Castle Horní Libchava

Zamek Horní Libchava to renesansowa rezydencja w niewielkiej miejscowości Horní Libchava, kilka kilometrów od České Lípy, w północnoczeskim kraju libereckim. To miejsce dla tych, którzy lubią odkrywać mniej oczywiste zakątki Czech – zamek nie jest wielką turystyczną atrakcją na skalę Karlštejna, ale ma bogatą, wielowarstwową historię i niezwykłe podziemia wykute w piaskowcu.

Jak dotrzeć do zamku w Horní Libchavě?

Horní Libchava leży tuż przy trasie łączącej Českou Lípę z Novým Borem, więc najwygodniej dojechać samochodem – z České Lípy to dosłownie kilka minut jazdy. Miejscowość ma też połączenie autobusowe z České Lípy, skąd regularnie kursują linie regionalne. Sam zamek stoi w centrum wsi, otoczony niewielkim parkiem, więc z przystanku czy parkingu do bramy dojdziemy pieszo w kilka minut. Zanim wybierzemy się na miejsce, warto sprawdzić aktualny status dostępności – w ostatnich latach zamek bywał zamykany dla zwiedzających, o czym więcej w dalszej części tekstu.

Jak zamek zmieniał właścicieli przez wieki?

Obecna bryła zamku powstała w latach 1574–1593, gdy Jindřich z Vartenberka przebudował skromniejszą, obronną siedzibę rodową na renesansową rezydencję. Mimo eleganckiej, renesansowej fasady budynek do dziś zdradza swój pierwotny, warowny charakter – grube mury i układ pomieszczeń pamiętają czasy, gdy liczyła się przede wszystkim obrona, a nie reprezentacja.

Po bitwie na Białej Górze w 1620 roku majątek libchavski, jak wiele innych dóbr w Czechach, został skonfiskowany jego dotychczasowym właścicielom. W 1623 roku trafił w ręce zakonu maltańskiego, który administrował posiadłością przez ponad trzy stulecia. Kawalerowie maltańscy rezydowali w zamku od 1653 do 1925 roku – to właśnie ten okres najsilniej ukształtował dzisiejszy wygląd i klimat wnętrz. Po ich odejściu w budynku stacjonowało kolejno wojsko niemieckie, a następnie czechosłowackie, co typowe jest dla losów wielu czeskich rezydencji w XX wieku.

Co kryją piwnice zamku?

Najbardziej niezwykłą częścią Horní Libchavy są jej podziemia. Cały zamek jest podpiwniczony, a wśród korytarzy i sal najciekawsze są te wykute bezpośrednio w piaskowcowej skale – ich pojemność szacuje się na nawet 400 osób. To robi wrażenie nawet na tle innych czeskich zamków znanych z rozbudowanych piwnic, bo skala i sposób wykucia tych pomieszczeń w litej skale są tu wyjątkowe.

Od 2011 roku zamek należy do prywatnego właściciela, Oldřicha Kiliána – podróżnika, który odwiedził ponad 120 krajów świata. To on stopniowo otwierał zamek dla zwiedzających, urządzając wnętrza przedmiotami i meblami przywiezionymi z podróży, co nadało miejscu nietypowy, eklektyczny charakter łączący czeską historię z etnograficznymi pamiątkami z całego świata.

Czy zamek można dziś zwiedzać?

Tu trzeba być szczerym: dostępność zamku bywała w ostatnich latach ograniczona. Działalność stowarzyszenia „Pohádkový zámek”, które organizowało zwiedzanie i wydarzenia na miejscu, zakończyła się jesienią 2024 roku, a obiekt pozostaje obecnie niedostępny dla zwiedzających w standardowym trybie. Zamek jest wpisany na listę zabytków kulturowych Republiki Czeskiej, co daje nadzieję na jego dalsze zachowanie i ewentualne ponowne otwarcie w przyszłości. Planując wycieczkę, warto wcześniej zweryfikować aktualny status – najlepiej bezpośrednio przed wyjazdem, bo sytuacja może się zmieniać.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się zamek Horní Libchava? W miejscowości Horní Libchava w kraju libereckim, kilka kilometrów od České Lípy, w północnych Czechach.

Kiedy powstał zamek? Obecna renesansowa forma budynku pochodzi z lat 1574–1593, choć wcześniej w tym miejscu stała mniejsza, obronna siedziba.

Kto był właścicielem zamku najdłużej? Zakon maltański, który administrował majątkiem od 1623 roku, a sam zamek zamieszkiwał od 1653 do 1925 roku – ponad trzy stulecia związków z tym miejscem.

Czy można zwiedzić piwnice zamku? W piaskowcowej skale pod zamkiem znajdują się rozległe podziemia mieszczące nawet 400 osób, ale dostępność zwiedzania zależy od aktualnego statusu obiektu, który ostatnio bywał zamknięty dla turystów.