Catholic Church of St John the Baptist

Kościół katolicki św. Jana Chrzciciela w Alton to zabytkowa budowla w hrabstwie Staffordshire, w dystrykcie Staffordshire Moorlands w Anglii. Jest jednym z wczesnych dzieł Augustusa Welby'ego Pugina, czołowego architekta neogotyku, i ma status obiektu zabytkowego II* stopnia.

Skąd wzięła się ta świątynia?

Kościół powstał około 1839–1840 roku jako kaplica większego założenia charytatywnego, czyli Szpitala św. Jana Chrzciciela. Zlecił go John Talbot, hrabia Shrewsbury, znany mecenas katolicki. Pugin miał według przekazów zaprojektować zespół z myślą o starszych, niedołężnych duchownych, a zarazem o szkole. Kościół konsekrowano 13 lipca 1842 roku.

Pełna, stała fundacja szpitalna nie doszła do skutku, ponieważ Pugin nie przekonał hrabiego do jej ustanowienia. Po śmierci ostatniego katolickiego hrabiego Shrewsbury w 1856 roku budynki zajęła szkoła dla chłopców. W 1932 roku dawna kaplica stała się kościołem parafialnym Alton.

Jak wygląda budynek?

Świątynię wzniesiono w stylu wczesnego neogotyku, nawiązującym do angielskiego gotyku perpendykularnego. Układ obejmuje czteroprzęsłową nawę, trzyprzęsłowe prezbiterium, a także oratorium i boczną kaplicę. Pierwotnie nawa pełniła funkcję sali szkolnej i oddzielały ją od kaplicy drewniane drzwi, co dobrze pokazuje podwójne przeznaczenie całego założenia.

Co warto zobaczyć w środku?

Wnętrze zachowało kilka cennych elementów:

• rzeźby dłuta Thomasa Roddisa,
• witraże autorstwa Paula Woodroffe'a,
• posadzkę z płytek Herberta Mintona w północnej kaplicy.

Zmiany wprowadzone po Soborze Watykańskim II częściowo naruszyły historyczny charakter wnętrza, jednak dla miłośników architektury kościół pozostaje interesującym przykładem pracy Pugina u początków jego kariery.

Związek z kościołem w Cheadle

Projekt w Alton jest powiązany z innym dziełem Pugina w regionie, kościołem św. Idziego w pobliskim Cheadle, wznoszonym w latach 1841–1846. Odwiedzając oba obiekty, można prześledzić, jak rozwijały się pomysły architekta i jego współpraca z hrabią Shrewsbury.

Dla kogo to miejsce?

Kościół szczególnie polecamy osobom zainteresowanym historią architektury XIX wieku, neogotykiem i dziedzictwem angielskiego katolicyzmu. Okolica Staffordshire Moorlands to także dobra baza do pieszych wycieczek, a zwiedzanie świątyni łatwo połączyć ze spacerem po wsi Alton.

Najczęstsze pytania

Kto zaprojektował kościół św. Jana Chrzciciela w Alton? Zaprojektował go Augustus Welby Pugin na zlecenie hrabiego Shrewsbury.

Kiedy go wzniesiono i konsekrowano? Budowę rozpoczęto około 1839–1840 roku, a konsekracja odbyła się 13 lipca 1842 roku.

Czym był ten budynek na początku? Kaplicą Szpitala św. Jana Chrzciciela, który miał służyć starszym duchownym i działać jako szkoła.

Od kiedy jest kościołem parafialnym? Od 1932 roku.

Czy obiekt jest chroniony? Tak, ma status obiektu zabytkowego II* stopnia.

Czy kompleks nadal jest używany? Zespół służy obecnie jako diecezjalny ośrodek rekolekcyjny dla młodzieży, a kościół jest wykorzystywany w miarę potrzeb. Przed wizytą warto sprawdzić aktualne zasady wejścia.

Podsumowanie

Kościół św. Jana Chrzciciela w Alton to niewielka, ale ważna historycznie realizacja Pugina. Łączy w sobie wątki mecenatu hrabiego Shrewsbury, szkolnej przeszłości i neogotyckiej architektury, a dzięki rzeźbom, witrażom i płytkom Mintona wciąż wart jest zatrzymania się podczas podróży po Staffordshire.