Zámek Přemyslovice

Zámek Přemyslovice to neogotycki pałacyk stylizowany na średniowieczną warownię, stojący na terenie gminy Přemyslovice w powiecie Prostějov, w kraju ołomunieckim na Morawach. Do tej samej gminy należy sąsiadująca wieś Štarnov, oddalona o niecałe trzy kilometry.

Skąd wziął się zamek w Přemyslovicích?

Obiekt nie ma średniowiecznych korzeni, choć na pierwszy rzut oka mógłby na nie wskazywać. W 1825 roku przemysłowiec Karel Příza wzniósł na tym miejscu niewielki romantyczny letni domek, znany jako Emerenciin letohrádek, przeznaczony na okazjonalne pobyty. Właściwa metamorfoza nastąpiła później: w 1878 roku majątek kupił Edmund Bochner, przemysłowiec z Brna, który około 1880 roku zlecił gruntowną przebudowę domku tak, by przypominał średniowieczny zamek. Projekt wykonał architekt August Prokop.

Jak wygląda budowla?

Efektem przebudowy jest trójskrzydłowy budynek w stylu neogotyckim, wzniesiony z zamiarem przywołania obrazu dawnej warowni. Charakterystyczne dla niego są dwie graniaste wieże zwieńczone blankami, wysokie szczyty oraz przypory na elewacjach. Mimo tych elementów budowla zdradza swój XIX-wieczny rodowód — to raczej romantyczna fantazja na temat zamku niż wierna rekonstrukcja średniowiecznej architektury obronnej.

Co działo się z zamkiem w XX wieku?

Do połowy XX wieku obiekt pozostawał w rękach prywatnych. Po 1945 roku zmienił przeznaczenie: działała w nim szkoła rolnicza z internatem, a w kolejnych latach budynek wykorzystywano także jako zakład przetwórstwa drobiu oraz miejsce kolonii letnich dla dzieci. Po rewolucji 1989 roku majątek wrócił do rodziny pierwotnych właścicieli. Od 2016 roku zamek ma nowego właściciela, pana Benýška, który planuje remont mocno zniszczonej budowli.

Czy można dziś zwiedzać zamek?

Zámek Přemyslovice nie jest obecnie otwarty dla turystów — wnętrza są niedostępne, a stan techniczny budynku wymaga jeszcze prac remontowych. Obiekt można obejrzeć jedynie z zewnątrz, na przykład podczas przejazdu przez okolicę. To sprawia, że jest to atrakcja bardziej dla miłośników architektury i historii regionu niż cel typowej wycieczki z przewodnikiem.

Co warto zobaczyć w okolicy?

Warto połączyć wizytę z odwiedzinami Štarnova, niewielkiej wsi liczącej nieco ponad sto mieszkańców, która wraz z Přemyslovicami tworzy jedną gminę. Štarnov powstał w 1786 roku w wyniku podziału dawnego majątku dworskiego w Přemyslovicích i nosił wcześniej nazwę Hvězdov. Cała okolica leży w regionie Hana, znanym z równinnego krajobrazu i tradycyjnej moraskiej architektury wiejskiej, co czyni ją dobrym miejscem na spokojny, krajoznawczy spacer po Morawach.

Najczęstsze pytania

Czy zamek w Přemyslovicích jest otwarty dla turystów? Nie, obiekt jest obecnie niedostępny dla zwiedzających. Można go zobaczyć tylko z zewnątrz.

Jak stary jest zamek? Jego korzenie sięgają 1825 roku, kiedy powstał tu niewielki letni domek. Obecny, zamkowy wygląd budynek zyskał dopiero około 1880 roku, podczas przebudowy zleconej przez Edmunda Bochnera.

W jakim stylu zbudowano zamek? To budowla neogotycka, zaprojektowana przez architekta Augusta Prokopa jako stylizacja na średniowieczną warownię.

Jaka jest relacja między Přemyslovicami a Štarnovem? Obie miejscowości należą do tej samej gminy Přemyslovice w powiecie Prostějov. Štarnov to mniejsza wieś, oddalona od Přemyslovic o około trzy kilometry.