Church of All Saints

Church of All Saints w Portsmouth to zabytkowy kościół anglikański w dzielnicy Landport, na wyspie Portsea w hrabstwie Hampshire. Wzniesiony w latach 1827–1828, jest przykładem neogotyku w stylu perpendicular i należy do budynków wpisanych do rejestru zabytków Anglii z II stopniem ochrony (Grade II).

Co warto wiedzieć o historii kościoła?

Świątynię zbudowano w latach 1827–1828, w czasie gwałtownego rozrostu Portsmouth związanego z marynarką wojenną i portem. Historic England wskazuje jako autora projektu Jacoba Owena. W innych opracowaniach pojawia się nazwisko Thomasa Ellisa Owena, który mocno wpłynął na wygląd XIX-wiecznego Southsea, dlatego w źródłach atrybucja bywa przedstawiana różnie. Koszt budowy szacuje się na około 13 000 funtów, co w tamtych czasach było sumą znaczną.

Prezbiterium przebudowano w 1877 roku. Historic England przypisuje projekt Johnowi Oldridowi Scottowi. Towarzystwo poświęcone Gilbertowi Scottowi zwraca uwagę, że styl neoperpendicular i kamienne sklepienie sieciowe (lierne) przemawiają za autorstwem syna, a nie słynnego ojca, George'a Gilberta Scotta.

Jak wygląda architektura?

Kościół ma założenie z siedmioprzęsłową nawą z nawami bocznymi, trójprzęsłowym prezbiterium, wieżą z przedsionkiem od strony zachodniej zwieńczoną niewielką iglicą oraz zakrystią w północno-zachodnim narożniku. Ściany wykonano z kamienia ciosowego (ashlar), a dachy pokryto walijską łupką.

Największą ozdobą wnętrza jest prezbiterium ze sklepieniem sieciowym z kamienia. Przy oknach znajdują się przyścienne kolumny, z których wyrastają żebra sklepienia. Okna wschodnie wypełniają witraże z 1950 roku autorstwa Terence'a Randalla.

Co stało się z kościołem w czasie wojny?

Portsmouth było jednym z najciężej bombardowanych miast Wielkiej Brytanii podczas II wojny światowej, a kościół został uszkodzony. Odbudowę i odnowienie zakończono w 1950 roku, stąd datowanie nowych witraży. W 1975 roku część zachodniej galerii przekształcono w biura i przestrzeń towarzyską, dzięki czemu budynek zyskał dodatkowe funkcje poza nabożeństwami.

Czy kościół jest chroniony i remontowany?

Tak. Obiekt jest wpisany do rejestru zabytków jako budynek Grade II. National Churches Trust odnotowuje dotację z 2016 roku na naprawy balustrady, dzwonnicy i pinakli, czyli elementów najbardziej narażonych na działanie wiatru i morskiego klimatu.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się kościół? W dzielnicy Landport w Portsmouth, na wyspie Portsea, w hrabstwie Hampshire w południowej Anglii. Współrzędne to około 50,8049 N, 1,0861 W.

Z jakiego okresu pochodzi budynek? Z lat 1827–1828; prezbiterium przebudowano w 1877 roku, a po zniszczeniach wojennych kościół odnowiono w 1950 roku.

W jakim stylu jest zbudowany? W stylu neoperpendicular, czyli późnego angielskiego gotyku w wersji XIX-wiecznej, z kamienia i dachem z walijskiej łupki.

Czy warto zajrzeć do środka? Jeśli interesuje Cię architektura sakralna, tak: wyróżniają się kamienne sklepienie sieciowe prezbiterium i witraże z połowy XX wieku. Godziny otwarcia i możliwość zwiedzania najlepiej sprawdzić wcześniej u parafii, bo kościół jest czynny jako miejsce kultu.

Kto zaprojektował kościół? Historic England podaje Jacoba Owena dla pierwotnej budowli, a dla prezbiterium z 1877 roku Johna Oldrida Scotta. Część opracowań wymienia Thomasa Ellisa Owena.

Dla kogo to miejsce?

Dla miłośników architektury XIX wieku, historii Portsmouth i zabytków przetrwałych bombardowania. Kościół dobrze łączy się ze zwiedzaniem innych miejsc miasta związanych z portem i marynarką wojenną.