątyni łączy dwie postacie biblijne o tym samym imieniu — świętego Jana Chrzciciela, poprzednika Chrystusa, oraz świętego Jana Ewangelistę, autora czwartej Ewangelii. To podwójne wezwanie dało początek popularnej, potocznej nazwie „kostel Svatých Janů", pod którą kościół jest powszechnie rozpoznawany przez mieszkańców Brna, często częściej niż pod pełnym, oficjalnym tytułem.

Gdzie dokładnie stoi kościół?

Budynek znajduje się na ulicy Minoritské, w samym centrum historycznym Brna, w dzielnicy administracyjnej Brno-město. Lokalizacja ta umieszcza go w bezpośrednim sąsiedztwie innych zabytków starówki, w gęstej, historycznej tkance miejskiej, którą Brno zachowało wokół swojego średniowiecznego rdzenia.

Do jakiego zakonu należał kościół?

Kościół powstał jako świątynia klasztorna zakonu franciszkanów-minorytów. Przynależność do tego zakonu żebraczego, znanego z ubóstwa i działalności kaznodziejskiej w miastach, tłumaczy zarówno lokalizację w centrum miejskim, jak i skromniejszy, funkcjonalny charakter pierwotnej gotyckiej bryły, zanim barokowa przebudowa nadała jej bardziej ozdobną formę.

Najczęstsze pytania

Jak stary jest kościół Świętych Janów w Brnie? Jego budowę datuje się na lata 1251–1256, co oznacza, że liczy sobie niemal 800 lat.

Dlaczego kościół nazywa się „Świętych Janów"? Wezwanie odnosi się jednocześnie do świętego Jana Chrzciciela i świętego Jana Ewangelisty — stąd liczba mnoga w potocznej nazwie.

Czy kościół zachował swój średniowieczny wygląd? Nie w pełni. Po pożarach w 1262 i 1306 roku oraz gruntownej przebudowie barokowej w latach 1722–1733 (prezbiterium, wieża, nawa i fasada) obecna forma kościoła jest w dużej mierze barokowa.

Gdzie w Brnie znajduje się kościół? Przy ulicy Minoritské, w historycznym centrum miasta, w dzielnicy Brno-město.

Z jakim zakonem związany jest kościół? Świątynia powstała jako kościół klasztorny franciszkanów-minorytów.