Capela do Rato

Capela do Rato to niewielka kaplica w Lizbonie, przy placu Largo do Rato, w pobliżu stacji metra Rato. Dla turystów jest cichym przystankiem między wąskimi uliczkami dzielnicy, a dla Portugalczyków miejscem ważnym w historii walki z dyktaturą.

Jak powstała kaplica?

Kaplicę wzniesiono w 1839 roku z inicjatywy markiza de Viana jako prywatną kaplicę pałacu markizów de Praia. Projekt przygotował architekt Manuel Joaquim de Sousa. Pierwotnie nosiła wezwanie Nossa Senhora da Bonança, później przyjęło się wezwanie Nossa Senhora da Conceição. Sztukaterie we wnętrzu pochodzą z 1864 roku, a ich autorem był Rodrigues Pita. To dekoracja, na którą warto zwrócić uwagę, jeśli uda się wejść do środka.

Po śmierci hrabiny de Cuba, Marii Francisci Borges de Medeiros Dias da Câmara, córki markizów de Praia i Monforte, kaplica została przekazana patriarchatowi Lizbony. Od tego czasu jest kaplicą kościelną, a nie prywatną.

Dlaczego jest tak znana? Wigilia z 1972 roku

Największe znaczenie historyczne ma wydarzenie z końca 1972 roku. 30 grudnia portugalscy katolicy zorganizowali w kaplicy nocne czuwanie (Vigília da Capela do Rato) w sprzeciwie wobec wojny kolonialnej i reżimu Estado Novo. Następnego dnia do budynku weszła policja, zatrzymując około 50 osób. Wydarzenie stało się jednym z symboli katolickiej opozycji wobec dyktatury, na kilkanaście miesięcy przed rewolucją goździków z 1974 roku.

Wspólnota Capela do Rato, która organizowała czuwanie, została 14 grudnia 2022 roku uhonorowana godnością Członka Honorowego Orderu Wolności.

Co warto wiedzieć przed wizytą?

• Lokalizacja: Largo do Rato to duży, ruchliwy węzeł komunikacyjny na granicy dzielnic Príncipe Real, Campo de Ourique i Amoreiras. Dojedziesz tu metrem (stacja Rato, linia żółta) oraz tramwajem i autobusem.
• Czego się spodziewać: to skromna kaplica, nie duża atrakcja z kolejką. Wizyta zajmuje kilka minut, a najlepiej łączyć ją ze spacerem po okolicy.
• Dla kogo: dla osób zainteresowanych historią najnowszą Portugalii, architekturą XIX wieku i miejscami związanymi z drogą kraju do demokracji.

Najczęstsze pytania

Kto zbudował Capelę do Rato? Zbudował ją w 1839 roku markiz de Viana jako prywatną kaplicę pałacu markizów de Praia; projektantem był Manuel Joaquim de Sousa.

Co wydarzyło się tu w 1972 roku? 30 grudnia 1972 roku odbyło się czuwanie katolików przeciw wojnie kolonialnej i dyktaturze. Następnego dnia policja wtargnęła do kaplicy i zatrzymała około 50 osób.

Jak dojechać? Najprościej metrem do stacji Rato. Kaplica leży przy samym placu Largo do Rato.

Czy to prywatna kaplica? Dawniej tak, dziś należy do patriarchatu Lizbony, po tym jak przekazano ją Kościołowi po śmierci hrabiny de Cuba.

Czy warto się tu zatrzymać? Tak, jeśli interesuje Cię historia Portugalii XX wieku. To krótki przystanek, ale z wyjątkowym znaczeniem dla lokalnej pamięci historycznej. Miejsce dobrze wpisuje się w spacer po Lizbonie, szczególnie razem z pobliskimi ogrodami i ulicami Príncipe Real.